تاملی  در واژه بریان
✳️ عبدالستار منصوری

▫️تکمله:

🔸امیر پازواری متخلص به امیر شاعر معاصر شاه عباس صفوی است که اشعارش همگی به زبان طبری یا لهجهٔ مازندرانی سروده شده است. وی  زادهٔ منطقهٔ پازوار در حومهٔ بابل مازندران امروزی است. در بیتی چنین آورده است:
اگر که آتشِ جا، مه گُوشْتْ وُریجِنْ،
آنون که یاری کِنّنِهْ، دور وریجن

اگر با آتش گوشت تن مرا بریان کنند، آنان که با من یاری می‌کردند از دور آتش فرار می‌کنند.(وریجن در زبان طبری معادل همان کلمه بریان است.)

🔸در زبان کردی، "برژانن" (berjanan) (= برشانن) به معنای "برشته کردن" یا "سرخ کردن" است. این فعل از ریشه "برژان" (berjan) گرفته شده که به معنی "برشته" یا "سرخ شده" است. از این فعل برای توصیف فرآیند پخت غذاهایی مانند گوشت، نان، یا شیرینی استفاده می‌شود که با حرارت مستقیم و بدون آب پخته می‌شوند.
به عنوان مثال، کلمه "بژی" (bêjî یا bêjî) که یک نوع شیرینی کردی است، از مصدر "برژانن" گرفته شده و به معنای "برشته شده" است.
🔸در زبان پهله ای این واژه به صورت بریژه در ترکیبی ئه‌فتاو بریژه که‌ر (= آفتاب سوزان و داغ) یا به صورت فعل وُرشِسِم(vorshesem) یعنی سوختم در هر شش شخص صرف می شود.

@molavi_asar_o_afkar
@ferdosesokhan