*
🌀 «پات» در سیاستگذاری*
✍️ در بازی شطرنج «پات» به موقعیتی گفته میشود که یکی از بازیگران در موقعیت مات قرار ندارد، اما پس از انجام هر حرکتی در موقعیت مات قرار میگیرد و در واقع امکان انجام هر حرکتی از سوی بازیکن حریف سلب میشود. بهنظر میرسد چنین حالتی شامل حال بسیاری از سیاستگذاران کشور نیز شده است.
✍️ در ابتدای شیوع ویروس کرونا بهنظر میرسید وجه «سلامت» بر وجه «اقتصاد» ارجحیت پیدا کرد و دولت تصمیم گرفت با تعطیلی بسیاری از کسبوکارها، اقدام لازم را برای محدودیت در انتشار ویروس کرونا به عمل آورد.
✍️ اما از آنجا که برای این سیاست در حوزه سلامت، ما به ازای اقتصادی تعریف نشده بود، بالاخره دولت از سیاست پیشین خود عقبنشینی و اقدام به حرکت به سوی بازگشایی کامل کسبوکارهای اقتصادی کرد.
✍️ ماحصل این ایدهپردازی، یک بازی باخت-باخت کامل بود: بیماری در سراسر کشور اوج گرفته و اقتصاد کشور با یک رکود تورمی تمامعیار روبهرو است.
✍️ بهنظر میرسد اکنون دولت در یک موقعیت «پات» در سیاستگذاری کرونایی قرار دارد. اگر عقبنشینی کند و دوباره محدودیت کسبوکارها را به مرحله انجام رساند، بیم آن میرود که اعتراض عمومی به دلیل فشارهای گسترده اقتصادی را به دنبال داشته باشد.
✍️ دولت در این زمینه انفعال در سیاستگذاری را پیشه کرده و با سلب مسوولیت از خود، ماموریت پیشگیری از کرونا را به مردم واگذار کرده است. اما پرسش اساسی این است که امکان استمرار رویه فعلی وجود دارد؟
✍️ در بهار امسال 1.5 میلیون شغل ازمیان رفته و امکان از میان رفتن 2.8 تا 6.4 میلیون شغل تا پایان سال وجود دارد. علاوهبر تهدید بیکاری، سایه تورم هم بر اقتصاد ایران خودنمایی میکند.
✍️ در واقع کشور اکنون در وضعیتی به لحاظ اقتصاد سیاسی گرفتار شده که امکان خروج از آن فقط از دو مسیر قابلتصور است. یا اینکه نهادهای بهداشتی جهانی بتوانند هرچه سریعتر به واکسن کرونا دست یابند تا دولت بتواند تمام مساعی خود را مصروف سیاستهای اقتصادی کند یا دولت قادر باشد شیرهای صادرات نفت را به منظور احیای مجدد اقتصاد ایران به روی بازارهای جهانی بگشاید که با توجه به ابهامات موجود درخصوص انتخابات نوامبر ۲۰۲۰ و همچنین انتخابات ریاستجمهوری ۱۴۰۰، به واقعیت پیوستن این تصویر در آینده نزدیک به معجزه میماند.
بازنشراز: روزنامه دنیای اقتصاد
@ExecutiveManagement