▫️ به بهانه بیست‌وپنجمین سالگرد حملات یازده سپتامبر
■ بازنشر گفت‌وگوهای نوام چامسکی؛ از یازده سپتامبر تا جنگ رمضان، تداوم منطق زورگویی آمریکا
بیست‌وپنجمین سالگرد حملات یازده سپتامبر، فرصتی برای بازگشت به پرسشی است که هنوز پاسخ خود را نیافته است: چگونه آمریکا با تکیه بر قدرت نظامی، روایت‌سازی رسانه‌ای و ادعای دفاع از آزادی و امنیت، توسل به زور و مداخله در سرنوشت ملت‌ها را توجیه می‌کند؟
نوام چامسکی، نظریه‌پرداز و منتقد برجسته آمریکایی، در همان روزهای پس از واقعه، طی مجموعه‌ای از گفت‌وگوها کوشید به این پرسش پاسخ دهد و افکار عمومی را متوجه پیامدهای قدرت مهارنشده آمریکا کند. این گفت‌وگوها در نوامبر ۲۰۰۱، کمتر از دو ماه پس از حملات، در قالب کتاب «یازده سپتامبر» منتشر شدند.
اکنون ترجمه فارسی ویرایش کامل‌تر این اثر، به قلم محمدرضا نوروزپور و از سوی انتشارات خبر امروز، با زیرعنوان «از ۱۱ سپتامبر تا جنگ رمضان؛ بازخوانی منطق سلطه و جنگ‌افروزی آمریکا در اندیشه نوام چامسکی» انتشار یافته است.
ترجمه بخش اصلی کتاب سابقه‌ای نزدیک به ربع قرن دارد. انتشار فارسی گفت‌وگوها از ۲۰ شهریور ۱۳۸۱، هم‌زمان با نخستین سالگرد حملات، در صفحه «اندیشه» روزنامه جام‌جم آغاز شد. این مجموعه با عنوان «پرده یازدهم» در ۳۰ شماره پیاپی ادامه یافت، اما در آن مقطع به‌صورت کتاب منتشر نشد.
محرک اصلی انتشار کنونی اثر، جنگ رمضان و ضرورت بازخوانی نسبت میان قدرت نظامی، روایت‌سازی رسانه‌ای و توجیه توسل به زور بوده است. این انتشار، بخشی از سابقه مطبوعاتی نخستین سال‌های پس از یازده سپتامبر را نیز بازیابی می‌کند؛ دوره‌ای که دولت جورج دبلیو بوش ذیل شعار «جنگ با تروریسم»، زمینه گسترش عملیات نظامی آمریکا در جهان را فراهم می‌کرد.
نسخه حاضر به گفت‌وگوهای سال ۲۰۰۱ محدود نیست و نوشته «تأملاتی درباره یازدهم سپتامبر» و مقاله «آیا راه دیگری وجود داشت؟» را نیز در بر می‌گیرد؛ مقاله‌ای که چامسکی در سال ۲۰۱۱، پس از کشته‌شدن اسامه بن‌لادن، نوشت و در آن پرسید آیا می‌شد با حملات یازده سپتامبر همچون جنایتی علیه بشریت و از مسیر حقوقی و قضایی برخورد کرد، یا واشنگتن این واقعه را مبنایی برای لشکرکشی، توسل گسترده به زور و پیشبرد سیاست‌های یک‌جانبه‌گرایانه خود قرار داد؟
یکی از محورهای کتاب، ضرورت سنجش رفتار همه دولت‌ها، از جمله آمریکا، با معیارهای اخلاقی و حقوقی یکسان است. چامسکی توجه خواننده را به قربانیانی جلب می‌کند که در روایت رسمی جنگ‌ها کمتر دیده می‌شوند یا با تکنیک‌های رسانه‌ای بیرون از قاب می‌مانند. در این دستگاه روایی، خشونت آمریکا علیه دیگران در پوشش دفاع، آزادی و امنیت تطهیر می‌شود؛ اما خشونت علیه آمریکا بی‌درنگ اهریمنی و «تروریسم» خوانده می‌شود.
