زنگها برای چه کسانی به صدا در آمده است؟
عامل آب و آبیاری یکی از اصلی ترین کلیدهای فهم و درک جامعه روستایی ایران است . نظام آبیاری مجموعه از رواط تولیدی و اجتماعی پیچیده ای در روستاها رقم زده که تا به امروز نیز ادامه دارد.
مطالعه تاریخ اجتماعی ایران نشان میدهد که انواع مالکیت تا قبل از اصلاحات ارضی شبکه پیچیده ای از روابط ایجاد کرده و تفاوتهای زیادی در عرف با هم داشتند، اما در همه این روابط « آب» محور وفاق اجتماعی و سازگاری مردم بوده و آنها با آب پیوند عاطفی و اجتماعی داشتند که آنها را برای ادامه حیات دور هم جمع کرده و با مشارکت جمعی مبتنی بر آب روزگار می گذراندند.
سیستم بنه یکی از قابل توجه ترین این وفاق اجتماعی و مشارکت اقتصادی بود. بنه یک نوع سازگاری با اقلیم و کم آبی در شرایط سخت فلات کم آب ایران بود ه و بیشتر در شرق ایران گسترش داشت. سیستم بنه مبتنی بر مشارکت، همکاری و تنیدگی فرهنگی و خویشاوندی بود و سازگاری با کم آبی ایجاب می کرد که چنین سازماندهی شکل گیرد. چرا که نظام آبیاری طوری بود که به دلیل عدم دسترسی به فناوری هایی که آب را را راحت به مزارع برساند یا قنات را لایه روبی کند ، همه باید مشارکت می کردند تا آب رسانی معیشتشان را تامین کند.
بنه نیز قواعد و سلسله مراتب خود را داشت با این که در آن تقسیم کار و منافع عادلانه نبود، اما همه افراد تحت بنه حتی ضعیف ترین ها نیز تحت حمایت بوده و بنه یک تامین اجتماعی و اقتصادی برای افراد داشت که منافع همه را تأمین می‌کرد و جلو فقر مطلق و مهاجرت می گرفت.
بعد از اصلاحات ارضی و تصویب قوانین ناقص و دیکتاتورمابانه مبتنی بر نادانی؛ نه تنها به گسست روابط و شبکه های ارتباطی آب محور محلی منجر شد، بلکه رفتار فردی مردم را نیز نسبت به آب تغییر داده و آب را به یک کالای بی ارزش در محاسبات روزمره تبدیل کردند.
حاصل همه این جهالتها، سوداگری هاو تخریب‌ها؛ ویرانی سرزمین و فرونشست زمین زیرپای ماست که همچون آزمون سخت زنده بگوری است.
بیش از نیم قرن است که آب برای حکمرانان و مردم ابزار بی ارزش برای معاملات کلان شده و این رویه ویرانگر همچنان ادامه دارد، به جای مدیریت تقاضا و ارزشگذاری آب بعنوان یک کالای پربهای بی نظیر، روز به روز بر دامنه توقعات آب خواهی افزوده است، آبی که هدررفت آن واقعا محاسبه نشده که اگر واقعا محاسبه شود مایه شرمساری خواهد بود.
متاسفانه در این خلأ قانونی - فرهنگی آنانکه برای همه عمر متضرر شده اند آن دسته از مردمی اند که به ناگزیر در این سرزمینِ در خطر فرونشست و کم آبی ماندگارند ومهاجرت شان به حاشیه شهرها و مواجهه با دهها مسأله پیچیده اجتماعی و تهدیدات انسانی خواهد بود، اما مثل روز روشن است که سوداگرانی که با زد وبندهای سیاسی در حوزه آب سودهای کلان و ثروت بادآورده برده‌اند، از مهلکه گریخته و از ایران مهاجرت خواهند کرد.
اینک زنگهای خطر برای مردمی به صدا درآمده که امکان مهاجرت و گریختن نداشته و این مردم ناگزیر به ماندگاری؛ اکثریت ايرانيان در بر می‌گیرد که متأسفانه گاه آگاهانه و گاهی ناآگاهانه همگام و همصدا با سوداگران منابع طبیعی درجهت رسیدن به اهداف و منافع کوتاه مدت خود عامل تخریب شده اند. / مهتا بذرافکن
🆔 @RuralWomenIssues 💧🖤
عامل آب و آبیاری یکی از اصلی ترین کلیدهای فهم و درک جامعه روستایی ایران است . نظام آبیاری مجموعه از رواط تولیدی و اجتماعی پیچیده ای در روستاها رقم زده که تا به امروز نیز ادامه دارد.
