♻️ارزشآفرین
صنایع غذایی و آشامیدنی در اقتصاد ایران چه جایگاهی دارد؟
فاطمه پاسبان/ کارشناس اقتصادی
✍️کلیه عملیاتی که پس از صید و برداشت محصولات زراعی و باغی یا ذبح دام انجام شده و مواد خام را به ماده غذایی آماده مصرف تبدیل میکند، شامل روشهای نگهداری، فرآوری، بستهبندی و سایر عملیات، زیرمجموعه صنایع غذایی قرار میگیرند. اهمیت و جایگاه صنایع غذایی را میتوان در ایجاد و خلق ارزش، اشتغال مستقیم و غیرمستقیم، درآمدزایی، کاهش ضایعات، ایجاد درآمد ارزی از طریق صادرات و از همه مهمتر تامین غذا و امنیت غذایی جستوجو کرد که همواره در اقتصاد ملی جایگاه ویژهای داشته و خواهد داشت.
✍️بر اساس آمار حسابهای ملی بانک مرکزی ارزش افزوده صنایع مواد غذایی، آشامیدنیها و دخانیات طی سالهای ۱۳۸۳ تا ۱۳۹۴ به قیمت جاری روند صعودی داشته به طوری که از رقم ۲۶۳۳۴ میلیارد ریال در سال ۱۳۸۳ به رقم ۲۲۲۰۲۲ میلیارد ریال در سال ۱۳۹۴ بالغ شده که در طی دوره نرخ رشد سالانه آن حدود ۴/ ۲۱ درصد بوده است. سهم صنایع مواد غذایی، آشامیدنیها و دخانیات از ارزش افزوده کل صنعت از رقم ۲/ ۱۰ درصد در سال ۱۳۸۳ به رقم ۷/ ۱۵ درصد در سال ۱۳۹۴ رسیده که نشان از افزایش سهم و جایگاه صنایع مورد نظر در ارزش افزوده بخش صنعت است. به عبارت دیگر صنایع مواد غذایی، آشامیدنیها و دخانیات ارزآفرینی برای اقتصاد کشور داشتهاند. از طرف دیگر آمار ارزش افزوده صنایع مواد غذایی، آشامیدنیها و دخانیات به قیمت ثابت سال ۹۰ طی سالهای ۱۳۸۳ تا ۱۳۹۴ روند صعودی داشته به طوری که از رقم ۵۴۶۸۴ میلیارد ریال در سال ۱۳۸۳ به رقم ۱۰۰۲۷۷ میلیارد ریال در سال ۱۳۹۴ بالغ شده که در طی دوره نرخ رشد سالانه آن حدود ۷/ ۵ درصد بوده است. سهم صنایع مواد غذایی، آشامیدنیها و دخانیات از ارزش افزوده کل صنعت به قیمت ثابت سال ۹۰ از رقم ۱/ ۱۱ درصد در سال ۱۳۸۳ به رقم ۷/ ۱۳ درصد در سال ۱۳۹۴ رسیده که نشان از افزایش سهم دارد.
✍️مقایسه ارزش افزوده صنایع مواد غذایی، آشامیدنیها و دخانیات به قیمت جاری و ثابت سال ۹۰ طی سالهای ۱۳۸۳ تا ۱۳۹۴ حاکی از وجود تورم در فعالیتهای صنایع مزبور است. نسبت ارزش افزوده جاری به ثابت صنایع مواد غذایی، آشامیدنیها و دخانیات حاکی از روند رو به رشد شاخص ضمنی تورم در صنایع مزبور است به طوری که این شاخص از ۴۸ درصد در سال ۱۳۸۳ به رقم ۲۲۱ درصد در سال ۱۳۹۴ بالغ شده است به طوری که در سال ۱۳۹۴ نسبت به سال ۱۳۸۳ حدود ۶/ ۴ برابر شده است
✍️افزایش تورم در تولید غذا سلامت افراد جامعه را به خطر میاندازد چراکه یکی از عوامل اصلی آن، دسترسی اقتصادی مردم به غذای سالم و مطمئن است. دسترسی ناکافی به غذا به دلیل افزایش قیمت غذا، موجب کاهش سلامتی و توانایی فرد شده و از نظر سلامتی باعث بیماری عدهای از افراد جامعه و تحمیل هزینههای درمان به خانواده میشود. از نظر اقتصاد کلان کاهش توانایی افراد، بهرهوری آنان را کاهش داده و مانع از شکوفایی استعدادهای فردی، نوآوری و کارآفرینی و خلاقیت میشود که همه این موارد موجب شده که به غذا و چگونگی دسترسی فیزیکی و اقتصادی به آن در سیاستهای کشورهای مختلف توجه ویژه شود.
✍️مشکلاتی که بعد از تحریم یکجانبه آمریکا در اردیبهشتماه سال ۱۳۹۷ بعد از خروج از برجام اتفاق افتاد گریبان بسیاری از فعالیتهای اقتصادی کشور و از جمله صنایع غذایی را گرفت. مهمترین آن تامین مواد اولیه، قطعات و لوازم بستهبندی از طریق واردات است. تحریم بانکی و مشکل انتقال پول برای خرید مواد اولیه، قطعات و لوازم بستهبندی باعث شده که با کاهش واردات با افزایش قیمت روبهرو شده که هزینه تمامشده تولید غذا را افزایش داده است.
منتشر شده :دنیای اقتصاد - 28 خرداد ماه 1398
🌸 برای مطالعه ادامه مقاله لطفا به وب سایت نویسنده یا روزنامه دنیای اقتصاد مراجعه فرمایید:
http://chawosh.org🍀https://www.donya-e-eqtesad.com/fa/tiny/news-3537827