پارتی تمام شد؟

چندی پیش مجید زمانی در مقاله ای با عنوان «پارتی تمام شده!»، با ذکر این دو مقدمه که

۱) «پول نفت باعث شده هیچ وقت این احتیاج بوجود نیاید که کسی دنبال این باشد که حقوق بابت چه چیز به افراد داده می شود»

۲) «این فرهنگ دیوانسالاری دولتی به بخش خصوصی نیز سرایت کرده است»

در واقع از ناکارآمدی بخش دولتی، توجیهی برای تضییع حقوق کارگران بخش خصوصی ساخت و به طور تلویحی تلاش کرد مخاطب را متقاعد کند که برای کاهش فاصله ایران و اقتصادهای توسعه یافته ناگزیر به زیر پا گذاشتن قانون کار هستیم.

تا امروز انگیزه کافی برای پاسخ به آن متن نداشتم. اما حالا که مجیدجان سودای دولتمردی در سر دارد، لازم است نکاتی را به ایشان یادآور شوم.

مجیدجان! پارتی اصلیِ ایران دسترسی به پول ارزان قیمت در اقتصاد تورمی است. بگذارید مثالی برایتان بزنم. شما وقتی که شاخص بورس ۸۰ هزار واحد بود ۱۰۰ میلیارد تومان از سرمایه گذاران دریافت کردید. وقتی شاخص بورس ۲۰ برابر شد، ارزش شرکت شما از ۱۰۰ میلیارد تومان به ۲۰۰۰ میلیارد تومان رسید. طبق قرارداد با سرمایه گذاران، حالا نیمی از شرکت به شما و دوستانتان تعلق گرفته است. یعنی ثروت شما و دوستانتان از صفر به هزار میلیارد رسیده، سرمایه گذاران عملاً ۱۰۰۰ میلیارد بالقوه را از دست داده اند (چون اگر همان ۱۰۰ میلیارد را در شرکت های بورسی سرمایه گذاری می کردند، الآن به جای ۱۰۰۰ میلیارد، ۲۰۰۰ میلیارد داشتند) قدرت خرید کارگرانتان نیز هر روز کمتر شده است. همه این ها به مدد تورم. رشد تورمی، توهم موفقیت مدیریتی ایجاد کند و فرصتی برای ثروت اندوزی به اصطلاح کارآفرینانی به وجود می آورد که به پول ارزان قیمت دسترسی داشته اند. پارتی اقتصاد ایران آنجاست که عده ای از صندوق توسعه، تسهیلات ارزی دریافت می کنند و پس از چند سال استمهال، بدهی شان را با نرخ دلار ۱۲۲۶ تومانی تسویه می کنند. پارتی آنجاست که تسهیلات چند هزار میلیارد تومانی به عده ای داده می شود که به تدریج به بخش مطالبات مشکوک الوصول ترازنامه بانک ها منتقل می شود. از دل این پارتی است که «به اصطلاح» کارآفرینان موفقی چون شما ساخته می شوند که برای کارگرانشان (و اخیراً برای همه مردم) درباره روحیه کارآفرینی، خلق ارزش، اخلاق و ... سخنرانی می کنند.

بله! پارتی اصلی اقتصاد ایران دسترسی به پول ارزان قیمت است، نه زندگی دشوار کارگرانی که هر روز قدرت خریدشان را از دست می دهند. یکی از علل آنکه به قول شما «نیروی انسانی ما در همه رده های کاری مهاجرت می کنند و سرمایه و مهارت خود را از وطن خود دریغ می کنند» همین پارتی بی شرمانه است، نه قانون کار که تنها مانع برپایی مجدد نظام برده داری است. بماند که شما با تجربیات درخشانتان در کیان، خیلی بهتر از من می دانید چطور می توان با تنظیم قراردادهای پیچیده، دریافت چک و سفته و ایجاد هزینه (مالی و روانی) دادرسی برای کارگران، آن ها را از همین حداقل حقوق قانونیشان نیز محروم کرد. باور کنید کارگر ایرانی به موعظه اخلاقی خونخواران حاضر در پارتی درباره کارآفرینی، اخلاق حرفه ای و ... نیازی ندارد.

نمی دانم چه فکری کردید که از پارتی «ثروت اندوزی به لطف دسترسی به پول ارزان در اقتصاد تورمی» بیرون آمدید و تصمیم به تشکیل «دولت برای ایران» گرفتید. شاید فکر کردید پارتی دارد تمام می شود! اما لازم است نکته ای مهم درباره عالم سیاست بدانید. اینجا مراسم جشن تولد در کیان نیست که کارمندان از ترسِ به اجرا گذاشته شدنِ سفته هایشان، برای لفاظی های ریاکارانه شما دست بزنند. اینجا صدای رفتار هزار برابر بلندتر از صدای گفتار است. اینجا مردمی که به خوبی منش دیکتاتورهای خاورمیانه ای را می شناسند، به سرعت از لفاظی های شما عبور می کنند و شما را بر اساس منشی که داشته اید قضاوت می کنند.

پی نوشت: به امید رخت بر بستن روحیه استبداد از آدمیان

مجید زمانی: «حتی اگر همه کارمندان نظری متفاوت با مدیر داشتند، باید نظر مدیر بی کم و کاست و با نیت موفق کردن نظر مدیر اجرا شود. یادمان باشد دموکراسی در شرکت ها در موقع تعیین مدیران و در مجمع اجرا می شود. بعد از آن اجراست. بدیهی است وقتی تیم ها یا افراد به بن بست یا اختلاف نظر می رسند نظر مدیر فصل الخطاب است.»

نظام های توتالیتر (نازی، فاشیست، کمونیست و ...): حتی اگر همه مردم نظری متفاوت با پیشوا داشتند، باید نظر پیشوا بی کم و کاست و با نیت موفق کردن نظر پیشوا اجرا شود. یادمان باشد دموکراسی در کشور در انتخابات حزب اجرا می شود. بعد از آن اجراست. بدیهی است وقتی تیم ها یا افراد به بن بست یا اختلاف نظر می رسند نظر پیشوا فصل الخطاب است.

پ.ن: دیدن این ویدیو های مجید زمانی هم خالی از لطف نیست

✅ @karkhone