✳️ متمم در چه صورتی یکی از اجزای جمله شمرده می‌شود؟
❇️ برای رسیدن به پاسخ این سوال باید بدانیم که در کل دو دسته متمم وجود دارد
❇️ دسته اول:
متمم‌هایی که قابل حذف از جمله هستند، بدون اینکه جمله دچار نقص معنایی بشود. این دسته از متمم‌ها را متمم قیدی می‌گویند و چون قید هستند در شمارش اجزای جمله به حساب نمی‌آیند. مثال:
علی از مدرسه آمد
حسین با دوستش خندید
کبوتر از بام پرید
بهرام به دوستش نامه نوشت
از فردا هوا سرد می‌شود
و...
❇️ نکته:
یکی از راههای شناخت متمم قیدی، علاوه بر امکان حذف، تغییر دادن حرف اضافه آن است، اگر بتوانیم حرف اضافه آن را با حرف اضافه دیگری جایگزین کنیم به این معنی است که آن متمم، قید است در همان مثالهای بالا:
علی از مدرسه آمد.... به مدرسه
حسین با دوستش خندید..... به دوستش
کبوتر از بام پرید.... به سوی بام
بهرام به دوستش نامه نوشت... با دوستش
و ....
❇️ دسته دوم:
متمم‌هایی که حذف آنها خللی در معنی جمله ایجاد می‌کند. خود این نوع متمم‌ها به دو نوع قابل تقسیم است:
۱. متمم فعلی: تنها متممی که جزء جمله شمرده می‌شود این نوع متمم است. اگر این نوع متمم را از جمله حذف کنیم معنی جمله ناقص می‌شود و برای همه مخاطبها یک نوع سوال پیش می‌آید، آن سوال هم اولاً می‌خواهد نقص فعل را جبران کند و ثانیاً برای همه با یک حرف اضافه مشترک پیش می‌آید مثلا در جمله زیر:
وسایل سفر در کوله‌ام نمی‌گنجید.
اگر متمم و حرف اضافه‌اش را حذف کنیم و بگوییم: وسایل سفر نمی‌گنجید
همه خواهند گفت: در چی نمی‌گنجید؟
ولی اگر در جمله زیر متمم حذف شود:
علی از مدرسه برگشت
و گفته شود : علی برگشت
اگر هم سوال پیش آید، مشترک نخواهد بود، یکی خواهد گفت: از کجا برگشت؟
دیگری خواهد گفت: به کجا
و آن دیگر: برای چی
و دیگری: با چی و ...
این تنوع سوالات با حروف اضافه متفاوت بیانگر این است که متمم از نوع قیدی بوده نه فعلی.
برخی از افعالی که به متمم نیاز دارند:
پرهیزیدن از
گنجیدن در
جنگیدن با
نازیدن به
بازماندن از
و...
۲. متمم‌های اسمی:
متمم‌های اسمی در واقع یکی از وابسته‌های اسم است که در کتب دبیرستان نیامده است ولی شناخت آن برای تشخیص تعداد اجزای جمله ضروری است. همچنان‌که از اسمش برمی‌آید این متمم متعلق به یکی از اسمهای داخل جمله است نه فعل جمله. یعنی فعل به آن نیاز ندارد در نتیجه جزء جمله شمرده نمی‌شود ولی حذف آن هم ممکن است باعث ایجاد سوال شود اما این سوال نه به فعل بلکه به یک اسم برمی‌گردد، مثلا در جمله زیر:
او در نقاشی مهارت دارد
با حذف متمم، جمله به این صورت درمی‌آید:
او مهارت دارد
حالا همه مخاطبها می‌پرسند: مهارت در چی؟
چون این اسم است که متممش حذف شده، و هیچ کس نمی‌گوید:
دارد در چی؟؟؟
بعضی از اسمهایی که متمم اسم می‌گیرند عبارتند از:
نیاز(به)
مهارت(در)
بازدید (از)
دقت (در)
مبارزه (با)
آشنایی (با )و ...
