غزل گفتی ودر سفتی بیا و خوش بخوان حافظ
که بر نظم تو افشاند فلک عقد ثریا را

✳️ منظور از « عقد ثریا » در این شعر حافظ چیست ؟

❇️ عقد ثریا استعاره از شش ستاره ک به مانند خوشه در اسمان در می ایند.

❇️ عقد ثریّا: خوشه‌ی پروین
به خاطر شباهتش به گردن‌بند.

❇️ عقد ثریا ، اضافه تشبیهی است. چون شکل ثریا (پروین ) با هفت روشن خود به «عقد» یعنی گردن بند مانند شده ، نظم ثریا نیز تشبیه دیگری در این باره است

«فرهنگ اصطلاحات نجومی »

،،ثریا همان پروین است . ثریا مصغر ثروی است به معنی زن بسیار مال و از ثروت مشتق است و تصغیر ثریا به علت خردی ستارگان آن می باشد ،... ستارگان ثریا را شش تا هفت عدد دانسته اند که با چشم بدون سلاح می توان دید . افشاندن عقد ثریا ؛ یعنی گوهر افشانی و نثار درّ و گوهر که رسمی کهن بوده برای انعام و صله دادن به هنرمندان و دیگران ..

✅ حافظ نامه خرمشاهی

این بیت به این موضوع اشاره دارد که حافظ صدای خوشی همه داشته است .

تشبیه مضمر:
سخن گفتن حافظ به سوراخ کردن مروارید و رشته مروارید ساختن ،تشبیه شده است.
گفتی و سفتی سجع یا همان قافیه میانی و جناس ناقص اختلافی.

.تشبیه تفضیل :
آسمان خوشه پروین که نماد نظم وزیبایی است را به غزل و نظم تو هدیه می دهد.
به زبان دیگر غزل و نظم تو از خوشه پروین یا عقد ثریا بهتر است.

مصراع دوم تشخیص:فلک عقد ثریا را می بخشد.
ثریا واژه عربی معادل آن پروین است
این بیت تفاخر است که در شعر حافظ معمولا در بیت های آخر غزل هایش وجود دارد.

کس چو حافظ نگشود از سر اندیشه نقاب
تا سر زلف سخن را به قلم شانه زدند

بدین شعر تر شیرین زشاهنشه عجب دارم
که سر تا پای حافظ را چرا در زر نمی گیرد
.
دیشب از عرش می آمد صلایی عقل گفت
قدسیان گویی که شعر حافظ از بر می کنند

@molavi_asar_o_afkar
@ferdosesokhan

Comments

Be the first to add a comment