✍️ قدیمی ترین خط فارسی در ژاپن #محمدرضا_اسلامی
این عکس دستنوشته ژاپنی در شبکههای مجازی دست به دست میشود و دربارهاش این توضیح ذکر میشود:
https://t.me/solseghalam/2274«
این دستخط که قدیمیترین خط فارسی در ژاپن است در سال ۱۲۱۷ میلادی (۸۰۵ سال پیش) توسط راهب بودایی بنام «کیوسه» وارد ژاپن شد.کیوسه در حاشیه این کاغذ نوشته است سال ۱۲۱۷ در گوانگجو چین با ۳فرد خارجی ملاقات کردم و از آنها خواستم که به خط خود چیزی برایم بنویسند آنها این دستخط را نوشتند به این برگه دستخط «نان بانموجی» گفته بودند یعنی خط مردمان بیگانه دو بیت اول این دستخط به شرح زیر است:
جهان خرمی با کس نماند/
فلک روزی دهد روزی ستاند
(اثر اسعد گرگانی در کتاب ویس و رامین)
جهان یادگارست و ما رفتنی
بمردم نماند به جز مردمی
(اثر فردوسی در شاهنامه)
برای اولینبار استاد «هاندا» از پژوهشگران ژاپنی در سال ۱۹۰۹ متوجه شد که این دستخط فارسی است و آن را طی سخنرانی در دانشگاه کیوتو معرفی کرد و در سال ۱۹۵۰ جزو آثار ملی ژاپن به ثبت رسید دستخطی که ابتدا خیلی بیاهمیت دیده میشد اکنون تنها سند تاریخی مراودات فرهنگی ایران و ژاپن است.
به طور تقریبی این سند مربوط به دوران کودکی شیخ اجل سعدی میباشد و از سرایش شاهنامه بیش از دو قرن میگذشته است.»
- - - -
برای علاقمندان به این سند تاریخی، اطلاعات دقیقتر درباره گذشته این سند در ژاپن را دکتر آیت حسینی در این رشتو توضیح داده است:
https://x.com/ayatto/status/1379568003667345410?s=46&t=6AjlRilUma4AZ8i9LmFwHg- - - -
و صحبتی در حاشیه این یک برگ کاغذ.
بسیار رخ میدهد که در بازدید از یک بنای قدیمی و سنتی ژاپنی، نقشهها و دستنوشتههای چندصد سال پیش مربوط به «نحوه ساخت آن بنا» در داخل موزهای در خود بنا نگهداری شده و میتوانید ببینید.
مثلا اینکه معمار قبل از شروع ساخت بنا، چه نقشه هایی کشیده بوده؟ یا درباره جزییات سازه چه فکر میکرده؟ یا حتی فراتر از این، برای شمشیر سامورایی که از گذشتهها در موزه قرار دارد «اسکچهای نقشه دست کشیده» ای که شمشیر (چند صد سال قبل) بر مبنای آن ساخته شده، موجود است!
مثلا اینکه میزان انحنای شمشیر سامورایی چقدر باشد یا اینکه نحوه اتصال فلز شمشیر به دسته و… چگونه باشد، در نقشههایی از چند صدسال قبل باقی مانده و موجود است. چیزی که هرگز در مورد مثلا مسجد وکیل یا قبلتر در عالیقاپو یا گنبد سلطانیه و … وجود ندارد. یک برگ نقشه از گذشتگان نداریم.
نه تنها هیچ نقشهای از گذشتهها نداریم (و نمیدانیم در ذهن معمار زبردست چهها میگذشته)
بلکه در بسیاری موارد حتی «نام معمار» را هم نمیدانیم!
- - - -
و مسئله فراتر از این است. در مورد برخی شخصیتهایی که قله فرهنگ ما هستند، حتی بدیهیترین اطلاعات اولیه را نداریم. مثلا حتی نمیدانیم حافظ کجا مدرسه رفته؟ پدرش که بوده؟ همسرش که بوده؟ اساتیدش که ها بودهاند؟ و…
هیچ سند مکتوب و قابل ردیابی از شخصی مثل حافظ نداریم.
(چیزی حفظ نشده)
آقای دکتر غفوری فرد یکبار میگفت: من سال ۱۹۶۶ میلادی (دوازده سال قبل از انقلاب ایران) برای یک دوره دو ساله فوقلیسانس زلزلهشناسی در ژاپن بودم. هنوز هر سال انجمن ممبوکاگاکوشو مجلد فارغالتحصیلان زلزله را برایم میفرستند و هر ماه ایمیلهایش را دریافت میکنم. ولی در اینجا، چندین سال وزیر بودهام، رفتهام برای کارهای بازنشستگیام، متوجه شدم چهار سال از سابقه وزارتم گم شده.
پرسیدم چرا آن چهارسال را لحاظ نکردید؟ گفتند اسناد آن چند سال در آتشسوزی فلان سال بایگانی ریاستجمهوری، گم شده! گفتم خب اسناد در ریاست جمهوری گم شده، اسناد وزارتم در وزارت نیرو که گم نشده!
غفوریفرد میگفت: ببین فلانی، سابقه «دو سال دانشجویی» گم نشده، ولی «سابقه چهار سال وزارت» گم شده …
این یک واقعیت تاریخی است و فرهنگی: «حفظ میراث مکتوب». و فراتر از آن: حفظ شدنِ سابقهها یا نشدن. ادامه دارن بودنِ امور یا نبودن.
مانایی یا دولت مستعجل بودن. مسئله این است!
شرکتهای ژاپنی عمر صد و پنجاه ساله و دویست ساله دارند… چیزی گم نمیشود. سوابق محفوظ است. عمرِ امور، «ادامهدار» است. بله! این یک برگ کاغذ نیست. این نمونهای از حفظ و «ادامهدار» بودنِ امور در ژاپن است.
https://t.me/solseghalam/2274@Ellinne