الگوریتم ِ«خرید و فروشِ طمع»؛ از پدیدهی شاندیز تا سرای شعسا
طاها پارسا
کسانی که این روزها اخبار مربوط به احزاب و فعالان اصلاحطلب را دنبال میکنند، نام طرحی به اسم «سرا» را شنیدهاند؛ طرحی که از راه نرسیده اسباب افتراق و دودستهگی در جبههی اصلاحات شده و البته در صورت تصویب نهایی و اجرایی شدن در شورای عالی سیاستگذاری اصلاحطلبان (شعسا)، میتواند فرم و الگوریتم فعالیت آنها در دوازدهمین انتخابات مجلس شورای اسلامی باشد.
نگارنده بنا ندارد که در این مختصر به نقد تفصیلی و یا نقاط قوت و ضعف این طرح بپردازد، بلکه صرفا با یادآوری ماجرای شکلگیری، و فراز و فرود سهام کاغذیِ «پدیدهی شاندیز» و الگوریتم خرید و فروش و ارزشگذاری آنها، میخواهد نظر طراحان و بررسیکنندگان احتمالی «سرا» را به شباهتهای فُرمی این طرح با روش کار محسن پهلوان( و شرکا) در پدیدهی شاندیز جلب کند و آنان را به تامل بیشتر در آخر و عاقبت اینگونه طرحها و الگوریتمهای فسادخیز و فسادپرور جلب کند.
به زبان ساده، پدیدهی شاندیز، یک شرکت سهامی خاص بود که آگاهانه ادای شرکتهای سهامی عام را در آورد تا بدونِ پذیرفتن قواعد بازیِ خرید و فروش سهام، از مزایای تکثیر مجازی و کاغذی سهام بهره بگیرد و با سرمایه و امید سرمایهگذاران برای خود سرمایه و آبرو تدارک ببیند.
@zeitoonsپدیدهی شاندیز، یک شرکت سهامی خاص بود. صاحبان این شرکت سهامی، به کمک تبلیغات گسترده و پروپاگاندا مخصوصا در صدا و سیما، وانمود کردند که دارند سهام شرکت خود را میفروشند، پس ارزش این سهام را خود آنها در ابتدا تعیین کردند ( به روایتی هر سهم در ابتدا ۱۰۰ تومان) و تعداد اندکی از این سهام را به یاری تبلیغات به نزدیکان و وابستگان خود فروختند. چون این سهام واقعی نبود و در بورس عرضه نشده بود، خود مالکان شرکت بودند که ارزش آن را تعیین میکردند، و به همین سبب ارزش سهام را به تدریج و بیمحابا بالا بردند. در نتیجهی اینکار، دارندگان سهام در مدت زمانی کوتاه، ظاهرا سرمایههایشان چند برابر شد، یعنی ارزش کاغذی که بهعنوان سهام پدیدهی شاندیز در دست داشتند، چند برابر شده بود. این در حالی بود که با اینکار ارزش صوری و کاغذی شرکت پدیدهی شاندیز -بدون هیچ دلیلی- داشت بالا میرفت و باز هم به کمک تبلیغات گسترده در صداو سیما، اشتیاق برای خریدن این سهام بالا و بالاتر رفت و کار به جایی رسید که در یک مقطع زمانی مسابقهای برای خریدن سهام صوری پدیده شاندیز درگرفت و به تدریج ارزش سهام صد تومانی به بالای دههزارتومان رسید. به تعبیر درستتر صاحبان پدیدهی شاندیز ارزش این سهام را (سرمایهی خود را) در مدتی کوتاه بیش از ۱۰۰ برابر کردهبودند.
https://tinyurl.com/u5d3v7tمتن کامل در زیتون:
https://zeitoons.com/69217