✳️ آشنایی با نثر و نواع آن با نمونه هایی از انواع نثر:
❇️سخن بر دوگونه است: یا نثر است یا نظم.
✴️نثر در لغت به معنی پراکندن و افشاندن و نیز به معنی افشانده و پراکنده است و در اصطلاح سخنی است که مقید به وزن و قافیه نباشد.
نثر را طبق یک تقسیم بندی کلی بر سه نوع دانسته اند:
🔸 نثر مرسل
🔸نثر مسجع
🔸 نثر مصنوع و فنی
💢 نثر مرسل⬇️
نثری است که آزاد و خالی از قید سجع باشد؛ کتاب های تاریخ بلعمی، ترجمه ی تفسیر طبری، حدودالعالم،سفرنامه ی ناصرخسرو،سیاست نامه و صدها کتاب دیگر از این دست نمونه های نثر مرسلند.
🌀اینک چند نمونه از این نثر:⬇️⬇️
🔸و این بهرام را کرمانشاه خواندند؛ زیرا که شاپور او را پادشاهی کرمان داده بود به کودکی؛و خلق او را مطیع شدند و ملک بر او راست شد و یازده سال ملک بود. پس روزی سپاه بر او بشوریدند و او را در میان گرفتند و تیرش بزدند و از ان بمرد و کس ندانست که آن تیر که زد، و پسرش بنشست ، نام او یزدجرداثیم، و بسیار ستم کرد و از بهر آن او را اثیم خواندندش و به پارسی بزه گر خواندندی که بزه بسیار کردی. (تاریخ بلعمی،ص920)
💢نثر مسجع⬇️
به نثری گفته می شود که در آن جمله های قرینه دارای سجع باشند؛ سجع در نثر مانند قافیه است در شعر.
💢سجع در لغت به معنی « آواز پرندگان» است به ویژه « آواز کبوتر و فاخته ».
✅به عبارت دیگر سجع آن است که کلمات آخر قرینه ها در وزن یا آخرین حرف اصلی ( حرف روی) یا هر دو
✴️سجع بر سه قسم است:⬇️⬇️
🌀سجع متوازن
🌀 سجع مطرف
🌀سجع متوازی
💢سجع متوازن: آن است که کلمات قرینه هم وزن باشند اما در اخرین حروف اصلی مختلف باشند؛ مانند: بام و باد.کام و کار. نهار و نهال.
🔸 فلان را اصلی است پاک و طینتی است صاف؛ دارای گوهری است شریف و صاحب طبعی است کریم.
🔸ظالمی را حکایت کنند که هیزم درویشان خریدی به حیف و توانگران را دادی به طرح.
💢 سجع مطرف: آن است که کلمه ها در آخرین حرف اصلی ( حرف روی ) یکی باشند اما در وزن متفاوت باشند؛ مانند:
🔸 کار و شکار. دست و شکست. سیر و دلیر.
🔸الهی بر تارک ما خاک خجالت نثار مکن و ما را به بلای خود گرفتار مکن.
🔸دوران باخبر در حضور و نزدیکان بی بصر دور.
💢سجع متوازی: کاملترین و خوش اهنگ ترین سجع است و سجعی است که کلمات هم در وزن و هم در آخرین حرف اصلی ( حرف روی ) مطابق باشند، مانند: کار و بار، دست و شست،باز و راز.
🔸خانه ی دوستان بروب و در دشمنان مکوب.
🔸 هرچه زود برآید، دیر نپاید.
@molavi_asar_o_afkar
@ferdosesokhan
❇️سخن بر دوگونه است: یا نثر است یا نظم.
✴️نثر در لغت به معنی پراکندن و افشاندن و نیز به معنی افشانده و پراکنده است و در اصطلاح سخنی است که مقید به وزن و قافیه نباشد.
نثر را طبق یک تقسیم بندی کلی بر سه نوع دانسته اند:
🔸 نثر مرسل
🔸نثر مسجع
🔸 نثر مصنوع و فنی
💢 نثر مرسل⬇️
نثری است که آزاد و خالی از قید سجع باشد؛ کتاب های تاریخ بلعمی، ترجمه ی تفسیر طبری، حدودالعالم،سفرنامه ی ناصرخسرو،سیاست نامه و صدها کتاب دیگر از این دست نمونه های نثر مرسلند.
🌀اینک چند نمونه از این نثر:⬇️⬇️
🔸و این بهرام را کرمانشاه خواندند؛ زیرا که شاپور او را پادشاهی کرمان داده بود به کودکی؛و خلق او را مطیع شدند و ملک بر او راست شد و یازده سال ملک بود. پس روزی سپاه بر او بشوریدند و او را در میان گرفتند و تیرش بزدند و از ان بمرد و کس ندانست که آن تیر که زد، و پسرش بنشست ، نام او یزدجرداثیم، و بسیار ستم کرد و از بهر آن او را اثیم خواندندش و به پارسی بزه گر خواندندی که بزه بسیار کردی. (تاریخ بلعمی،ص920)
💢نثر مسجع⬇️
به نثری گفته می شود که در آن جمله های قرینه دارای سجع باشند؛ سجع در نثر مانند قافیه است در شعر.
💢سجع در لغت به معنی « آواز پرندگان» است به ویژه « آواز کبوتر و فاخته ».
✅به عبارت دیگر سجع آن است که کلمات آخر قرینه ها در وزن یا آخرین حرف اصلی ( حرف روی) یا هر دو
✴️سجع بر سه قسم است:⬇️⬇️
🌀سجع متوازن
🌀 سجع مطرف
🌀سجع متوازی
💢سجع متوازن: آن است که کلمات قرینه هم وزن باشند اما در اخرین حروف اصلی مختلف باشند؛ مانند: بام و باد.کام و کار. نهار و نهال.
🔸 فلان را اصلی است پاک و طینتی است صاف؛ دارای گوهری است شریف و صاحب طبعی است کریم.
🔸ظالمی را حکایت کنند که هیزم درویشان خریدی به حیف و توانگران را دادی به طرح.
💢 سجع مطرف: آن است که کلمه ها در آخرین حرف اصلی ( حرف روی ) یکی باشند اما در وزن متفاوت باشند؛ مانند:
🔸 کار و شکار. دست و شکست. سیر و دلیر.
🔸الهی بر تارک ما خاک خجالت نثار مکن و ما را به بلای خود گرفتار مکن.
🔸دوران باخبر در حضور و نزدیکان بی بصر دور.
💢سجع متوازی: کاملترین و خوش اهنگ ترین سجع است و سجعی است که کلمات هم در وزن و هم در آخرین حرف اصلی ( حرف روی ) مطابق باشند، مانند: کار و بار، دست و شست،باز و راز.
🔸خانه ی دوستان بروب و در دشمنان مکوب.
🔸 هرچه زود برآید، دیر نپاید.
@molavi_asar_o_afkar
@ferdosesokhan
Comments
Be the first to add a comment
Log in to comment