📌کارل منگر و حقوق عرفی
منگر درباره نظم خودانگیخته ، او بر ارزش نهادهای طراحی نشده به همان شیوه ای تأکید نمی کند که دیگر متفکران در این سنت تأکید کرده بودند و منگر در ضمن فرض را هم بر این نمی گذارد که این نهادها ضرورتا برتر از نهادهای پراگماتیک(محصول تاملات واراده انسانی) هستند...... منگر على الخصوص این دغدغه را دارد که مبادا نگرش ارگانیک( محصول فرایند های طبیعی) چنان تفسیر شود که از آن این معنا برآید که قواعدی را که به شیوه طراحی نشده تکوین یافته اند ضرورتاً باید برتر از قواعدی به شمار آورد که ساخته یا وضع شده اند. آنچه به یک قانون ارزش می بخشد منشأ پدیداری آن قانون نیست بلکه سودمندی آن است. منگر می گوید:
«بسیار دیده شده است که حقوق عرفی به خير عمومی لطمه زده است... و به همین میزان هم دیده شده است که قوه قانونگذاری حقوق عرفی را به نحوی تغییر داده است که به خير عموم فایده رسانده است.» بنابراین، منگر نسبت به این که حقوق عرفی حاوی «حکمت برتر» است و مصون از نقد عقلانی سخت به دیده تردید می نگرد. این واقعیت که برخی نهادها به شکل ارگانیک سر برآورده اند دلیلی برای صحه گذاشتن بر آنها نیست ، همانگوبکه ریشه پراگماتیک برخی دیگر از نهادها دلیلی برای محکوم کردن آنها نمی تواند باشد. برخی نویسندگان در سنت نظم خودانگیخته تمایل دارند برخی نهادها را صرفا به این دلیل کارآمد بدانند که در فرایند تکاملی بقا پیدا کرده اند، اما چنین اعتقادی را نزد منگر نمی توان یافت.
نظریه نظم خودانگیخته
نورمن بری
@austrianschool⏪⏪⏪