✍️تهدید امنیت غذایی ناشی از شیوع کرونا

نویسندگان : دکتر محمد حسین عمادی – دکتر فاطمه پاسبان

📌در گزارش سالجاری “امنیت غذایی و تغذیه در جهان” که کمتر از یک هفته از انتشار آن توسط فائو نمیگذرد، بار دیگر زنگ خطر جدی برای بشریت و رهبران جهانی به صدا در آمده است. این گزارش با اشاره به ده‌ها میلیون نفر که در طی پنج سال گذشته به تعداد افراد گرسنه و دچار سوء تغذیه مزمن افزوده شده است ، نشان می‌دهد که شمار گرسنگان و افراد مبتلا به سو تغذیه و فقر مزمن غذایی در جهان کماکان درحال افزایش است و این روند با شرایط موجود بخصوص با ظهور کوید ۱۹ تسریع خواهد یافت. پیش‌بینی‌ها نشان می‌دهد که جهان برای محو‌ گرسنگی تا سال ۲۰۳۰ در مسیر پیش بینی شده و روند مطلوب حرکت نمیکند و با وجود بعضی پیشرفت‌ها، اکثر شاخص‌ها در دستیابی به اهداف تغذیه‌ای جهانی (SDG2) نا امید کننده است.امنیت غذایی و کیفیت تغذیه، در بین آسیب‌پذیرترین گروه‌های جمعیتی به دلیل اپیدمی همه گیر کووید ۱۹ و تاثیرات منفی آن که در ابعاد اقتصادی و اجتماعی، تشدید خواهد شد، اثرات بسیار مخربی بر دستاوردهای مبارزه با گرسنگی در سه دهه گذشته خواهد داشت. ارزیابی اولیه مبتنی بر این گزارش حاکی از آن است که بیماری همه گیر COVID-19 متناسب با وضعیت رشد اقتصادی، می‌تواند بین ۸۳ تا ۱۳۲ میلیون نفر دیگر را تا سال ۲۰۲۰ به دام ‌گرسنگی بکشاند. جهان هر روز با مخاطرات مختلفی روبرو است که امنیت غذایی مردم جهان را به مخاطره می­اندازد و در این میان ضرورت تدوین سیاستهای مناسب “تامین غذابرای همه” دو چندان اهمیت می­یابد. از تغییرات اقلیمی، شیوع بیماری و آفت­های مختلف، هجوم ملخ گرفته تا حال حاضر که ویروس کووید ۱۹ حق بشری یعنی “دسترسی به غذای کافی” را به مخاطره انداخته است.

📌جهت بررسی ابعاد ناشناخته تاثیر بحران کرونا و راههای مواجهه با آن طی روز های ۱ ، ۲ ، ۱۵ و ۲۳ ژوئیه نشست مشاوره فنی مجازی کشورهای خاور میانه و شمال آفریقا توسط فائو برگزار شد . این گردهمایی مجازی که با شرکت بیش از ۲۰۰ تن از مقامات و کارشناسان برجسته منطقه برگزار گردید بدنبال این پرسش بود که “چگونه و چطور” ویروس کووید ۱۹، امنیت غذایی را نشانه گرفته و جهت مواجهه با آن چه باید کرد؟ مطالب زیر برگرفته از نکات مطروحه در این نشست چهار روزه میباشد که میتواند مورد استفاده سیاستگذاران و برنامه ریزان کشاورزی و امنیت غذایی در کشور قرار گیرد. مروری بر تجارب جهانی و منطقه ای نشان می­دهد که شیوع ویروس کووید ۱۹ بر زنجیره ارزش و عرضه غذا و کشاورزان خرده پا و کوچک مقیاس تاثیرگذار بوده و تامین “غذا” را با اما و اگرهای جدی مواجه ساخته است. در ادامه به چالش­های مهم و توصیه­هایی که بتوان بحران موجود را مدیریت نمود اشاره شده است .

📌به نظر می­رسد به دلایل مختلف امنیت غذایی توسط ویروس عالم­گیر تهدید جدی می­شود که به برخی از آن دلایل در ذیل اشاره می شود :

۱- با شیوع ویروس کووید۱۹ و محدودیتهای جابجایی، قرنطینه و تعطیلی یا رکود کسب و کارهای مرتبط با غذا که به صورت مستقیم و غیر مستقیم بر تولید محصولات کشاورزی و غذا تاثیر دارند ،کاهش تقاضا برای برخی مواد غذایی اتفاق افتاده است. رستورانها و کسب و کارهای تامین غذا و اغذیه، هتل‌ها و از این قبیل کسب و کارها با کاهش سطح فعالیت خود، تقاضای آنان برای محصولات کشاورزی و مواد غذایی کم می‌شود که در کوتاه مدت و میان مدت اثر منفی بر تولید محصولات کشاورزی و غذا خواهد داشت و دسترسی فیزیکی به غذا را با مشکل روبرو خواهد ساخت.

۲-ممنوعیت صادرات محصولات کشاورزی و غذایی یکی دیگر از چالش­هایی است که امنتی غذایی با آن روبرواست. الزام به رعایت استانداردها و پروتکل‌های بهداشتی در خصوص اطمینان بخشی به سلامت غذا از جمله موضوعاتی است که از طرف کشورهای واردکننده مواد غذایی درخواست می­شود که در صورت عدم رعایت موارد موردنظر، ممنوعیت ورود محصول کشاورزی و مواد غذایی به کشور وارد کننده وضع می­شود. هر چه تعداد کشورهای ممنوع کننده و زمان ممنوعیت طولانی می‌شود، هزینه ناشی از دست دادن بازارهای صادراتی و سهم از بازار جهانی و بازار فروش بیشتر می شود . از دست دادن بازارهای فروش خارجی ، انگیزه تولید داخلی را کاهش داده و احتمال کاهش تولید را به همراه داشته و دسترسی به غذا را دچار مشکل سازد.

۳- قیمت مواد غذایی می­تواند تهدیدی برای امنیت غذایی باشد. تورم و گرانی برخی مواد غذایی ممکن است منجر به کاهش تقاضای خانوار شده و میزان مصرف آن را کاهش دهد . به عبارتی دسترسی اقتصادی خانوارها به غذا را با مشکل مواجه می سازد .

✍️ادامه مطلب در وب سایت نویسنده https://chawosh.org و روزنامه شرق- چهارم مردادماه 1399🇮🇷

http://sharghdaily.com/fa/main/detail/268125