انتخاب ارز

| فردریش فون هایک


سیاستمداران بر اساس یک آموزۀ کینزی رفتار می‌کنند؛ با این
مضمون که «همۀ ما در بلندمدت از مسئولیت و مقام خود کنار رفته‌ایم». فلذا اهمیتی نمی‌دهند که درمان موفقیت‌آمیز بیکاری فعلی به ایجاد بیکاری بیشتر در آینده منجر شود؛ زیرا سیاستمدارانی که بابت بیکاری بیشتر در آینده سرزنش خواهند شد همان سیاستمدارانی نیستند که تورم ایجاد کردند و به وسیلهٔ آن ظاهراً بیکاری را مهار کردند. بدترین نوع نظام دموکراتیک که می‌توان بر پا کرد، آن نظامی‌ست که دولت مجبور باشد بر اساس پندارهایی عمل کند که مردم آن را درست می‌پندارند. تنها امید برای دستیابی به پول باثبات در واقع منوط به این اســت کـه بتوانیم راهی پیدا کنیم تا از پول در برابر سیاست محافظت کنیم. به استثنای دورۀ دویست سالۀ استاندارد طلا، همۀ دولت‌های تاریخ عملاً از قدرت انحصاری خود در خلق پول برای کلاه‌برداری و غارت مردم استفاده کرده‌اند. کمتر از هر زمان دیگری امید آن وجود دارد که اگر مردم مجبور باشند صرفا از پول دولتی استفاده کنند، بتوان راهی پیدا کرد که دولت‌ها قابل اعتمادتر بشوند. نمی‌توان خطرناک‌ترین ابزارهای [اجتماعی] را به دست دولت‌هایی سپرد که سلطه کامل بر جامعه دارند و قرار است بر اساس رأی اکثریت عمل کنند، ولی عملاً بر اساس منویّات گروه‌های ذینفع بزرگی عمل می‌کنند که با گروگان گرفتن رأی‌ها - که دولت‌ها به آن نیاز دارند تا ادعا کنند حمایت اکثریت را کسب کرده‌اند - می‌توانند «ضرورت سیاسی» خلق کنند. خوشبختانه هنوز به جایی نرسیده‌ایم - البته باید بگویم امیدوارم این طور باشد ـ که نگران باشیم دولت‌ها برای جلب رضایت برخی حامیان نه چندان مهم، به فکر آغاز کردن یک جنگ بیفتند؛ اما در هر حال، پول یکی از خطرناک‌ترین ابزارهایی‌ست که نباید آن را به دست بخت و اقبال، سیاستمداران و یا آن‌هایی که اصطلاحاً اقتصاددان نامیده می‌شوند بسپاریم.

انحصار خطرناک

چیزی که خطرناک است و باید از آن پرهیز شود این نیست که دولت حق انتشار پول داشته باشد؛ بلکه این است که دولت در انتشار پول از انحصار برخوردار باشد و بتواند مردم را مجبور کند که از آن پول [که در انحصار دولت] استفاده کنند و آن را در قیمت خاصی بپذیرند. منشأ ایجاد این انحصار دولتی - نظیر انحصار در خدمات پست - این نیست که منافع خاصی را برای مردم
تضمین کند؛ بلکه منشأ آن صرفاً به گسترش قدرت دولت در اِعمال قوه قهریه و اقدامات اجباری برمی‌گردد. تردید دارم که چنین انحصاری تا به حال فایده‌ای به مردم رسانده باشد؛ البته بجز حاکمان و هواداران آن‌ها. همۀ شواهد تاریخ این باور را نقض می‌کنند که: دولت توانسته است برای ما در قیاس با آن‌چه خودمان می‌توانستیم فراهم کنیم - البته اگر دولت حق انحصاری انتشار پول را در اختیار نداشت - پول مطلوب‌تری فراهم کند.


✅ @karkhone