✳️👆سرانه تولید ناخالص داخلی كشورهاي خاورمیانه
✅ در سال ۲۰۲۴، میانگین تولید ناخالص داخلی سرانه در خاورمیانه حدود ۱۳٬۷۰۰ دلار است، اما توزیع درآمد در سراسر این منطقه به‌شدّت نابرابر صورت می‌گیرد.
از قطرِ برخوردار از ذخایر عظیم نفت و گاز گرفته تا یمنِ درگیر جنگ، میزان رفاه کشورها در خاورمیانه تحت تأثیر منابع طبیعی، عدم‌توازن قدرت و سیاست‌های اقتصادی‌شان شکل می‌گیرد.
امروزه منابع انرژی مهم‌ترین محرّک ثروت در این منطقه به‌شمار می‌روند؛ چراکه ۵۰ درصد از ذخایر نفت خام جهان در همین نقطه متمرکز است. در نتیجه، کشورهایی همچون قطر و امارات متحده عربی در زمرهٔ ثروتمندترین کشورهای دنیا قرار دارند.
نمودار زیر، بر اساس آخرین گزارش «چشم‌انداز اقتصادی جهان» منتشرشده در اکتبر ۲۰۲۴ توسط صندوق بین‌المللی پول (IMF)، تولید ناخالص داخلی سرانه را در کشورهای خاورمیانه نشان می‌دهد.
*تولید ناخالص داخلی سرانه در خاورمیانه: رتبه‌بندی کشورها در سال ۲۰۲۴*
قطر، ثروتمندترین کشور خاورمیانه و نهمین کشور ثروتمند جهان از نظر سرانهٔ تولید ناخالص داخلی محسوب می‌شود. این شاخص در قطر برای هر نفر به ۷۱٬۵۶۸ دلار می‌رسد.
با توجه به برخورداری چشمگیر این کشور از منابع انرژی، از جمله سومین ذخایر بزرگ گاز طبیعی جهان، دولت قطر آب و برق را به‌صورت رایگان در اختیار شهروندان خود قرار می‌دهد. افزون بر این، سرمایه‌گذاری‌های کلان این کشور در زیرساخت‌ها و صنایع نوظهور، چشم‌انداز اقتصادی بلندمدت آن را متنوع و مستحکم کرده است.
امارات متحده عربی نیز از الگوی مشابهی در ارائهٔ خدمات رفاهی پیروی می‌کند. به‌عنوان نمونه، تحصیل در مقطع آموزش عالی برای شهروندان امارات رایگان است و افراد کم‌درآمد از یارانه‌هایی برای جبران تورم در حوزه‌های خوراک و سوخت بهره‌مند می‌شوند.
هرچند تقریباً ۸۰ درصد درآمدهای دولتی این کشور از بخش نفت و گاز تأمین می‌گردد، اما با سرمایه‌گذاری‌های عظیم در حوزه‌های فناوری و انرژی‌های تجدیدپذیر، روند متنوّع‌سازی پایه‌های اقتصادی خود را با سرعت پیش می‌برد.
در ادامه، عربستان سعودی قرار دارد که بزرگ‌ترین شرکت انرژی جهان یعنی آرامکو را در اختیار دارد. این شرکت به‌تنهایی یک‌دهم کل نفت دنیا را با تولید روزانهٔ تقریباً ۱۱ میلیون بشکه عرضه می‌کند.
با جمعیتی نزدیک به ۳۷ میلیون نفر، سرانهٔ تولید ناخالص داخلی عربستان به حدود ۳۲٬۸۸۱ دلار می‌رسد که کمتر از نصف سرانهٔ قطر است. یکی از دلایل اصلی این تفاوت، جمعیت بسیار کمتر قطر (حدود ۲.۸ میلیون نفر) و در نتیجه توزیع ثروت در مقیاس محدودتر است.
در نقطهٔ مقابل، یمن با سرانهٔ تولید ناخالص داخلی ۴۶۵ دلار در سال، یکی از فقیرترین کشورهای منطقه به‌شمار می‌رود. این وضعیت عمدتاً ناشی از بحران انسانی، جنگ داخلی که بیش از ۱۰ سال به درازا کشیده و محدودیت‌های شدید در بهره‌مندی از منابع طبیعی است.
همین دشواری‌ها در منابع طبیعی را می‌توان در اردن نیز مشاهده کرد، کشوری که سرانهٔ تولید ناخالص داخلی در آن تنها به ۴٬۶۸۲ دلار می‌رسد.
این گزارش اجمالی نشان می‌دهد که چگونه برخورداری از منابع انرژی و ساختارهای اقتصادی و سیاسی مختلف، فاصله‌های قابل‌توجهی در سطح رفاه کشورها در خاورمیانه پدید آورده است.
اطلاعات سوریه و لبنان در دسترس نیست.