❇️ جاوید قربانی
@molavi_asar_o_afkar
@ferdosesokhan
❇️ برای رسیدن به پاسخ این سوال باید بدانیم که در کل دو دسته متمم وجود دارد
❇️ دسته اول:
متمم‌هایی که قابل حذف از جمله هستند، بدون اینکه جمله دچار نقص معنایی بشود. این دسته از متمم‌ها را متمم قیدی می‌گویند و چون قید هستند در شمارش اجزای جمله به حساب نمی‌آیند. مثال:
علی از مدرسه آمد
حسین با دوستش خندید
کبوتر از بام پرید
بهرام به دوستش نامه نوشت
از فردا هوا سرد می‌شود
و...
❇️ نکته:
یکی از راههای شناخت متمم قیدی، علاوه بر امکان حذف، تغییر دادن حرف اضافه آن است، اگر بتوانیم حرف اضافه آن را با حرف اضافه دیگری جایگزین کنیم به این معنی است که آن متمم، قید است در همان مثالهای بالا:
علی از مدرسه آمد.... به مدرسه
حسین با دوستش خندید..... به دوستش
کبوتر از بام پرید.... به سوی بام
بهرام به دوستش نامه نوشت... با دوستش
و ....
❇️ دسته دوم:
متمم‌هایی که حذف آنها خللی در معنی جمله ایجاد می‌کند. خود این نوع متمم‌ها به دو نوع قابل تقسیم است:
۱. متمم فعلی: تنها متممی که جزء جمله شمرده می‌شود این نوع متمم است. اگر این نوع متمم را از جمله حذف کنیم معنی جمله ناقص می‌شود و برای همه مخاطبها یک نوع سوال پیش می‌آید، آن سوال هم اولاً می‌خواهد نقص فعل را جبران کند و ثانیاً برای همه با یک حرف اضافه مشترک پیش می‌آید مثلا در جمله زیر:
وسایل سفر در کوله‌ام نمی‌گنجید.
اگر متمم و حرف اضافه‌اش را حذف کنیم و بگوییم: وسایل سفر نمی‌گنجید
همه خواهند گفت: در چی نمی‌گنجید؟
ولی اگر در جمله زیر متمم حذف شود:
علی از مدرسه برگشت
و گفته شود : علی برگشت
اگر هم سوال پیش آید، مشترک نخواهد بود، یکی خواهد گفت: از کجا برگشت؟
دیگری خواهد گفت: به کجا
و آن دیگر: برای چی
و دیگری: با چی و ...
این تنوع سوالات با حروف اضافه متفاوت بیانگر این است که متمم از نوع قیدی بوده نه فعلی.
برخی از افعالی که به متمم نیاز دارند:
پرهیزیدن از
گنجیدن در
جنگیدن با
نازیدن به
بازماندن از
و...
۲. متمم‌های اسمی:
متمم‌های اسمی در واقع یکی از وابسته‌های اسم است که در کتب دبیرستان نیامده است ولی شناخت آن برای تشخیص تعداد اجزای جمله ضروری است. همچنان‌که از اسمش برمی‌آید این متمم متعلق به یکی از اسمهای داخل جمله است نه فعل جمله. یعنی فعل به آن نیاز ندارد در نتیجه جزء جمله شمرده نمی‌شود ولی حذف آن هم ممکن است باعث ایجاد سوال شود اما این سوال نه به فعل بلکه به یک اسم برمی‌گردد، مثلا در جمله زیر:
او در نقاشی مهارت دارد
با حذف متمم، جمله به این صورت درمی‌آید:
او مهارت دارد
حالا همه مخاطبها می‌پرسند: مهارت در چی؟
چون این اسم است که متممش حذف شده، و هیچ کس نمی‌گوید:
دارد در چی؟؟؟
بعضی از اسمهایی که متمم اسم می‌گیرند عبارتند از:
نیاز(به)
مهارت(در)
بازدید (از)
دقت (در)
مبارزه (با)
آشنایی (با )و ...
❇️ جاوید قربانی
@molavi_asar_o_afkar
@ferdosesokhan
Comments
Be the first to add a comment
Log in to comment