✳️ هفتاد سال برنامه‌ریزی در ایران
مروری بر دلایل شکست برنامه‌های توسعه در ایران
✅ سابقه برنامه‌ریزی ایران به زمان زنده یاد ابوالحسن ابتهاج باز می‌گردد که بانی برنامه‌ریزی ایران است و از حدود سال ۱۳۲۷ که سازمان برنامه تشکیل شد.
هیچ کدام از برنامه‌های اول و دوم که ۷ ساله تدوین شده بودند برنامه نبودند، بلکه تعدادی پروژه بودند که دولت اعتبار کافی هم برای انجام آنها نداشت.
سازمان برنامه از زمان برنامه سوم جان گرفت یعنی سال ۱۳۴۱ تا ۱۳۴۶ و سایر فعالیت‌های توسعه که خارج از برنامه سوم اتفاق افتاد، عبارت بودند از: اصلاحات ارضی، ملی شدن جنگل‌ها و مراتع، فروش سهام کارخانه‌های دولتی به عنوان پشتوانه اصلاحات ارضی، سهیم کردن کارگران در سود کارخانه‌های، اصلاح قانون انتخابات به منظور برابری حقوق سیاسی زنان با مردان، سپاه دانش، سپاه بهداشت، سپاه ترویج و آبادانی خانه‌های انصاف و شوراهای داوری، ملی کردن آب‌های کشور و ...
برنامه چهارم، بهترین برنامه توسعه ایران بود، كه بر اساس تجارب گذشته رشد اقتصادی ایران به ۹.۲ و تورم به حدود 5/3 درصد رسید.
آغاز توسعه صنایع داخلی و پیدایش بخش خصوصی اعم از؛ کارخانه‌های مونتاژ اتومبیل، ارج، آزمایش، کفش ملی، کفش بلا، کشت و صنعت نیشکر کارون و این پروژه ظرف ۳۶ ماه شكل گرفت.
برنامه پنجم از برنامه چهارم بهتر تهیه شد اما متاسفانه اتفاقات بسیار نامیمونی رخ داد که شاید بدشانسی ملت ایران بود و آن اینکه ناگهان قیمت نفت افزایش پیدا کرد.
این افزایش باعث شد شاه دستور دهد اعتبارات برنامه پنجم را بدون توجه به ظرفیت‌های کشور و مخالفت مسئولین از ۱۵۶۰ میلیارد به ۲۶۲۶ میلیارد افزایش دهند.
زنده یاد خداداد فرمانیان و دکتر عبدالمجید مجیدی و الکساندر مژلومیان معاون سازمان برنامه و کارشناسان سازمان برنامه با این امر مخالفت کردند و مخالفت خود را علناً به اطلاع شاه رساندند، اما متاسفانه شاه این مخالفت را نپذیرفت و نظرات غیر کارشناسی خود را تحمیل کرد که این تحمیل نظریه باعث شد فجایع اقتصادی زیادی در ایران رخ دهد.
بیش از ۵۰ فقره سیاست‌های کلان نظام به تصویب رسید و به دولت‌ها ابلاغ شد كه نتيجه آن متاسفانه ۹۰ درصد این سیاست‌ها هم اجرا نشدند.
نظام برنامه‌ریزی باید تحت تاثیر نظام سیاست گذاری باشد (منتها سیاستگذاری ها نباید توسط وزرا و معاونان وزرا که دوره انتصابشان زود گذر است) قرار گيرد. متاسفانه به سازمان برنامه فرصت و امکان نقش آفرینی در فرایند توسعه کشور داده نشد.
كانال قواعدبازی
https://t.me/ExecutiveManagement
مروری بر دلایل شکست برنامه‌های توسعه در ایران
✅ سابقه برنامه‌ریزی ایران به زمان زنده یاد ابوالحسن ابتهاج باز می‌گردد که بانی برنامه‌ریزی ایران است و از حدود سال ۱۳۲۷ که سازمان برنامه تشکیل شد.
هیچ کدام از برنامه‌های اول و دوم که ۷ ساله تدوین شده بودند برنامه نبودند، بلکه تعدادی پروژه بودند که دولت اعتبار کافی هم برای انجام آنها نداشت.
سازمان برنامه از زمان برنامه سوم جان گرفت یعنی سال ۱۳۴۱ تا ۱۳۴۶ و سایر فعالیت‌های توسعه که خارج از برنامه سوم اتفاق افتاد، عبارت بودند از: اصلاحات ارضی، ملی شدن جنگل‌ها و مراتع، فروش سهام کارخانه‌های دولتی به عنوان پشتوانه اصلاحات ارضی، سهیم کردن کارگران در سود کارخانه‌های، اصلاح قانون انتخابات به منظور برابری حقوق سیاسی زنان با مردان، سپاه دانش، سپاه بهداشت، سپاه ترویج و آبادانی خانه‌های انصاف و شوراهای داوری، ملی کردن آب‌های کشور و ...
برنامه چهارم، بهترین برنامه توسعه ایران بود، كه بر اساس تجارب گذشته رشد اقتصادی ایران به ۹.۲ و تورم به حدود 5/3 درصد رسید.
آغاز توسعه صنایع داخلی و پیدایش بخش خصوصی اعم از؛ کارخانه‌های مونتاژ اتومبیل، ارج، آزمایش، کفش ملی، کفش بلا، کشت و صنعت نیشکر کارون و این پروژه ظرف ۳۶ ماه شكل گرفت.
برنامه پنجم از برنامه چهارم بهتر تهیه شد اما متاسفانه اتفاقات بسیار نامیمونی رخ داد که شاید بدشانسی ملت ایران بود و آن اینکه ناگهان قیمت نفت افزایش پیدا کرد.
این افزایش باعث شد شاه دستور دهد اعتبارات برنامه پنجم را بدون توجه به ظرفیت‌های کشور و مخالفت مسئولین از ۱۵۶۰ میلیارد به ۲۶۲۶ میلیارد افزایش دهند.
زنده یاد خداداد فرمانیان و دکتر عبدالمجید مجیدی و الکساندر مژلومیان معاون سازمان برنامه و کارشناسان سازمان برنامه با این امر مخالفت کردند و مخالفت خود را علناً به اطلاع شاه رساندند، اما متاسفانه شاه این مخالفت را نپذیرفت و نظرات غیر کارشناسی خود را تحمیل کرد که این تحمیل نظریه باعث شد فجایع اقتصادی زیادی در ایران رخ دهد.
بیش از ۵۰ فقره سیاست‌های کلان نظام به تصویب رسید و به دولت‌ها ابلاغ شد كه نتيجه آن متاسفانه ۹۰ درصد این سیاست‌ها هم اجرا نشدند.
نظام برنامه‌ریزی باید تحت تاثیر نظام سیاست گذاری باشد (منتها سیاستگذاری ها نباید توسط وزرا و معاونان وزرا که دوره انتصابشان زود گذر است) قرار گيرد. متاسفانه به سازمان برنامه فرصت و امکان نقش آفرینی در فرایند توسعه کشور داده نشد.
كانال قواعدبازی
https://t.me/ExecutiveManagement
Comments
Be the first to add a comment
Log in to comment