🌐کالدونیای جدید مکانی برای رقابت‌های ژئوپلتیکی جهانی

🖌#فواد_شمس

 *️⃣ کالدونیای جدید شاید نامی باشد که بسیاری از مردم ایران و جهان تا همین چند روز پیش اصلا اسمی از آن نشنیده بودند. بسیاری از مردم جهان حتی روی نقشه هم این مجمع‌الجزایر را پیدا نمی‌کردند. اما این مجمع الجزایر که در جنوب‌غربی اقیانوس آرام آن طرف‌تر از استرالیا قرار دارد ناگهان با چند خبر عجیب بر سر زبان‌ها افتاد.
شورش‌های اخیر در کالدونیای جدید که از 15مه 2024آغاز شده است، همچنان ادامه دارد و حتی اشکال مسلحانه و خشونت‌آمیز هم پیدا کرده است.

▪️ماهیگیری باکو در اقیانوس آرام

جالب‌ترین بخش داستان قیام مردم کالدونیا علیه استعمار فرانسه این است که مکرون مدعی شده است حکومت باکو و الهام علی‌اف در تحریک شورشیان و حمایت از گروه‌های آزادی‌بخش و استقلال‌طلب نقش دارد. البته شاید مکرون چندان بی‌ربط هم ادعا نکرده باشد. سابقه تاریخی ارتباط جنبش آزادی‌بخش کالدونیای جدید با بلوک شرق سابق دلیل این ادعاست.
در زمان اتحاد جماهیر شوروی سوسیالیستی، باکو مرکز هماهنگی جنبش‌های آزادی‌بخش جهان بود و حیدر علی‌اف، پدر الهام علی‌اف یکی از اعضای ارشد حزب کمونیست شوروی و یکی از مسئولان بلندپایه «کا. گ. ب» مسئول هماهنگی بسیاری از جنبش‌های استقلال‌طلب کشورهای کوچک علیه استعمارگران غربی بود و احتمال می‌رود به دلیل این سوابق تاریخی هنوز روابط جدی بین جنبش آزادی‌بخش و استقلال‌طلب کالدونیایی با مقامات باکو باقی مانده باشد.
احتمال دارد اکنون هم که رقابت و تنش بین باکو و پاریس در قفقاز و قره باغ بالا گرفته و فرانسوی‌ها به دولت پاشینیان در ارمنستان کمک می‌کنند، مقامات باکویی این اهرم فشار را دوباره فعال کرده باشند.

▪️قیام از کجا آغاز شد؟

تصویب اصلاحاتی در قانون اساسی فرانسه در 14مه 2024جرقه آغاز اعتراضات بود. این اصلاحات از سوی استقلال‌طلبان به عنوان تلاشی برای تضعیف خواست استقلال و حفظ استعمار فرانسه تفسیر شد.
از سال 1853که کالدونیا تحت اشغال و استعمار فرانسه قرار داشت، مردمان بومی این منطقه از این وضعیت ناراضی بودند. این مجمع‌الجزایر نزدیک به استرالیا که نام بومی‌اش کاناکی است، از اواسط قرن ۱۹ توسط فرانسه اشغال شد و از همان زمان سیاست‌های استعماری و شهرک‌نشینی اعمال شد.
از دهه ۱۹۶۰ بومیان این جزایر یعنی کاناک‌ها به دلیل موج عظیم ورودشهرک‌نشین‌ها برای استخراج معادن منطقه، مخصوصا معادن نیکل، در سرزمین خودشان تحت فشار بودند.
در طول دوران استعمار، مردم بومی این سرزمین با تبعیض، سرکوب و از دست دادن زمین‌های خود روبه‌رو بودند. در دهه 1970جنبش استقلال‌طلبی شدیدتر شد و در سال 1985 درگیری‌های خشونت‌باری بین طرفداران استقلال و حامیان فرانسه رخ داد.

▪️جنبش آزادی‌بخش کاناکی

جبهه ملی آزادی‌بخش سوسیالیستی کاناکی (به فرانسوی:
Front de Libération Nationale Kanak Socialiste) که به اختصار FLNKS نامیده می‌شود، یک ائتلاف سیاسی در کالدونیای جدید است که در سال 1977توسط تعدادی از گروه‌های استقلال‌طلب بومی کاناک تأسیس شد و از همان زمان با دیگر جنبش‌های ضد امپریالیستی و چپ‌گرا در جهان به رهبری شوروی سابق رابطه عمیق داشت که مرکز هماهنگی آن در شوروی سابق و خصوصا شهر باکو بود.

هدف اصلی FLNKS استقلال کامل کالدونیای جدید از فرانسه است. این ائتلاف همچنین به دنبال احیای فرهنگ و زبان کاناک و توزیع عادلانه ثروت و منابع  است.
در این سال‌ها FLNKS به اشکال گوناگون از تظاهرات و اعتصابات گرفته تا مبارزه مسلحانه علیه استعمار دولت فرانسه اقدام کرده است تا این‌که در سال 1988، FLNKS با دولت فرانسه توافق‌نامه‌ای امضا کرد که بر اساس آن برخی حقوق را پس گرفت اما به استقلال کامل نرسید.
در سال‌های 1998و 2018رفراندومی برگزار شد که مورد قبول مردم بومی نبود به شکلی که فقط ۴۳ درص واجدین شرایط رای دادن در آن شرکت کردند...

ادامه‌ی مطلب در لینک زیر
🔗https://ettelaat.com/fa/publication/content/556/11672

📱@Ellinne🔣

Comments

Be the first to add a comment