چرا باید به طرحهای بدون پیوست مطالعات زیست محیطی و اجتماعی اعتراض کرد؟
طرح اسکان عشایر و چالش آب‌های زیرزمینی
✍مهتا بذرافکن
طرح اسکان عشایر یکی از برنامه های اصلاحی رضاشاه در راستای ایجاد دولت ملی در ایران و پروژة ملت‌سازی بود که در مناطق مختلف کشور به کمک ارتش به اجرا درآمد. این طرح بعد از انقلاب نیز ادامه یافت. نکته مشترک اجرای این طرح نداشتن پیوست اجتماعی و زیست محیطی در قبل و بعد از انقلاب است.
عشایر اسکان یافته که شغل اصلی شان دامپروری بود، با اعطای زمین‌های غالبا 5 هکتاری منابع طبیعی به یک شبه کشاورز شدند. از آنجا که کشاورزی بدون آب امکان پذیر نیست هرکسی که توانایی داشت در زمین خود اقدام به زدن چاه غیرمجاز کرده و بدون دانش و آگاهی و آموزش به کشاورزی پرداخت.
اوایل که دشتها با معضل کاهش سفره های آب زیرزمینی و به تحلیل رفتن آبخوانها مواجه نبودند؛ برداشت آب توسط این چاه‌ها نیز محسوس نبود، اما هم اکنون که دشتها با بحران آب مواجه شده اند اثرات مخرب این طرح ها در دشت‌های کشور عیان شده است.
علاوه‌بر مشکلات زیست محیطی و تأثیرگذار بر منابع آب؛ هم اکنون که آب به منبع کمیاب تبدیل شده مساله تراژدی منابع مشترک بستر مناقشه های محلی بر سر چاههای غیرمجاز و برداشت بی رویه آب؛ و مشکلات اجتماعی همچون بیکاری و مهاجرت دست جمعی را فراهم کرده است.
دامداران دیروز که با پرورش دام و کوچ روزگار می گذراندند هم اکنون کشاورزانی هستند که یا در میان بحران آب گرفتار شده اند یا در بحران مناقشات محلی.
صدها طرح بدون مطالعه و پیوست زیست محیطی و اجتماعی کافی و در کشور اجرا شده یا در حال اجراست که در آینده به کانون بحران تبدیل خواهد شد.
پیامد اجرای این‌گونه طرحهای بدون مطالعات زیست محیطی و اجتماعی دهه ها بعد خود را نشان می‌دهد که نه از تاک نشان است و نه از تاک نشان.
© @RuralWomenIssues
طرح اسکان عشایر و چالش آب‌های زیرزمینی
✍مهتا بذرافکن
طرح اسکان عشایر یکی از برنامه های اصلاحی رضاشاه در راستای ایجاد دولت ملی در ایران و پروژة ملت‌سازی بود که در مناطق مختلف کشور به کمک ارتش به اجرا درآمد. این طرح بعد از انقلاب نیز ادامه یافت. نکته مشترک اجرای این طرح نداشتن پیوست اجتماعی و زیست محیطی در قبل و بعد از انقلاب است.
عشایر اسکان یافته که شغل اصلی شان دامپروری بود، با اعطای زمین‌های غالبا 5 هکتاری منابع طبیعی به یک شبه کشاورز شدند. از آنجا که کشاورزی بدون آب امکان پذیر نیست هرکسی که توانایی داشت در زمین خود اقدام به زدن چاه غیرمجاز کرده و بدون دانش و آگاهی و آموزش به کشاورزی پرداخت.
اوایل که دشتها با معضل کاهش سفره های آب زیرزمینی و به تحلیل رفتن آبخوانها مواجه نبودند؛ برداشت آب توسط این چاه‌ها نیز محسوس نبود، اما هم اکنون که دشتها با بحران آب مواجه شده اند اثرات مخرب این طرح ها در دشت‌های کشور عیان شده است.
علاوه‌بر مشکلات زیست محیطی و تأثیرگذار بر منابع آب؛ هم اکنون که آب به منبع کمیاب تبدیل شده مساله تراژدی منابع مشترک بستر مناقشه های محلی بر سر چاههای غیرمجاز و برداشت بی رویه آب؛ و مشکلات اجتماعی همچون بیکاری و مهاجرت دست جمعی را فراهم کرده است.
دامداران دیروز که با پرورش دام و کوچ روزگار می گذراندند هم اکنون کشاورزانی هستند که یا در میان بحران آب گرفتار شده اند یا در بحران مناقشات محلی.
صدها طرح بدون مطالعه و پیوست زیست محیطی و اجتماعی کافی و در کشور اجرا شده یا در حال اجراست که در آینده به کانون بحران تبدیل خواهد شد.
پیامد اجرای این‌گونه طرحهای بدون مطالعات زیست محیطی و اجتماعی دهه ها بعد خود را نشان می‌دهد که نه از تاک نشان است و نه از تاک نشان.
© @RuralWomenIssues
Comments
Be the first to add a comment
Log in to comment