زنان؛ نامرئی در ماهیگیری وصنعت شیلات
✍مهتا بذرافکن
در جهان میلیونها زن در کنار سواحلی زندگی می کنند که ماهیگیری به عنوان راه معیشت غالب خانواده هاست و زنان نیز مسئولیت بخشی از امور بر عهده دارند.
اما زنان بخش نامرئی در صنعت شیلات و ماهیگیری اند و باوجود اینکه 11٪ از این صنعت را تشکیل می دهند، در این کسب و کار به دلیل آنچه روزگاری به عنوان کار مردانه در نظر گرفته می شد در حاشیه مانده و نامرئی اند.
هرچند در سالیان اخیر با افزایش تعداد زنان در بخش شیلات از یک سو و افزایش پوشش اینترنت و تلفن همراه و شبکه های اجتماعی مردمی از سوی دیگر؛ موجب شده که فعالیت زنان ساحل نشین بیشتر دیده شود، اما در بخش رسمی در ابعاد مختلف از سياست گذاری تا حوزه های دانشگاهی کمتر به مطالعه و سرمایه گذاری بر این بخش توجه شده است.
مثلا بطور مشخص در حوزه پژوهشی؛ تحقیقات اندکی در خصوص معیشت و مشارکت اقتصادی زنان ماهیگیر پرداخته شده، داده ها و نتایج پژوهش‌های اندک و منابع دست دوم و گزارش‌های محلی نشان می‌دهد که این حوزه با ظرفیت اشتغالزایی مناسب برای زنان؛ همچنان تحت سیطره ذهنیت مردانه پنداری و درگیر باورها، تعصبات و گره های قانونی است.
پژوهش هارپر و همکاران به سفارش سازمان بین المللی Sea Around Us توضیح می دهد که به منظور تخمین میزان مشارکت زنان در همه کشورها و مناطق داده ها را از منابع مختلف پراکنده ای همچون پایگاه داده های ملی و محلی، مقالات بررسی شده توسط و روزنامه ها، عکس‌های روزنامه نگاران محلی جمع آوری کرده اند که منابع دست دوم محسوب می شوند.
نتایج این تحقیق نشان داد که بیش از 2 میلیون زن در اقتصادهای کوچک ساحلی بویژه در آسیا ، آفریقا و اقیانوسیه مشاركت دارند که 11٪ از صید جهان در شیلات مقیاس كوچك (که 12٪ از صنعت شیلات در بر می‌گیرد) را به خود اختصاص می دهند.
با این حال، علیرغم مشارکت قابل توجه زنان، این ماهیگیران تقریباً هیچ اعتبار و امنیت شغلی در سیستم اقتصادی رسمی شیلات ندارند. فعالیت های این زنان به طور عجیبی از آمار و ارقام مشارکت اقتصادی و شغلی این صنعت حذف شده و نادیده گرفته می شود. در نتیجه آنها در بانک‌های اطلاعاتی و داده هایی که مبنای سیاست گذاری و برنامه ریزی است نیز حذف شده و این امر تأثیر بسیار عمیق و مخربی بر زندگی و معیشت این زنان نامرئی شده دارد. در صورتی که اگر این زنان در آمار و داده های رسمی گنجانده شوند موجب می‌شود که د بازار بسیار جنسیت زده ی شیلات؛ معتبر وشناخته شوند و از این مشاغل نیز جنسیت زدایی شود.
داشتن جایگاه حقوقی در اقتصاد رسمی اولا موجب تغییر در نگرش‌ها و باورها و اصلاح قوانین تبعیض آمیز می شود و ثانیا به آنها این امکان می‌دهد که کم کم بتوانند به مزایایی از جمله اتصال به جریان اصلی اقتصاد دست یابند.
در برخی از نقاط جهان از جمله ایران تعداد معدودی از زنان جزیره هنگام هرمزگان توانسته اند بر موانع فکری و سلیقه ای اداری و فرهنگی حاکم بر سیستم و ساختار غلبه کنند و مستقلاً مالک قایق و مجوز صید شده و تعداد اندکی از زنان را نیز در این حرفه مشغول به کار کرده اند.
