به مناسبت جشن آبانگان: آیا آبانگان بر ما ایرانیان مبارک است؟
✍ مهتا بذرافکن
این روزها هر آب روانی که می بینیم مملو از زباله، ظرف و َسفره های یکبار مصرف، پوشک بچه و انواع زباله است.
جابجا کوهی از زباله و شیرابه های سمی آبهای زیرزمینی را تهدید می کنند. رودخانه ها و آبهای روان که هدیه های ارزشمند الهیند در کمال بی رحمی و بی شرمی تبدیل به مرداب زباله های خطرناک صنعتی و بیمارستانی شده است، شیرابه ها در حال نابودی آبهای زیرزمینی اند و همه نظاره گر این وضعیت ویران کننده و اسف باریم.
ما عجیب مردمانیم که سنگ فرهنگ و سنتها بر سینه می زنیم اما هرکدام به نوعی همزمان تخریب گران خط مقدم آب و خاک این مرز و بوم شده ایم.
آیا ما حق این داریم که بگوییم آبانگان مبارک؟ خوب است نگاهی به انگیزه جشن آبانگان بیاندازیم :
واژه "آب" که جمع آن "آبان" است در اوستا و پهلوی "آپ" و در سانسکریت "آپه" Apa و در فارسی هخامنشی "آپی" میباشد. این آخشیج (عنصر) همانند آخشیجهای اصلی دیگر چون آتش و خاک و هوا در آیینهای ایرانیان باستان مقدس است و
آلودن آن گناهی بس بزرگ بوده است. در جشن آبانگان، پارسیان به ویژه زنان در کنار دریا یا رودخانهها، فرشته آب را نیایش میکنند.
ایرانیان کهن آب را پاک (مقدس) میشمردند و هیچگاه آنرا آلوده نمیکردند و آبی را که اوصاف سهگانهاش (رنگ - بو - مزه) دگرگون میشد برای آشامیدن و شستشو بهکار نمیبردند."هرودوت" میآورد :
"...
ایرانیان در میان آب ادرار نمیکنند، آب دهان و بینی در آن نمیاندازند و در آن دست و روی نمیشویند ...""استرابون" جغرافیدان یونانی نیز میآورد :
"...
ایرانیان در آب روان، خود را شستشو نمیدهند و در آن لاشه، مردار و آنچه که نا پاک است نمیاندازند ..."
در برگردان فارسی آثارالباقیه ابوریحان بیرونی میخوانیم :
"
جشن آبان روز دهم آبان ماه است و آن را عید میدانند که به جهت همراه بودن دو نام، آبانگان میگویند. در این روز زو Zoo پسر طهماسپ از سلسله پیشدادیان به شاهی رسید، مردم را به کندن قناتها و نهرها و بازسازی آنها فرمان داد، در این روز به کشورهای هفتگانه خبر رسید که فریدون ، بیوراسب (ضحاک - آژی دهاک) را اسیر کرده، خود به پادشاهی رسیده و به مردم دستور داده است که خانه و زندگی خود را دارا شوند..."در روایت دیگرى آمده است که پس از هشت سال خشکسالى در ماه آبان باران آغاز به باریدن کرد و از آن زمان جشن آبانگان پدید آمد.
زرتشتیان نیز در این روز همانند سایر جشنها به آدریانها (آتشکدهها) مىروند و پس از آن براى گرامیداشت مقام فرشته آبها، به کنار جوىها و نهرها و قناتها رفته و با خواندن اوستاى آبزور (بخشى از اوستا که به آب و آبان تعلق دارد) آبگان را گرامی میدارند.
امسال در روز 10 فروردين به عنوان یک ایرانی به رفتار نیاکانمان با آب بیاندیشیم و با خودمان مقایسه کنیم.
به خودمان نهیب بزنیم و از هم بپرسیم هموطن چرا زباله ها را در کنار نهرها، جویها و رودخانه ها رها می کنیم؟ مسئولان محترم؛ منابع طبیعی و منابع آب ایران دارد زیر زباله مدفون می شود؛ چرا برای ساختن سدهای بی شمار در شمال و جنوب ایران اعتبار وجود دارد ولی برای نجات آبهای زیرزمینی، سطحی، جنگلها که کارخانه های آب سازی طبیعتند و دفن اصولی زباله ها و شیرابه ها اعتبار نیست؟
همه ما باید مطالبه گر باشیم و به آینده این سرزمین رحم کنيم..
💔🤍💚🌿درجهت آگاهی این نوشتار رابه اشتراک بگذاریم
🌿 ©@ruralwomenissues