مطالعه تاریخ اجتماعی ایران نشان میدهد که انواع مالکیت تا قبل از اصلاحات ارضی شبکه پیچیده ای از روابط ایجاد کرده و تفاوتهای زیادی در عرف با هم داشتند، اما در همه این روابط « آب» محور وفاق اجتماعی و سازگاری مردم بوده و آنها با آب پیوند عاطفی و اجتماعی داشتند که آنها را برای ادامه حیات دور هم جمع کرده و با مشارکت جمعی مبتنی بر آب روزگار می گذراندند.
سیستم بنه یکی از قابل توجه ترین این وفاق اجتماعی و مشارکت اقتصادی بود. بنه یک نوع سازگاری با اقلیم و کم آبی در شرایط سخت فلات کم آب ایران بود ه و بیشتر در شرق ایران گسترش داشت. سیستم بنه مبتنی بر مشارکت، همکاری و تنیدگی فرهنگی و خویشاوندی بود و سازگاری با کم آبی ایجاب می کرد که چنین سازماندهی شکل گیرد. چرا که نظام آبیاری طوری بود که به دلیل عدم دسترسی به فناوری هایی که آب را را راحت به مزارع برساند یا قنات را لایه روبی کند ، همه باید مشارکت می کردند تا آب رسانی معیشتشان را تامین کند.
بنه نیز قواعد و سلسله مراتب خود را داشت با این که در آن تقسیم کار و منافع عادلانه نبود، اما همه افراد تحت بنه حتی ضعیف ترین ها نیز تحت حمایت بوده و بنه یک تامین اجتماعی و اقتصادی برای افراد داشت که منافع همه را تأمین می‌کرد و جلو فقر مطلق و مهاجرت می گرفت.
بعد از اصلاحات ارضی و تصویب قوانین ناقص و دیکتاتورمابانه مبتنی بر نادانی؛ نه تنها به گسست روابط و شبکه های ارتباطی آب محور محلی منجر شد، بلکه رفتار فردی مردم را نیز نسبت به آب تغییر داده و آب را به یک کالای بی ارزش در محاسبات روزمره تبدیل کردند.
حاصل همه این جهالتها، سوداگری هاو تخریب‌ها؛ ویرانی سرزمین و فرونشست زمین زیرپای ماست که همچون آزمون سخت زنده بگوری است.
بیش از نیم قرن است که آب برای حکمرانان و مردم ابزار بی ارزش برای معاملات کلان شده و این رویه ویرانگر همچنان ادامه دارد، به جای مدیریت تقاضا و ارزشگذاری آب بعنوان یک کالای پربهای بی نظیر، روز به روز بر دامنه توقعات آب خواهی افزوده است، آبی که هدررفت آن واقعا محاسبه نشده که اگر واقعا محاسبه شود مایه شرمساری خواهد بود.
متاسفانه در این خلأ قانونی - فرهنگی آنانکه برای همه عمر متضرر شده اند آن دسته از مردمی اند که به ناگزیر در این سرزمینِ در خطر فرونشست و کم آبی ماندگارند ومهاجرت شان به حاشیه شهرها و مواجهه با دهها مسأله پیچیده اجتماعی و تهدیدات انسانی خواهد بود، اما مثل روز روشن است که سوداگرانی که با زد وبندهای سیاسی در حوزه آب سودهای کلان و ثروت بادآورده برده‌اند، از مهلکه گریخته و از ایران مهاجرت خواهند کرد.
اینک زنگهای خطر برای مردمی به صدا درآمده که امکان مهاجرت و گریختن نداشته و این مردم ناگزیر به ماندگاری؛ اکثریت ايرانيان در بر می‌گیرد که متأسفانه گاه آگاهانه و گاهی ناآگاهانه همگام و همصدا با سوداگران منابع طبیعی درجهت رسیدن به اهداف و منافع کوتاه مدت خود عامل تخریب شده اند. / مهتا بذرافکن
🆔 @RuralWomenIssues 💧🖤
Comments
Be the first to add a comment
Log in to comment