✳️ همرسانی فضلیت های چهار گانه افلاطون با شخصیت های شاهنامه
✳️ بخش : اول
❇️ افلاطون چهار فضیلت عدالت، "حکمت و دینداری"، شجاعت و "خویشتنداری و عفت" را بنیادیترین فضیلت ها میداند.
بنابر اندیشه افلاطون میان این فضیلتها و جامعه آرمانی او و نیز نیروهای درونی انسان همسانی و همسازی وجود دارد؛
به این معنا که حکمت فضیلت ویژه حاکمان است و مربوط به قوه اندیشه و خرد،
شجاعت فضیلت ویژه رزمیاران است و مربوط به قوه خشم،
و خویشتنداری فضیلت ویژه پیشهوران و مربوط به قوه شهوت.
و عدالت که والاترین فضیلت اخلاقی و اجتماعی است، و نیکبختی فرد و جامعه وابسته بدان است، عبارت است از هماهنگی میان این جزءها،
بدانسان که جزء بالاتر بر جزء پایینتر حاکم باشد و جزء پایینتر از جزء بالاتر فرمان بپذیرد، و در عین حال هر یک از این جزءها تنها به عمل ویژه و بایسته خود، که کمال او در آن است، مشغول و متوجه باشد.
پس همچنان که در وجود انسان،که جهانِ کوچک است، تا "خشم "و "شهوت"به زیر فرمان "خرد" درنیایند به کمال خود که "شجاعت" و "خویشتنداری" است نخواهند رسید، در هیات اجتماع نیز تا رزمیاران و پیشهوران فرمانبردار "حاکم حکیم" نباشند و به مقتضای "حکمت" عمل نکنند، نظام اجتماعی - که شجاعت رزمیار و خویشتنداری پیشهور لازمه آن است- برقرار نخواهد شد و "عدالت" تحقق نخواهد پذیرفت.
شهوت
و همچنان که در وجود آدمی فضیلتهای اخلاقی از یکدیگر جدا نیستند، و حکمت بی شجاعت و خویشتنداری/عفت نیست، و شجاعت با حکمت و خویشتنداری/عفت توأم است،
در هیأت اجتماع نیز رزمیار شجاع باید صاحب حکمت و خویشتنداری باشد و پیشهور پرهیزکار باید از حکمت و شجاعت بهرهمند باشد؛
زیرا که شجاعت اگر که از روی خرد و همراه با عفت نباشد، جنون و خودکامگی است،
و عفت اگر از روی نادانی و ترس باشد، نمیتوان نام عفت بر آن نهاد.
ادامه دارد... .
@molavi_asar_o_afkar@ferdosesokhan