گفت و گوی اقتصادنامه با داود سوری، اقتصاددان، درباره اثرات چپ گرایی در اقتصاد ایران
داود سوری از معدود اقتصاددانانی است که توانسته با بدنه جامعه ارتباط برقرار کرده و با فعالیت در فضای مجازی، از منظر اقتصادی پاسخ هایی توئیت وار به برخی از تصمیم سازان و سیاستگذاران بدهد و آنان را متوجه خطاهای خود کند. با توجه به اعتراض های اخیر در آبان ماه و لزوم تحلیل وقایع رخ داده، به سراغ این اقتصاددان رفته ایم و نظر او را درباره ریشه اعتراض ها پرسیده ایم. سوری معتقد است که نظام تصمیم گیری و سیاست گذاری ما هنوز تکلیفش را با خودش تعیین نکرده، راهنمای راست می زند و به چپ می پییچد. اگر این نظام واقعا دغدغه پیشرفت اقتصادی و رفاه مردم را دارد ساده ترین کاری که می تواند بکند نگاه به نتیجه چپ گرائی و تمایل به اقتصاد رقابتی در سایر کشورها و الگو گرفتن از آنان است.
*در اینکه تیم اقتصادی دولت پس از خروج تیم دکتر نیلی و برخی وزرای ارشد کابینه همچون عباس آخوندی و حسن قاضیزاده هاشمی عملکرد مناسب نداشته شکی نیست و اتفاقاً نقاط عطفی در سیاستگذاریها و تصمیم سازیهای صورت گرفته وجود دارد که ازنظر اقتصادی قابل نقد هستند. اما به نظفمینیسم، برخی افراد از اتفاقات اخیر به نفع ایدئولوژیهای خود بهره میبرند. گروهی مخالفان قسمخورده دولت و جریان اصلاحات هستند که از هیچ اقدامی ولو ضد منافع ملی برای زمین زدن دولت روی برنمیگردانند، گروهی طیف اپوزیسیون هستند ه نزدیک به چهار دهه در خارج ا کشور فعالیت کرده و میکنند تا با براندازی شاید دوباره بر سرکار بیایند و گروهی هم نو چپها یا به قول خودشان نومارکسیت ها و نو لنینیستها هستند که تفکرات اقتصاد آزاد را نتیجه تمامی گرفتاریهای مجود میدانند. بحث ما بر سر همین گروه آخر است که به نظر میرسد در حال رشد، تکثیر و متشکل شدن هستند. به نظر شما چه عاملی سبب شده تا چپگرایی دوباره در ایران زنده شود و تا این اندازه گسترش یابد؟بر این باور هستم که هسته اصلی دولت آقای روحانی از ابتدا هیچ برنامه و ایده مشخصی برای اقتصاد نداشت و اولویتی هم برآی آن قائل نبود و نزدیکی کلامی ان به اقتصاد رقابتی در زمان انتخابات را نیز تنها یک انتخاب استراتژیک برای کسب قدرت می دانم. حضور افرادی هم که نام بردید، حداقل دو نفر اول، حتی در ابتدای دولت نمودی در سیاست های اقتصادی دولت نداشت، البته شاید اگر نمی بودند شاهد سیاست های نامناسبتری می بودیم ولی این گزاره ای است که نمی توان آن را ثابت کرد. از این رو نمی توانیم بگوئیم که چپ گرایی دوباره زنده شده است. چپ گرایی همیشه و به صورت بالفعل در سیاستگذاری اقتصادی کشور جاری و ساری بوده است اما پس از افول نظامهای اقتصادی چپ گرا در انتهای قرن بیستم و شکوفایی و رفاه اقتصادی غالب کشورهای متکی بر اقتصاد رقابتی دیگر کمتر کسی در ظاهر از سیاست های چپ گرایانه دفاع می کند، اما همچنان سعی می شود با استحاله کلمات و مفاهیمی مانند نهادگرایی و یا خلق ضرورتهای زمانی و مکانی همچنان آن سیاستها را اعمال و توجیه کنند. البته با واژه تیم اقتصادی دولت که معمولا محدود به وزیر اقتصاد، رئیس سازمان برنامه و رئیس کل بانک مرکزی نیز می شود هم موافق نیستم. همه تصمیم های دولت جنبه ای اقتصادی دارند و ار این رو همه وزرا در بخشی از این سیستم اقتصادی نقش دارند و تصمیم گیری می کنند و آن را متاثر می سازند. شاید سیاست های وزارتخانه ای مثل صنعت و معدن و تجارت و یا جهاد کشاورزی بسیار بیشتر از وزارت اقتصاد و یا بانک مرکزی بر موفقیت و یا شکست فعالیتهای اقتصادی و رفاه مردم تاثیربگذارد اما آنها را معمولا جزو تیم اقتصادی نمی دانیم و اتفاقا سیاست های مداخله گرایانه و غیر رقابتی که اینک بخشی از باورها و جریان روزمره مدیریت کشور شده از جانب وزارتخانه های اجرایی اعمال می شوند. شما شاهد بودید شورایی که برای گسترش رقابت و ممانعت از انحصار تشکیل شده بود در مقابله با انحصار و ناکارایی موجود در صنعت خودروسازی ابتدا خود به قیمت گذاری، یعنی عملی غیر رقابتی، روی آورد و سپس نیز که توسط نهاد بالاتر کلاَ حذف شد بدون اینکه تغییری در ساختار بازار خودرو اتفاق بیافتد. متاسفانه رفاه کشورهای مبتنی بر اقتصاد رقابتی را می بینیم و می خواهیم اما نمی خواهیم به الزامات آن تن بدهیم.*بسیاری از بندهای قانون اساسی بر اساس جو حاصل از چپگرایی اول انقلاب نوشتهشده است.
@austrianschool