همبستگی پنداری illusory correlation bias
تمایل به دیدن یا ساختن ارتباط در ذهن بین چیزها (مردم، رویدادها، رفتارها و …) درحالیکه ارتباطی بین آنها نیست. این سوگیری دلیل روانی «مغلطه علت شمردن همبستگی» است.
مثال:
1- من به آن مرد فقیر کمک کردم، و بلافاصله روز بعد، در مصاحبه شغلی پذیرفته شدم. معلوم است که هر کس کار نیکی انجام دهد، نتیجهاش را میبیند.
2- امروز صبح در کوچه گربه سیاهی دیدم، دو ساعت بعد افتادم و دستم شکست؛ معلوم است که گربه سیاه واقعاً شوم است.
این مغلطه از این پیشفرض نادرست ناشی میشود که هرگاه دو رویداد با هم اتفاق بیافتند، میتوان یکی از آن دو را علت دیگری دانست. این مغالطه، نوعی کجفکری در فهم علیت است. و از جمله دلایل آن نوعی «سوگیری شناختی» به نام توهم ارتباط(همبستگیپنداری) illusory correlation است
مثال:
طبق آمار به دست آمده مشخص شده که شب با کفش خوابیدن باعث سردرد میشود.
آمار درست است اما نکته اینجاست که معمولا کسانی شب با کفش میخوابند که مست کردهاند و در نتیجه با کفش خوابیدن و سردرد ممکن است به هم ارتباطی نداشته باشند، و هر دو معلول چیزی دیگر باشند.
مثال دیگر:
بر اساس آمار از سال 1950 تا به امروز میزان گاز دی اکسید کربن اتمسفر بیشتر شده و همچنین مردم جهان چاقتر شدهاند. در نتیجه بالارفتن دیاکسید کربن در هوا باعث چاقی میشود.
@science4lifee