«شارل بودلر» نخستین کسی بود که روایت خود را با لحنی معتدل و اعتراف‌گونه بیان کرد، بی‌آنکه ژست کسی را به‌ خود گیرد که تحت الهامات بوده است؛ او نخستین کسی بود که «روح نفرین‌شدۀ» شهر بزرگی چون پاریس را دستمایۀ هنرش قرار داد؛ نخستین شاعری بود که «فاتحانه» سخن نگفت، بلکه ملامت‌کنان از رنج‌ها و زخم‌ها و تن‌پروری و بی‌حاصلی ملال‌انگیزش در دل این عصر صنعتی داد سخن داد؛ نخستین شاعری بود که به ملال ناشی از لذت‌جویی و صحنۀ غریب آن، یعنی اتاق‌خواب غمزده پرداخت؛ نخستین شاعری بود که پس از بی‌پروایی‌های رمانتیسم، به تشبیهات زمختی متشبث شد که در میان هارمونی حاکم بر یک جمله ناگاه بی‌پرده و عریان ظاهر می‌شوند (…)؛ نخستین کسی بود که رابطۀ خود را با خوانندگان قطع کرد؛ شاعران همیشه خوانندگان ــ خزانۀ انسانی ــ را مخاطب قرار می‌دادند، او نخستین کسی بود که خودش را مخاطب قرار داد زیرا: «مخاطب شعر فقط نخبگان‌اند. عامۀ مردم مرا ملعون می‌پندارند ــ بسیار خوب ــ پس به این عرصه وارد نشوند»؛ او نخستین شاعری بود که تشبیهاتی عظیم آفرید:

"خفته در نسیان چون کوسه‌ای در دریا
من آن گورستان‌ام که ماه دشمن اوست
من خلوت‌خانه‌ای کهنه‌ام..."





داریوش شایگان
@kharmagaas
@renaissancetranslate