لوفِور، مورخ فرانسوی ، در تلاش خود برای بی‌گناه جلوه دادنِ انقلاب فرانسه از بابتِ مصائب و خونریزی‌های جنگ‌های ناپلئون، آن‌ها را به "دیکتاتوری یک ژنرال ... که طبیعتش ... نمی‌توانست به صلح و اعتدال تن در دهد" منسوب می‌دارد. آلمان‌ها امروز خوشوقت می‌شوند که قضاوتِ اخلاقیِ مورخ به جای آنکه جامعه‌ای را محکوم کند که هیتلر را به وجود آورد به نکوهشِ تبه‌کاریِ فردی‌ او می‌پردازد. روس‌ها، انگلیسی‌ها، و آمریکایی‌ها مشتاقانه با منتقدان هم‌آواز شده به استالین، نویل چمبرلین، یا مک‌کارتی حمله‌ُ شخصی می‌کنند تا بر سوء‌رفتار جمعی خود سرپوش بگذارند.*
* تاریخ چیست؟ ای. اچ. کار، ترجمه‌ُ حسن کامشاد، چاپ سوم، صص ۱۱۵-۱۱۶.

#هومن_پناهنده
@#gashthaa