در منزل کار کردم. تمام صبح و بعد از ظهر به پذیرایی گذشت. منجمله پسر آیت الله {سید احمد} #خوانساری از جانب پدر به احوالپرسی آمدند. خوشبختانه از صبح ساعت شش تا حالا در سراسر غرب و مرکز ایران برف می بارد... ...
باز هم بیکار هستم. با آن که چشمم می سوزد، ناچارم دنبالۀ تجزیه و تحلیل خودم را دربارۀ نگرانی خویش بنویسم. در منزل مانده بودم و به استراحت پرداختم. به این جهت باز هم توانستم برخلاف معمول قدری فکر بکنم! سه عامل ممکن است جلوی پیش آمدهای ناگوار را بگیرد.
اول که خواست خداست، چنان که تاکنون واقعاً به صورت معجزه آسایی وجود مقدس شاه از خطرات و سوءقصدها حفظ شده است.
عامل دوم سیاست عاقلانۀ شاه است، به طوری که اولاً روسها در ایران صاحب منفعت شده اند. همین در دست گرفتن گاز برای روسها نعمت بسیار بزرگی است و با این #گاز، اروپا را تحت تأثیر خویش گرفته اند و به علاوه، شاه را [آلت] stooge آمریکا نمی دانند.{1} معلوم نیست با نبودن شاه منافع آنها تا این اندازه تأمین باشد. ماشاء الله شاهنشاه طوری سیاست خارجی خویش را اداره کرده که نه روسها ظنین شده و نه آمریکاییها رنجیده اند. گو اینکه روسها با رژیم سلطنتی بالأخره نمیتوانند هماهنگ باشند.
عامل سوم این است که روسها حساب می کنند، رسیدن به خلیج فارس از طریق ایران را شاید آمریکاییها به آسانی تحمل نکنند و یک درگیری مستقیم پیش بیاید، یا اینکه جنوب ایران به کلی از تأثیر آنها مصون بماند و آمریکا آن جا را مجزّا کند. آن وقت قسمتهای شمالی را اگر در دست بگیرند، یا تحت نفوذ بگیرند، به هر حال قیمت آن گران تمام می شود، نه تنها گاز قطع می شود، بلکه وصول به خلیج فارس هم مشکل تر می شود.
اینها عواملی است که ممکن است باعث تأمل بیشتر روسها در هر تصمیمی بشود، ولی باز هم دنیا از حادثه خالی نیست. آن فلسطینی دیوانه را که می تواند کنترل یا تضمین بکند؟

{۱}- اشاره به تحویل سالیانه ده ملیارد مترمکعب گاز به شوروی از راه شاه لولۀ گاز.

📚خاطرات اسدالله علم
🖌امیر اسدالله علم
جلد 3 & صفحۀ 320
تهران، کتاب سرا
ویرایش از علینقی عالیخانی
شنبه & 1352/10/8
#هشتم_دی