می‌گویند چرا شاه با قدرت های نفتی جهان درگیر شد !
اعلام عدم تمدید قرارداد کنسرسیوم نفتی تا سال ۱۹۷۹ ( حدود ۱۳۵۷ است) یکی از درخشان‌ترین تصمیمات استراتژیک در تاریخ اقتصادی ایران بود. این تصمیم، که توسط شاهنشاه اعلام شد، نه تنها نمادی از استقلال‌طلبی اقتصادی ایران بود، بلکه گامی بلند برای بازپس‌گیری کنترل منابع ملی و افزایش درآمدهای ارزی به شمار می‌رفت. قرارداد کنسرسیوم در سال ۱۹۵۴ (۱۳۳۳ شمسی)، پس از ملی شدن نفت و حوادث بعدی، میان ایران و شرکت‌های نفتی غربی (مانند بریتیش پترولیوم، شل، اکسون و دیگران) امضا شد. این قرارداد برای ۲۵ سال اعتبار داشت و تا سال ۱۹۷۹ ادامه می‌یافت، اما عملاً کنترل تولید، صادرات و حتی قیمت‌گذاری نفت ایران را به دست این شرکت‌ها سپرده بود. ایران ۵۰ درصد از سودها را دریافت می‌کرد و شرکت‌های خارجی بدون سرمایه‌گذاری سودهای کلانی می‌بردند. شاهنشاه، با دید اقتصادی بلندمدت خود، این وضعیت را ناعادلانه می‌دانست و آن را میراثی از دوران استعمار می‌دید.اعلام عدم تمدید توسط شاهنشاه، دارای چند اصل کلیدی استوار بود:
۱. بازپس‌گیری حاکمیت ملی بر منابع
۲. افزایش درآمدهای اقتصادی