آنچه از مطالعات اندک بر اساس منابع ثانویه بدست آمده نشان می دهد که زنان در کلیه فرایندهای شیلاتی از صید ماهی تا فرآوری و مصرف مشارکت اقتصادی جدی دارند و لازم است با تغییرات اجتماعی و فرهنگی و تأمین اعتبار مالی؛ اولا در سطوح مدیریتی و سیاست گذاری باورها و تعصبات واپسگرا در مورد زنان از این صنعت زدوده شود و ثانیا برای رشد ومشارکت اقتصادی زنان نیز تأمین اعتبار مالی مناسب برای توسعه اختصاص یابد.
فعالیت زنان در این عرصه دارای مزیت‌هایی چون ایجاد شرایط برای آبزی پروری بجای صید بی رویه از ذخائر طبیعی، سازگاری با کم‌آبی، تأثیر بر افزایش مصرف آبزیان در خانواده ها درجهت کاهش مصرف گوشت قرمز به عنوان یک منبع تولید کربن، ایجاد اشتغال با زنجیره ارزش و تأمین در مقیاس خرد و متوسط و.. کمک خواهد کرد.
از آنجاکه اطلاعات و داده های دقیق منبع اعتبار و قدرتمند؛ ابتدا دانشگاه‌ها و مراکز پژوهشی استان‌های ساحلی باید برای تحقیق و تولید داده های قابل اتکا و علمی دست اول به این حوزه وارد شده شکاف بزرگ دانشی را کاهش دهند و تصویر جامع تری از مشارکت اقتصادی زنان در صنعت شیلات و آبزی پروری برای سياست گذاران و نهادهای رسمی ترسیم نموده و با تشریح مزایای اقتصادی مشارکت زنان در این بخش این قشر را از حاشیه به متن آورند.
علاوه بر این زنان می توانند با تشکیل تشکل‌های مطالبه گر و آموزش انواع مهارت‌ها،قابلیت هایشان را در جهت بهره برداری ازظرفیت‌های محلی توسعه داده تا بتوانند از انزوا خارج وبا تشکیل زنجیره ارزش و تأمین مناسب، فروش محصولات را جوامع محلی آغاز و به سطوح بزرگتر توسعه دهند.
#روز_جهانی_زن
©@RuralWomenIssues
✍مهتا بذرافکن
در جهان میلیونها زن در کنار سواحلی زندگی می کنند که ماهیگیری به عنوان راه معیشت غالب خانواده هاست و زنان نیز مسئولیت بخشی از امور بر عهده دارند.
اما زنان بخش نامرئی در صنعت شیلات و ماهیگیری اند و باوجود اینکه 11٪ از این صنعت را تشکیل می دهند، در این کسب و کار به دلیل آنچه روزگاری به عنوان کار مردانه در نظر گرفته می شد در حاشیه مانده و نامرئی اند.
هرچند در سالیان اخیر با افزایش تعداد زنان در بخش شیلات از یک سو و افزایش پوشش اینترنت و تلفن همراه و شبکه های اجتماعی مردمی از سوی دیگر؛ موجب شده که فعالیت زنان ساحل نشین بیشتر دیده شود، اما در بخش رسمی در ابعاد مختلف از سياست گذاری تا حوزه های دانشگاهی کمتر به مطالعه و سرمایه گذاری بر این بخش توجه شده است.
مثلا بطور مشخص در حوزه پژوهشی؛ تحقیقات اندکی در خصوص معیشت و مشارکت اقتصادی زنان ماهیگیر پرداخته شده، داده ها و نتایج پژوهش‌های اندک و منابع دست دوم و گزارش‌های محلی نشان می‌دهد که این حوزه با ظرفیت اشتغالزایی مناسب برای زنان؛ همچنان تحت سیطره ذهنیت مردانه پنداری و درگیر باورها، تعصبات و گره های قانونی است.
پژوهش هارپر و همکاران به سفارش سازمان بین المللی Sea Around Us توضیح می دهد که به منظور تخمین میزان مشارکت زنان در همه کشورها و مناطق داده ها را از منابع مختلف پراکنده ای همچون پایگاه داده های ملی و محلی، مقالات بررسی شده توسط و روزنامه ها، عکس‌های روزنامه نگاران محلی جمع آوری کرده اند که منابع دست دوم محسوب می شوند.