ویژگی متمایز این ویرایش، مقدمه تازه مترجم درباره نسبت میان تحلیل‌های چامسکی و جنگ رمضان است. مترجم مدعی نیست که چامسکی درباره جنگ کنونی با ایران سخن گفته یا آن را پیش‌بینی کرده است؛ بلکه نشان می‌دهد سازوکارهایی که او پس از یازده سپتامبر در سیاست خارجی آمریکا نقد کرده بود، در شکل‌گیری و توجیه این جنگ نیز دیده می‌شوند: ساختن دشمنی مطلق، تقسیم جهان به دو جبهه خیر و شر، یک‌جانبه‌گرایی، بی‌اعتنایی به حقوق بین‌الملل، نادیده‌گرفتن اراده ملت‌ها، مداخله در امور داخلی کشورهای مستقل، انسان‌زدایی از ملت هدف، حذف قربانیان از روایت رسمی و به‌حاشیه‌راندن راه‌حل‌های حقوقی و دیپلماتیک.
مقدمه همچنین فرصت‌هایی را مرور می‌کند که ایران برای حل اختلافات از مسیر دیپلماسی فراهم آورد، اما آمریکا با تغییر خواسته‌ها، افزودن مطالبات تازه، بی‌اعتنایی به تعهدات پیشین و ترجیح فشار بر گفت‌وگو، آنها را یکی پس از دیگری بست. در خوانش مترجم، این روند مصداق همان منطقی است که چامسکی سال‌ها پیش درباره آن هشدار می‌داد: ترجیح زور، قدرت و تحمیل یک‌جانبه خواسته‌ها بر قانون، گفت‌وگو و توافق. گویی پس از بیست‌وپنج سال، درِ سیاست خارجی آمریکا همچنان بر همان پاشنه روزهای پس از یازده سپتامبر می‌چرخد.
طراحی جلد نیز این پیوند تاریخی را بازتاب می‌دهد: برج‌های دوقلو و نیمی از چهره چامسکی در فضایی رنگی و شعله‌ور و برج میلاد و نیمه دیگر چهره او در فضایی خاکستری و آکنده از دود دیده می‌شوند. این تقابل، معیار دوگانه آمریکا را یادآوری می‌کند که کتاب نقد می‌کند: برجسته‌سازی خشونت علیه آمریکا و کم‌رنگ‌کردن قربانیان مداخلات و اقدامات نظامی این کشور.
این کتاب برای علاقه‌مندان اندیشه سیاسی، سیاست خارجی آمریکا، مطالعات رسانه، روزنامه‌نگاری، حقوق بین‌الملل و تاریخ جنگ‌های پس از یازده سپتامبر منتشر شده است.
📑 @Feraghnews
■ بازنشر گفت‌وگوهای نوام چامسکی؛ از یازده سپتامبر تا جنگ رمضان، تداوم منطق زورگویی آمریکا
بیست‌وپنجمین سالگرد حملات یازده سپتامبر، فرصتی برای بازگشت به پرسشی است که هنوز پاسخ خود را نیافته است: چگونه آمریکا با تکیه بر قدرت نظامی، روایت‌سازی رسانه‌ای و ادعای دفاع از آزادی و امنیت، توسل به زور و مداخله در سرنوشت ملت‌ها را توجیه می‌کند؟
نوام چامسکی، نظریه‌پرداز و منتقد برجسته آمریکایی، در همان روزهای پس از واقعه، طی مجموعه‌ای از گفت‌وگوها کوشید به این پرسش پاسخ دهد و افکار عمومی را متوجه پیامدهای قدرت مهارنشده آمریکا کند. این گفت‌وگوها در نوامبر ۲۰۰۱، کمتر از دو ماه پس از حملات، در قالب کتاب «یازده سپتامبر» منتشر شدند.
اکنون ترجمه فارسی ویرایش کامل‌تر این اثر، به قلم محمدرضا نوروزپور و از سوی انتشارات خبر امروز، با زیرعنوان «از ۱۱ سپتامبر تا جنگ رمضان؛ بازخوانی منطق سلطه و جنگ‌افروزی آمریکا در اندیشه نوام چامسکی» انتشار یافته است.
ترجمه بخش اصلی کتاب سابقه‌ای نزدیک به ربع قرن دارد. انتشار فارسی گفت‌وگوها از ۲۰ شهریور ۱۳۸۱، هم‌زمان با نخستین سالگرد حملات، در صفحه «اندیشه» روزنامه جام‌جم آغاز شد. این مجموعه با عنوان «پرده یازدهم» در ۳۰ شماره پیاپی ادامه یافت، اما در آن مقطع به‌صورت کتاب منتشر نشد.
