✳️ مشاغل مردم در تهران قديم
برخی از مشاغل نوين امروزی، در گذشته های نه چندان دور وجود نداشتند ، اما مشاغل قديمی که نسل هايی را به خود مشغول داشتند، اين روزها درحال فراموش شدن هستند،
❇️(سقاخانه ها)
در تهران قديم، قسمتی از خانه ها و محله ها با آب مشک سقاها مشروب مي شد.
سقاها هر کدام خيک يا مشک بزرگی بر دوش می افکندند و از قناتهای موجود تهران آنها را پر می کردند و به خانه ها می بردند.
❇️(تلگراف خانه)
در سال 1274 ه.ق بنایآن شروع شد و در ابتداي امر رشته سيم آزمايشی آن به وسيله معلمين و استادان و شاگردان دارالفنون ميان تلگراف خانه و باغ لاله زاز داير شد و چند سال بعد عليقلی خان پسر رضاقلي خان هدايت ( ناظم سابق مدرسه دارالفنون ) از تهران تا سلطانيه و از آنجا به تبريز سيم تلگراف خانه را برقرار نمود . اين اقدام موجب گرديد که بعدها عليقلی خان به لقب مخبرالدوله معروف شده و وزير تلگراف کرد.
❇️(اسلحه خانه)
تا زمانیکه قشون ايران مرکب از پياده هاي چريکی و سوارهاب ايلانی بود.فرمانروايان خزانه اي از اسلحه ترتيب داده و آن را به شخص امينی مي سپردند تا در مواقع آرامش اسلحه کهنه و از کار افتاده را اصلاح کرده و در موارد جنگ افرادی را که به ميدان رزم می رفتند مسلح مي کردند.
❇️(بازار مفت برها)
در تهران قديم در کنار خندق بيرونی شهر بازاري بود به نام بازار مفت برها که مرغوبترين اجناس در آن فراهم می گرديد تا آنجا که خريد دربار و درباريان نيز در آنجا صورت مي گرفت . بازاری که شامل همه نوع کالا مانند خوراک ، پوشاک ، خرازي ، بلور ، عطر ، عتيقه و...
❇️ کله پزی ، نانوايی سنگکی ، آش فروشی ، فرنی فروشی ، آجيل فروشی ، عطاری ، سقايی ، سقاخانه ، کلاهدوزی ، توتون فروشی ، سيگارپيچی ، سيگار فروشی ، ساعت سازی ، رنگرزی ، سلمانی ، دندان کشی ( که جزو کار سلماني ها بود) دندانسازی های خارجی ، نقالی و سخنوری ، مسگری ، صحافی ، چايخانه ، عيادوزی ، عطاری و نسخه پيچی از جمله مشاغل موجود در آن بود . همچنين بازار ارسی دوزها ، بازار خياط ها ( در جنوب امامزاده زيد ) بازار آهنگرها و بازار پالان دوزها از جمله بازارهای موجود بود. تره بار فروشی نيز در ميدان امين السلطان قرار داشت.
❇️(چای فروشی های سيار)
اين کاسب های دوره گرد سماور بزرگي را از حلبي و يا آهن سفيد همراه داشتند که آن را يک کمربند با خود حمل می کردند علاوه بر اين کمربند يک کمربند ديگری هم قهوه چی به کمر می بست که در آن برای استکان و نعلبکی ها جاسازی شده بود يک سطل آب و يک ظرف مخصوص ذغال و مقداری سوخت ديگر برایجوش آوردن آب سماور نيز از مضافات بسيار بود.
❇️(جارچی)
زماني که روزنامه در ايران به شکل منظم منتشر نمی شد . جارچی ها مطالب مهم را به گوش مردم می رساندند و مردم به گفته جارچی ها اعتماد داشتند رييس جارچي ها را جارچی باشی میناميدند.
❇️(سمسارهای دوره گرد)
غير از پيشه ها و کسب و کارهاي گفته شده در تهران قديم عده اي کاسب هاي دوره گرد بودند که در تمام مدت روز در خيابان ها و کوچه و بازار پرسه می زدند و با فرياد کردن متاع و کالاي مستعمل از قبيل کت ، شلوار ، کلاه ، کهنه ، کفش ، خرده شيشه ، آهن پاره و غيره خريداري مي کردند.
❇️(داروخانه)
داروخانه شورين نخستين داروخانه اي بود که داروهای فرنگی مي فروخت . پس از چندي موليون فرانسوي جهت تدريس در دارالفنون استخدام گرديد و داروخانه ای هم به نام خودش تأسيس کرد.
اولين داروی خارجی که به ايران آمد گنه گنه بود که يک پزشک انگليسي به نام کورمک برای عباس ميرزا نايب السلطنه فرزند فتحعليشاه وارد کرد که معالجه کننده تب نوبه بود.
❇️(زيندار خانه)
زيندارخانه زين و براق اسب ها را نگهداري مي کردند و در جايی به نام زيندارخانه آمد و شد داشتند.
❇️(سرايدارخانه)
سرايدار به نگهبانان عمارات دولتی و اثاثيه آنها می گفتند و اداره اي که اين اشخاص با آن سروکار داشتند را سريدار خانه می گفتند.
❇️(شاطر خانه)
شاطرها کسانی بودند که درجلو اسب يا کالسکه شاه حرکت ميکردند تا اگر فرماني دهد ،برای اجراي امر حاضر باشند . رييس شاطرها را شاطر باشي مي گفتند
❇️(مريض خانه)
نخستين مريضخانه ای که در تهران قديم داير گرديد . بيمارستان دولتي بود که در سال 1290 هجری قمری در خيابان مريضخانه ( خيابان سپه)تأسيس گرديد . در حال حاضر اين مريضخانه بيمارستان سينا خوانده ميشود.
@molavi_asar_o_afkar@ferdosesokhan