✅ در سال ۲۰۲۴، میانگین تولید ناخالص داخلی سرانه در خاورمیانه حدود ۱۳٬۷۰۰ دلار است، اما توزیع درآمد در سراسر این منطقه به‌شدّت نابرابر صورت می‌گیرد.
از قطرِ برخوردار از ذخایر عظیم نفت و گاز گرفته تا یمنِ درگیر جنگ، میزان رفاه کشورها در خاورمیانه تحت تأثیر منابع طبیعی، عدم‌توازن قدرت و سیاست‌های اقتصادی‌شان شکل می‌گیرد.
امروزه منابع انرژی مهم‌ترین محرّک ثروت در این منطقه به‌شمار می‌روند؛ چراکه ۵۰ درصد از ذخایر نفت خام جهان در همین نقطه متمرکز است. در نتیجه، کشورهایی همچون قطر و امارات متحده عربی در زمرهٔ ثروتمندترین کشورهای دنیا قرار دارند.
نمودار زیر، بر اساس آخرین گزارش «چشم‌انداز اقتصادی جهان» منتشرشده در اکتبر ۲۰۲۴ توسط صندوق بین‌المللی پول (IMF)، تولید ناخالص داخلی سرانه را در کشورهای خاورمیانه نشان می‌دهد.
*تولید ناخالص داخلی سرانه در خاورمیانه: رتبه‌بندی کشورها در سال ۲۰۲۴*
قطر، ثروتمندترین کشور خاورمیانه و نهمین کشور ثروتمند جهان از نظر سرانهٔ تولید ناخالص داخلی محسوب می‌شود. این شاخص در قطر برای هر نفر به ۷۱٬۵۶۸ دلار می‌رسد.
با توجه به برخورداری چشمگیر این کشور از منابع انرژی، از جمله سومین ذخایر بزرگ گاز طبیعی جهان، دولت قطر آب و برق را به‌صورت رایگان در اختیار شهروندان خود قرار می‌دهد. افزون بر این، سرمایه‌گذاری‌های کلان این کشور در زیرساخت‌ها و صنایع نوظهور، چشم‌انداز اقتصادی بلندمدت آن را متنوع و مستحکم کرده است.
امارات متحده عربی نیز از الگوی مشابهی در ارائهٔ خدمات رفاهی پیروی می‌کند. به‌عنوان نمونه، تحصیل در مقطع آموزش عالی برای شهروندان امارات رایگان است و افراد کم‌درآمد از یارانه‌هایی برای جبران تورم در حوزه‌های خوراک و سوخت بهره‌مند می‌شوند.
هرچند تقریباً ۸۰ درصد درآمدهای دولتی این کشور از بخش نفت و گاز تأمین می‌گردد، اما با سرمایه‌گذاری‌های عظیم در حوزه‌های فناوری و انرژی‌های تجدیدپذیر، روند متنوّع‌سازی پایه‌های اقتصادی خود را با سرعت پیش می‌برد.
در ادامه، عربستان سعودی قرار دارد که بزرگ‌ترین شرکت انرژی جهان یعنی آرامکو را در اختیار دارد. این شرکت به‌تنهایی یک‌دهم کل نفت دنیا را با تولید روزانهٔ تقریباً ۱۱ میلیون بشکه عرضه می‌کند.
با جمعیتی نزدیک به ۳۷ میلیون نفر، سرانهٔ تولید ناخالص داخلی عربستان به حدود ۳۲٬۸۸۱ دلار می‌رسد که کمتر از نصف سرانهٔ قطر است. یکی از دلایل اصلی این تفاوت، جمعیت بسیار کمتر قطر (حدود ۲.۸ میلیون نفر) و در نتیجه توزیع ثروت در مقیاس محدودتر است.
در نقطهٔ مقابل، یمن با سرانهٔ تولید ناخالص داخلی ۴۶۵ دلار در سال، یکی از فقیرترین کشورهای منطقه به‌شمار می‌رود. این وضعیت عمدتاً ناشی از بحران انسانی، جنگ داخلی که بیش از ۱۰ سال به درازا کشیده و محدودیت‌های شدید در بهره‌مندی از منابع طبیعی است.
همین دشواری‌ها در منابع طبیعی را می‌توان در اردن نیز مشاهده کرد، کشوری که سرانهٔ تولید ناخالص داخلی در آن تنها به ۴٬۶۸۲ دلار می‌رسد.
این گزارش اجمالی نشان می‌دهد که چگونه برخورداری از منابع انرژی و ساختارهای اقتصادی و سیاسی مختلف، فاصله‌های قابل‌توجهی در سطح رفاه کشورها در خاورمیانه پدید آورده است.
اطلاعات سوریه و لبنان در دسترس نیست.
Comments
Be the first to add a comment
Log in to comment