✳️ ویژگیهای مهم ادبیات کودک و نوجوان بدین شرح است:
۱. با زبان و بیان، توانایی درک و زبان نوشتاری، تخیل و تجربههای کودکان و نوجوانان متناسب است.
۲. به رشد و پرورش شخصیت خواننده کمک میکند.
۳. اهمیت تصویر را برای کودک و نوجوان برابر با اهمیت نوشته میداند و همواره بخشی از پیام را با تصویر بیان میکند
مهمترین اهداف ادبیات کودک و نوجوان
مهمترین اهداف ادبیات کودک و نوجوان عبارتند از:
أ. آماده کردن کودک برای شناختن، دوست داشتن و ساختن محیط.
ب. شناساندن کودک به خویشتن، ایجاد احترام به اصالت انسانی و میل به اعتلای مدام.
ج. سرگرم کردن و لذتبخش بودن.
د. علاقهمند کردن کودک به مطالعه و ایجاد عادت به آن.
ه. ایجاد و تقویت صلح در جهان.
مراحل تاریخ ادبیات کودک و نوجوان:
تاریخ ادبیات کودک و نوجوان در همه کشورهای جهان کما بیش چهار مرحله داشته است:
← اول
آفرینش و انتقال آثار ادبی به صورت شفاهی.
← دوم
گردآوردن و و نوشتن آثار ادبی شفاهی.
← سوم
پدید آوردن آثار ادبی با الهام از آثار شفاهی.
← چهارم
آفرینش آثار ادبی ویژهی کودک و نوجوان.
سرچشمه ادبیات کودکان
فولکلور یا فرهنگ عامه همچنان که سرآغاز پیدایی همهی هنرهاست، سرآغاز ادبیات و به خصوص ادبیات کودکان نیز است. لالاییها، مثلها، ترانههای کودکان، افسانههای خردسالان، داستانهای ماجرایی و حماسی و عاشقانه و اسطورهها که همه زائیدهی تخیل و تفکر مردم اعصار مختلف هستند؛ بنیاد و اساس ادبیات کودکان و نوجوانان را تشکیل میدهد. بنابراین ادبیات کودکان سرچشمه در فولکلور و فرهنگ عامه دارد و به کهنسالی زندگی بشر بر روی زمین است
ادبیات کودکان و نوجوانان به معنی واقعی آن، یعنی نوشتههایی که در آن حس و حال کودکانه حاکم باشد، به زبان و نثری مناسب سطح سواد کودکان نوشته شده و معمولا همراه با تصاویر است؛ بهعنوان یک شکل ادبی مستقل تقریبا از نیمهی دوم سدهی هجدهم میلادی در جهان پدید آمده است. در ظهور دیر هنگام این نوع ادبیات، عوامل اقتصادی و اجتماعی مؤثر بودند. پیش از عصر جدید (رنسانس) به کودکان بیشتر همچون بزرگسالانی کوچک نگریسته میشد و ادبیاتی ویژهی نیازهای خاص و سطح درک و فهم آنان ضروری شمرده نمیشد. در کشورهای اروپایی، یکی از کتابهای چاپی ویژهی کودکان "جهان مرئی در تصاویر" (۱۶۵۸م) از "کومنیوس" (۱۵۹۲-۱۶۷۰م) است. کتابی که آموزشی و درسی بود، ولی نخستین کتاب مصور کودکان به شمار میآید. بعدها «شارل پرو» در فرانسه و «برادران گریم» در آلمان، قصههای کهن و معروف سرزمینشان را گردآوری و بازنویسی کردند که این کتابها بسیار مورد توجه قرار گرفت و در کشورهای مختلف از جمله ایران ترجمه شد. در سدهی نوزدهم میلادی تصاویر نقش برجستهای در کتابهای کودکان یافتند و همچون امروز برای جلب توجه کودکان به داستانها کمک به آنها برای تجسم شخصیتها و کنشهای داستانی به کار رفتند. این نوع ادبیات تا سدهی بیستم بهعنوان یک نوع ادبی عمده تکامل یافت و شکل پذیرفت و در این سده به اوج تکامل خود رسید
❇️ فاطمه نوروزی
@molavi_asar_o_afkar@ferdosesokhan