✳️ «ققنوس» در ادب فارسی

❇️ ققنوس یا <قُقنُس> مرغی افسانه‌ای ، بسیار خوش رنگ و خوش آواز ، دارای منقار درازی با سوراخ‌های فراوان که به قولی 360 سوراخ باشد که از هر یک آوازی خوش برآید گویا موسیقی را از آواز ققنوس برگرفته‌اند.

▪️گویند ققنوس بر کوه بلندی مقابل باد می‌نشیند و صداهای شگفت‌انگیز از سوراخ‌های منقارش برآید و به سبب آن مرغان بسیاری بر او جمع می‌آیند که او شماری از آنان را طعمه خود می‌سازد.

▪️ققنوس جفت ندارد و عمرش هزار ساله است و چون به آخر رسد هیزم بسیار گرد آورد، بر بالای آن نشیند و سرودن آغاز کند و بال بر هم زند.
☆_ از بر هم زدن بال‌هایش آتشی می‌جهد و در هیزم افتد و او در آن آتش می‌سوزد که از آن تخمی پدید آید و ققنوسی دیگر زاده شود. ...

▪️بعضی گفته‌اند که پس از سوختن ققنوس در آتش، باران بر خاکستر آن می‌بارد، کِرمی در آن پیدا می‌شود و از آن خاکستر می‌خورد تا بزرگ شود و این‌گونه ققنوسی دیگر پدید آید.

▪️<حمد الله مستوفی> در کتاب «نزهة القلوب» شرحی بر ققنوس نوشته است. همچنین حضرت عطار در اشعارش از ققنوس یاد کرده است با این تفاوت که برای ققنوس عمر جاودان قائل نشده است.

▪️ندرتا از مرغی خوش آواز با نام { موسیقار } نیز نام برده شده که صفت خوش آوازی و توصیف منقار سیمرغ را به آن داده‌اند.

🔻شایان ذکر است که ققنوس در ادبیات بیشتر ملل با کمی تغییر حضور دارد.

هست قُقنُس ، طرفه مرغی دِلسِتان
موضع این مرغ ، در هندوستان

سخت منقاری عجب دارد دراز
همچو نی در وی بسی سوراخ باز

قرب صد سوراخ در منقار اوست
نیست جفتش ، طاق بودن کار اوست

❇️ شیخ فریدالدین عطار نیشابوری

@molavi_asar_o_afkar
@ferdosesokhan

Comments

Be the first to add a comment