نتایج این تحقیق نشان داد که بیش از 2 میلیون زن در اقتصادهای کوچک ساحلی بویژه در آسیا ، آفریقا و اقیانوسیه مشاركت دارند که 11٪ از صید جهان در شیلات مقیاس كوچك (که 12٪ از صنعت شیلات در بر می‌گیرد) را به خود اختصاص می دهند.
با این حال، علیرغم مشارکت قابل توجه زنان، این ماهیگیران تقریباً هیچ اعتبار و امنیت شغلی در سیستم اقتصادی رسمی شیلات ندارند. فعالیت های این زنان به طور عجیبی از آمار و ارقام مشارکت اقتصادی و شغلی این صنعت حذف شده و نادیده گرفته می شود. در نتیجه آنها در بانک‌های اطلاعاتی و داده هایی که مبنای سیاست گذاری و برنامه ریزی است نیز حذف شده و این امر تأثیر بسیار عمیق و مخربی بر زندگی و معیشت این زنان نامرئی شده دارد. در صورتی که اگر این زنان در آمار و داده های رسمی گنجانده شوند موجب می‌شود که د بازار بسیار جنسیت زده ی شیلات؛ معتبر وشناخته شوند و از این مشاغل نیز جنسیت زدایی شود.
داشتن جایگاه حقوقی در اقتصاد رسمی اولا موجب تغییر در نگرش‌ها و باورها و اصلاح قوانین تبعیض آمیز می شود و ثانیا به آنها این امکان می‌دهد که کم کم بتوانند به مزایایی از جمله اتصال به جریان اصلی اقتصاد دست یابند.
در برخی از نقاط جهان از جمله ایران تعداد معدودی از زنان جزیره هنگام هرمزگان توانسته اند بر موانع فکری و سلیقه ای اداری و فرهنگی حاکم بر سیستم و ساختار غلبه کنند و مستقلاً مالک قایق و مجوز صید شده و تعداد اندکی از زنان را نیز در این حرفه مشغول به کار کرده اند.
آنچه از مطالعات اندک بر اساس منابع ثانویه بدست آمده نشان می دهد که زنان در کلیه فرایندهای شیلاتی از صید ماهی تا فرآوری و مصرف مشارکت اقتصادی جدی دارند و لازم است با تغییرات اجتماعی و فرهنگی و تأمین اعتبار مالی؛ اولا در سطوح مدیریتی و سیاست گذاری باورها و تعصبات واپسگرا در مورد زنان از این صنعت زدوده شود و ثانیا برای رشد ومشارکت اقتصادی زنان نیز تأمین اعتبار مالی مناسب برای توسعه اختصاص یابد.
فعالیت زنان در این عرصه دارای مزیت‌هایی چون ایجاد شرایط برای آبزی پروری بجای صید بی رویه از ذخائر طبیعی، سازگاری با کم‌آبی، تأثیر بر افزایش مصرف آبزیان در خانواده ها درجهت کاهش مصرف گوشت قرمز به عنوان یک منبع تولید کربن، ایجاد اشتغال با زنجیره ارزش و تأمین در مقیاس خرد و متوسط و.. کمک خواهد کرد.
از آنجاکه اطلاعات و داده های دقیق منبع اعتبار و قدرتمند؛ ابتدا دانشگاه‌ها و مراکز پژوهشی استان‌های ساحلی باید برای تحقیق و تولید داده های قابل اتکا و علمی دست اول به این حوزه وارد شده شکاف بزرگ دانشی را کاهش دهند و تصویر جامع تری از مشارکت اقتصادی زنان در صنعت شیلات و آبزی پروری برای سياست گذاران و نهادهای رسمی ترسیم نموده و با تشریح مزایای اقتصادی مشارکت زنان در این بخش این قشر را از حاشیه به متن آورند.
علاوه بر این زنان می توانند با تشکیل تشکل‌های مطالبه گر و آموزش انواع مهارت‌ها،قابلیت هایشان را در جهت بهره برداری ازظرفیت‌های محلی توسعه داده تا بتوانند از انزوا خارج وبا تشکیل زنجیره ارزش و تأمین مناسب، فروش محصولات را جوامع محلی آغاز و به سطوح بزرگتر توسعه دهند.
#روز_جهانی_زن
©@RuralWomenIssues
Comments
Be the first to add a comment
Log in to comment