✳️ « عاشورا » به چه معناست ؟
❇️ عاشورا در زبانهای سامی (عِبری) اشاره به مفهوم دهم دارد نه اینکه عاشورا دقيقا به معنای دهم باشد.
در زبان عربی التاسع و العاشر یعنی نهم و دهم.
در سنن دارمى روایت شده که رسول خدا (ص) فرمود:
قریش این روز را در جاهلیت روزه مىگرفتند..
...
◀️ ابوریحان بیرونى در التفهیم لاوائل صناعة التنجیم درباره عاشورا که با روز کِپّور یا کبور یکی بوده، نوشته است:
«کِبّور دهم روز است از تشرین، و زین جهت گاهگاه او را عاشور خوانند، اما نام کِبّور در زبان عبرى از کفّارت گناهان است و این یک روز است که بر جهودان روزه داشتن فریضه کرده آمد ...»
◀️ به پژوهش جلالالدین همایی در حاشیه التفهیم:
تلفظ اصلی کِبّور، کِپّور است و با واژه کفاره در عربى یک ریشه دارد.
یهود مدینه هر سه سال یک بار سال را سیزده ماه میکردند تا فصلها به هم نخورد. بعدها که سال اسلامی تغییر کرد روز کفاره يا کپور (کبّور) که همزمان با عاشورا بود تغيير کرد.
◀️ عاشورا واژه عربی نیست.
این روز نزد یهود قبل از اسلام روز عید بوده و از نظر آنها روزی بوده که خداوند موسی (ع) و بنی اسرائیل را از فرعون رهایی داد و ایشان راهی در دریا پدید آوردند.
◀️ واژه عاشورا پیش از اسلام بوده است. اما این واژه اصلا عربی نیست که بخواهیم در عربی به دنبال معنایش بگردیم. بلكه عبري است.
برخی اصرار دارند که معانی دیگری برای عاشورا بیابند از جمله اینکه از ریشه معاشرت است.
اما معاشرت در عبری میشود خَفِغ. و خفغ ربطی به معاشرة ندارد.
◀️ برخی در جستوجوی یافتنِ معانیِ نامهای ارزشی، دست به تفسیر به رای میزنند. برای مثال فاطمة را از ريشه (فطمت المرأة ولدها.) نمیدانند،
یا رُقَیّة را بىارتباط به رُقْية میدانند.
◀️ ده در عبري عِسِر و دهم عاسِري ميشود.
معنای عاشورا چیزی مثل دَهَک یا دَهینه است.
همه واژگان مُعَرَّب همانند اصلشان تلفظ نمیشوند.
به چند واژه معرب دقت کنید:
شَرشَف => چادرشب
مهرجان => مهرگان
کِشوانیة در عتبات => كفشبانى
شاذُروان در کعبه => چادربان
میزاب در بام کعبه => گُمیزاب در پهلوی که هنوز در کُردی و مازندرانی نیز به معنای پیشاب است.
هَندَسة => اندازه
سِجّيل => سَنگگِل
فِردَوس => پَردیس
کَنز => گنج
◀️ وزن فاعولا در عربی به کار نرفته است. البته از ابن بزرج چند واژه نقل شده که هیچیک کاربرد ندارد:
«ضاروراء» به معنای «ضرّا» (سختی) و «ساروراء» به معنای «سرّا» (گشايش و شادمانی و «دالولا» به معنای «دلاّل».
پس نمیتوان عاشورا را بر وزن فاعولا گرفت و در پی وزن و ریشه و معنای عربی از آن بود.
❇️ برگرفته از دانشنامه نامها و واژهها با تغییر و تلخیص،عادل اشکبوس
🏴🏴🏴فرارسیدن تاسوعا و عاشورای حسینی و شهادت حضرت امام حسین علیه السلام و شهادت حضرت ابوالفضل علیه السلام و۷۲تن از یاران باوفایش برهمه عاشقان آن حضرت تسلیت باد
🏴🏴🏴@molavi_asar_o_afkar@ferdosesokhan