محرک اصلی انتشار کنونی اثر، جنگ رمضان و ضرورت بازخوانی نسبت میان قدرت نظامی، روایت‌سازی رسانه‌ای و توجیه توسل به زور بوده است. این انتشار، بخشی از سابقه مطبوعاتی نخستین سال‌های پس از یازده سپتامبر را نیز بازیابی می‌کند؛ دوره‌ای که دولت جورج دبلیو بوش ذیل شعار «جنگ با تروریسم»، زمینه گسترش عملیات نظامی آمریکا در جهان را فراهم می‌کرد.
نسخه حاضر به گفت‌وگوهای سال ۲۰۰۱ محدود نیست و نوشته «تأملاتی درباره یازدهم سپتامبر» و مقاله «آیا راه دیگری وجود داشت؟» را نیز در بر می‌گیرد؛ مقاله‌ای که چامسکی در سال ۲۰۱۱، پس از کشته‌شدن اسامه بن‌لادن، نوشت و در آن پرسید آیا می‌شد با حملات یازده سپتامبر همچون جنایتی علیه بشریت و از مسیر حقوقی و قضایی برخورد کرد، یا واشنگتن این واقعه را مبنایی برای لشکرکشی، توسل گسترده به زور و پیشبرد سیاست‌های یک‌جانبه‌گرایانه خود قرار داد؟
یکی از محورهای کتاب، ضرورت سنجش رفتار همه دولت‌ها، از جمله آمریکا، با معیارهای اخلاقی و حقوقی یکسان است. چامسکی توجه خواننده را به قربانیانی جلب می‌کند که در روایت رسمی جنگ‌ها کمتر دیده می‌شوند یا با تکنیک‌های رسانه‌ای بیرون از قاب می‌مانند. در این دستگاه روایی، خشونت آمریکا علیه دیگران در پوشش دفاع، آزادی و امنیت تطهیر می‌شود؛ اما خشونت علیه آمریکا بی‌درنگ اهریمنی و «تروریسم» خوانده می‌شود.
ویژگی متمایز این ویرایش، مقدمه تازه مترجم درباره نسبت میان تحلیل‌های چامسکی و جنگ رمضان است. مترجم مدعی نیست که چامسکی درباره جنگ کنونی با ایران سخن گفته یا آن را پیش‌بینی کرده است؛ بلکه نشان می‌دهد سازوکارهایی که او پس از یازده سپتامبر در سیاست خارجی آمریکا نقد کرده بود، در شکل‌گیری و توجیه این جنگ نیز دیده می‌شوند: ساختن دشمنی مطلق، تقسیم جهان به دو جبهه خیر و شر، یک‌جانبه‌گرایی، بی‌اعتنایی به حقوق بین‌الملل، نادیده‌گرفتن اراده ملت‌ها، مداخله در امور داخلی کشورهای مستقل، انسان‌زدایی از ملت هدف، حذف قربانیان از روایت رسمی و به‌حاشیه‌راندن راه‌حل‌های حقوقی و دیپلماتیک.
مقدمه همچنین فرصت‌هایی را مرور می‌کند که ایران برای حل اختلافات از مسیر دیپلماسی فراهم آورد، اما آمریکا با تغییر خواسته‌ها، افزودن مطالبات تازه، بی‌اعتنایی به تعهدات پیشین و ترجیح فشار بر گفت‌وگو، آنها را یکی پس از دیگری بست. در خوانش مترجم، این روند مصداق همان منطقی است که چامسکی سال‌ها پیش درباره آن هشدار می‌داد: ترجیح زور، قدرت و تحمیل یک‌جانبه خواسته‌ها بر قانون، گفت‌وگو و توافق. گویی پس از بیست‌وپنج سال، درِ سیاست خارجی آمریکا همچنان بر همان پاشنه روزهای پس از یازده سپتامبر می‌چرخد.
طراحی جلد نیز این پیوند تاریخی را بازتاب می‌دهد: برج‌های دوقلو و نیمی از چهره چامسکی در فضایی رنگی و شعله‌ور و برج میلاد و نیمه دیگر چهره او در فضایی خاکستری و آکنده از دود دیده می‌شوند. این تقابل، معیار دوگانه آمریکا را یادآوری می‌کند که کتاب نقد می‌کند: برجسته‌سازی خشونت علیه آمریکا و کم‌رنگ‌کردن قربانیان مداخلات و اقدامات نظامی این کشور.
این کتاب برای علاقه‌مندان اندیشه سیاسی، سیاست خارجی آمریکا، مطالعات رسانه، روزنامه‌نگاری، حقوق بین‌الملل و تاریخ جنگ‌های پس از یازده سپتامبر منتشر شده است.
📑 @Feraghnews
Comments
Be the first to add a comment
Log in to comment