✳️ مازندران شاهنامه از لحاظ جغرافیایی کجاست ؟
« که مازندران شهر ما یاد باد
همیشه برو بومش آباد باد
هوا خوشگوار و زمین پرنگار
نه گرم و نه سرد و همیشه بهار
#فردوسی »
❇️ بر سر این که مازندران از ابتدا همین سرزمین کنونی بوده باشد، اختلاف نظر وجود دارد. تا قرنها نام ناحیهای، که بخش اصلی آن را استان مازندران کنونی تشکیل میداده، «تپورستان» یا «طبرستان» بودهاست که به احتمال زیاد برگرفته از نام قوم باستانی تپورها میباشد. این قوم پیش از ورود آریاییها در کنار آماردها قومیت اصلی منطقه بودهاست. بعدها عبارت مازندران به نواحی جلگهای جنوب دریای مازندران اطلاق شد و در کنار طبرستان (برای نواحی کوهپایهای) استفاده میشود. متأخر بودن نام مازندران برای این ناحیه این تردید را به وجود آوردهاست که مازندران در شاهنامه فردوسی به سرزمینی که اکنون مازندران نامیده میشود، اطلاق نمیگردد.
حسین کریمان در کتاب پژوهشی در شاهنامه، اعتقاد دارد که دو مازندران وجود داشت که یکی از آنها در حدود یمن و مصر و شام و دیگری در قسمتهای شمال هندوستان بود و احتمال میدهد مازندرانی که در شاهنامه است همان مازندرانی است که در حدود شام و یمن و مصر قرار داشت.
ابراهیم پورداوود نوشته است : مازن mazana: مازندران که بارها نامش در اوستا و دین کرت آمده است همین منطقه طبرستان، ایالت مجاور گیلان است و”دیوان مازنی”و دروغ پرستان ورن(دیلم، گیلان) مذکور در اوستا هم ساکنان قدیمی طبرستان و گیلانند که چون از دین قدیمی آریایی! خود دست برنداشتند و به آیین زرتشت نگرویده بودند مرزنشینان ایشان را دیو خوانده اند (برگرفته ازمجله ایرانیان سال دوم، جلال متینی ص۵).
◀️ زنده یاد استاد پورداود و شماری از پژوهشگران، «مازندران شاهنامه» را «تپورستان/تبرستان» یا همین مازندران امروزی داسته اند! فرهنگ دهخدا و فرهنگ معین نیز همین برداشت را به دست می دهند
◀️ دکتر صادق کیا گمان بر جایی پیرامون هندوستان امروزی دارند
◀️ دکتر حسن انوری «مازندران شاهنامه» را جایی در شام و مصر دانسته اند
@molavi_asar_o_afkar@ferdosesokhan