پراگماتیسم چینی
 
محمدامین مروتی
 
در زمان مائوتسه تونگ، دنگ شیائوپینگ را به دلیل گرایش به راست، وارونه بر خر نشاندند. کلاه بوقی بر سرش نهادند و او را میان مردم گرداندند تا دشنام و ناسزا بشنود و تحقیر شود. در جریان انقلاب فرهنگی، پسرش "دنگ پو فانگ" را از ساختمانی بلند به زیر افکندند که به فلجی اش منجر شد.
اما دنگ هیچیک از این اتفاقات را مایه دشمنی و انتقام نگردانید. او به فکر کشور و منافع ملی کشورش بود. در واقع راهنمای چپ زد و به راست پیچید. همچنان دم از سوسیالیسم می زد و لباس فرم حزب را از تن بیرون نکرد، اما  جانشینانش کت و شلواری شدند .دنگ می گفت مهم این است که گربه موش بگیرد، رنگ گربه یعنی سیاه و سفید بودنش مهم نیست. منظورش این بود هدف رشد اقتصادی است، سیستم اهمیتی ندارد. دنگ، اصلاح‌طلب و تجدیدنظرطلب بود، اما همچنان می‌گفت به مارکسیسم وفادار است. دنگ می‌گفت:
«هستۀ مارکسیسم جستن حقیقت در واقعیت‌هاست. این چیزی است که ما باید از آن دفاع کنیم، نه ستایش دانش کتابی.... ما به عمل تکیه کردیم و حقیقت را در واقعیت‌ها جستجو کردیم و این کار با موفقیت همراه شد.... عمل یگانه معیار حقیقت است.»
 
 
31 مرداد 1405