همشیه از خودم می‌پرسیدم که اگر آدم جدی تیزهوشی مثل بیژن جزنی در سی و هفت سالگی در زندان به قتل نرسیده بود، فرصت تحصیل پیدا کرده بود، زبان خارجی می‌دانست، به میان سالی می‌رسید و کمی دنیادیده‌تر و پخته‌تر می‌شد، فکرش چه سیری پیدا می‌کرد؟ در این حالت، خود او چه نقشی در فضای سیاسی ایران ایفا می‌کرد؟ طبعا پاسخ به این سوال ممکن نیست. ولی طرح این قبیل سوال ها، مثل هر شرطی خلاف واقعی، یکسره بیهوده نیست. مجالی فراهم می‌آورد برای سنجش نقش فرد، شرایط زمان، چارچوب‌ها و قالب‌های فکری، و نظایر آن. حدس من این است که اگر جزنی جان به در برده بود در بهترین حالت کسی می‌شد مثل همین آقای نیکفر: دانشجوی مهندسی که در جوانی سیاسی و چپ شد، از مملکت گریخت، چند زبان آموخت، و این بار در آرامش دانشگاه‌های آلمان در کنار خواندن مارکس و لنین و مائو، به خواندن کانت و هگل و هایدگر پرداخت، دکترای فلسفه گرفت، به آلمانی درباره هایدگر کتاب منتشر کرد، دنیا را دید، به دور از خطر دستگیری و شکنجه پیر شد، و چند دهه منظم خواند و نوشت. نیکفر آن طور که از نوشته هایش بر می‌آید ذهنی درگیر و پرسشگر دارد. این نوشته‌ی او هم خالی از نکات هوشمندانه نیست، ولی در مجموع پریشان است. از سویی دعوت به فروتنی معرفت شناسانه و "متانت معرفتی" می‌کند. از سوی دیگر می‌خواهد سیاست ورزی حداکثری چپ ادامه یابد، غافل از آن که سیاست ورزی که هدف آن شکافتن سقف فلک و درانداختن طرح نوست با فروتنی معرفت شناسانه سر سازگاری ندارد. به نظرم این مقاله همان قدر هوشمندانه است که ساده لوحانه. (برداشتن مرزها و مبارزه با هویت ها و حرف هایی از این قبیل نشان می‌دهد ذهن پخته پشت آن نیست.)