دین نهادی و روحانیت‌سالار

آن‌گاه که قدرت‌طلبان و فاسدان با بهره‌گیری از احساسات دینی و اعتماد مردم به قدرت می‌رسند، دین را نه به‌عنوان راهی برای هدایت و تعالی انسان، بلکه به‌عنوان ابزاری برای حفظ سلطه و واداشتن جامعه به اطاعت به کار می‌گیرند. در چنین روندی، حکومت به‌تدریج از آرمان‌ها و رسالتی که به نام آن مشروعیت یافته فاصله می‌گیرد و به سوی اقتدارگرایی، جزم‌اندیشی و استبداد سوق داده می‌شود.

در این وضعیت، دین به جای آنکه سرچشمه ایمان، نیکی، همدلی و امید باشد و از رنج‌های انسان بکاهد، در خدمت صاحبان قدرت قرار می‌گیرد و به وسیله‌ای برای انحصار حقیقت، محدود کردن آزادی اندیشه و خاموش کردن صدای منتقدان تبدیل می‌شود.

هرگاه دین با قدرت سیاسی درآمیزد و استقلال معنوی و اخلاقی خود را از دست بدهد، دیگر راهنمای وجدان و آزادی نخواهد بود؛ بلکه به ابزاری برای توجیه سلطه، مشروعیت‌بخشی به بی‌عدالتی و تثبیت ساختارهای سرکوبگر بدل می‌شود. در چنین شرایطی، فساد تنها در رفتار حاکمان ظاهر نمی‌شود، بلکه به لایه‌های عمیق فرهنگ، اخلاق و نهادهای اجتماعی نیز نفوذ می‌کند.

📕: «دین در محدوده عقل محض»
✍️اثر : امانوئل کانت

📌کانت در این اثر از «دین عقلانی» در برابر «دین نهادی و روحانیت‌سالار» دفاع می‌کند و نسبت به تبدیل دین به ابزار قدرت، سلطه و انحصار حقیقت هشدار می‌دهد. او به‌ ویژه ‌از آنچه«کشیش‌سالاری»(Priestcraft) می‌نامد انتقاد می‌کند و معتقد است دین باید در خدمت اخلاق باشد، نه اینکه اخلاق و آزادی انسان در خدمت قدرت‌‌‌ها و نهادهای دینی قرار گیرند.

#انقلاب_ایران
@designmanufacturing

Comments

Be the first to add a comment