✳️ فرهاد، نامی‌ترین مهندس ادبیات پارسی
❇️ به مناسبت روز مهندس
فرهاد کوه‌کن، ظهوری و غروبی غریب و پیش‌بینی نشده در منظومه خسرو و شیرین دارد وحکیم نظامی گنجوی به تراژیک‌ترین شکل ممکن، نقش‌آفرینی او را در داستان سرشته است.
فرهاد جوانی است که آیین صنعت و صناعت را در چین آموخته و در توانایی و چیره‌‌دستی شهره گردیده است.
شیرین که از دیار ارمن به شوق خسرو در قصری سنگی در دامنه کوهی در غرب ایران سکنی گزیده، جز شیر رمه نمی‌نوشد اما دام‌ها به‌واسطه نبود مرتع مناسب از قصر بدورند و حمل‌ونقل شیر، چالش روزمره شیرین است. شاپور چون به مسئله پی می‌برد، علاجش را در فرهاد می‌یابد و از همین نقطه مهندس جوان وارد داستان می‌شود. توصیفات او از زبان شاپور بدین قرار است:
"که هست اینجا *مهندس* مردی استاد
جوانی نام او فرزانه فرهاد
به وقت *هندسه* عبرت نمائی
مجسطی‌دان و *اقلیدس‌گشائی*
به تیشه چون سر *صنعت* بخارد
زمین را مرغ بر ماهی نگارد
به *صنعت* سرخ گل را رنگ بندد
به آهن نقش چین بر سنگ بندد
به پیشه دست بوسندش همه روم
به تیشه سنگ خارا را کند موم
به استادی چنین کارت بر آید
بدین چشمه گل از خارت بر آید"
فرهاد که در نگاه اول شیفته شیرین شده، جوی سنگی فاخری از دل کوه می‌آفریند تا به حوضی در قصر شیرین؛ جویی که قطره‌ای از شیر را به هدر نمی‌دهد، جویی که در معرض تبخیر خورشید نیست و شیرین از صناعت او در عجب می‌ماند.
"به یک ماه از میان سنگ خارا
چو دریا کرد جوئی آشکارا"
داستان صناعتش را حکیم گنجه به زیبایی در شعر خود تصویر کرده. آنگاه در وصف توانایی آدمی چنین سروده است:
" اگر صد کوه باید کند پولاد
زبون باشد به دست آدمیزاد
چه چاره کان بنی‌آدم نداند
به جز مردن کزان بیچاره ماند "
از دید حکیم نظامی، مهندسی فرهاد نشانی است از قدرت آدمی در چیرگی بر طبیعت و این اندیشه در قرن ششم، حاکی از نبوغ و دوراندیشی اوست.
پنجم اسفند روز مهندس؛ روز آفرینش بر شما بزرگوار ان فرخنده باد.
❇️ علی جعفری شهرستانی
@molavi_asar_o_afkar
@ferdosesokhan
❇️ به مناسبت روز مهندس
فرهاد کوه‌کن، ظهوری و غروبی غریب و پیش‌بینی نشده در منظومه خسرو و شیرین دارد وحکیم نظامی گنجوی به تراژیک‌ترین شکل ممکن، نقش‌آفرینی او را در داستان سرشته است.
فرهاد جوانی است که آیین صنعت و صناعت را در چین آموخته و در توانایی و چیره‌‌دستی شهره گردیده است.
شیرین که از دیار ارمن به شوق خسرو در قصری سنگی در دامنه کوهی در غرب ایران سکنی گزیده، جز شیر رمه نمی‌نوشد اما دام‌ها به‌واسطه نبود مرتع مناسب از قصر بدورند و حمل‌ونقل شیر، چالش روزمره شیرین است. شاپور چون به مسئله پی می‌برد، علاجش را در فرهاد می‌یابد و از همین نقطه مهندس جوان وارد داستان می‌شود. توصیفات او از زبان شاپور بدین قرار است:
"که هست اینجا *مهندس* مردی استاد
جوانی نام او فرزانه فرهاد
به وقت *هندسه* عبرت نمائی
مجسطی‌دان و *اقلیدس‌گشائی*
به تیشه چون سر *صنعت* بخارد
زمین را مرغ بر ماهی نگارد
به *صنعت* سرخ گل را رنگ بندد
به آهن نقش چین بر سنگ بندد
به پیشه دست بوسندش همه روم
به تیشه سنگ خارا را کند موم
به استادی چنین کارت بر آید
بدین چشمه گل از خارت بر آید"
فرهاد که در نگاه اول شیفته شیرین شده، جوی سنگی فاخری از دل کوه می‌آفریند تا به حوضی در قصر شیرین؛ جویی که قطره‌ای از شیر را به هدر نمی‌دهد، جویی که در معرض تبخیر خورشید نیست و شیرین از صناعت او در عجب می‌ماند.
"به یک ماه از میان سنگ خارا
چو دریا کرد جوئی آشکارا"
داستان صناعتش را حکیم گنجه به زیبایی در شعر خود تصویر کرده. آنگاه در وصف توانایی آدمی چنین سروده است:
" اگر صد کوه باید کند پولاد
زبون باشد به دست آدمیزاد
چه چاره کان بنی‌آدم نداند
به جز مردن کزان بیچاره ماند "
از دید حکیم نظامی، مهندسی فرهاد نشانی است از قدرت آدمی در چیرگی بر طبیعت و این اندیشه در قرن ششم، حاکی از نبوغ و دوراندیشی اوست.
پنجم اسفند روز مهندس؛ روز آفرینش بر شما بزرگوار ان فرخنده باد.
❇️ علی جعفری شهرستانی
@molavi_asar_o_afkar
@ferdosesokhan
Comments
Be the first to add a comment
Log in to comment