✳️ کج‌ادائی‌های محبوب

❇️ عاشق هزارها آرزو نسبت به معشوق در دل خود می‌پروراند و انتظار دارد که هر آرزویش به وجه کمال برآید؛ لیکن چون صورت پذیر شدن آن ممکن نیست، عاشق خودکام گمان می‌کند معشوق بی‌وفاست. مثلاً :

◀️ ۱- عاشق اراده می‌کند چیزی از احوال خویش عرض نماید لیکن محبوب به این بهانه که این را پیشتر شنیده‌ام او را خاموش می‌کند حال آنکه هیچ نشنیده است:

سازد خموش تا من حسرت کشیده را
گوید شنیده‌ام سخنِ ناشنیده را

◀️ ۲- معشوق در بزم با اغیار گرم است و عاشق را هم خواسته ولی عمداً کسی را فرستاده که خانه‌اش را بلد نیست:

با غیر نشینی و فرستی ز پی ما
آن را که نداند ره کاشانه‌ی ما را

◀️ ۳- اتفاقی از زبان محبوب سخنی از روی مهربانی و دلجوئی بیرون می‌آید لیکن در تلافی‌اش پی‌در‌پی سخن‌های غلط‌انداز می‌گوید تا عاشق بداند که سخنی خالی از حقیقت بوده است:

یک بار نگفتی سخنِ مهر که در پی
صد گونه حدیثِ غلط‌انداز نگفتی

◀️ ۴- بعد از مدت‌ها احوال عاشق را از رقیبش می‌پرسد:

پس از عمری اگر حال منِ بیمار می‌پرسد
نمی‌پرسد ز من، آن نیز از اغیار می‌پرسد

◀️ ۵-اگر معشوق به وعده‌ای وفا می‌کند برای این است که فرصت به دست بیاورد و هزاران خلاف وعده‌ی دیگر کند:

بهر هزار وعده‌خلافی دیگر است
گر از هزار وعده یکی را وفا کند.

◀️ ۶-عاشق بعد از تلاش و زحمت فراوان به محفل معشوق راه می‌یابد ولی معشوق برای اینکه فوراً او را بیرون کند می‌پرسد کار شما چیست و برای چه کاری آمده‌ای؟:

پس ازعمری که در بزمش به صد تقریب بنشستم
سخن از مُدّعای من کند تا زود برخیزم

◀️ ۷-وقتی رقیب حرف می‌زند معشوق برای فریب دادن عاشق رو به سمت دیگر می‌کند ولی با کمال اشتیاق حرف‌های رقیب را می‌شنود:

چون کند غیر سخن بهر فریب دل‌ها
رو بگردانی و خود را به شنیدن داری

◀️ ۸-عاشق مصلحتاً از برای دو سه روز رفت و آمد را قطع نموده و معشوق همان را بهانه می‌سازد و دیگر او را نمی‌خواند:

رفتم دو روزی از درش از بهر مصلحت
دیگر مرا نخواند و همان را بهانه ساخت

◀️ ۹-محبوب به عاشق وعده‌ای داده و عاشق برای یادآوری به نزد او می‌رود ولی هنوز لب نگشوده است که معشوق می‌فهمد و به او می‌گوید این قدر اصرار و لجاجت برای چیست؟

زهره دارم وعده‌ی دیرین به یادش آورم؟
لب ز هم نگشوده می‌گوید که این ابرام چیست؟

◀️ ۱۰- عاشق با یک دنیا اشتیاق و بی‌تابی به بزم یار رفته ولی معشوق به او هیچ توجّهی نمی‌کند:

می‌نشینم، می‌شکیبم، می‌گدازم می‌روم
اضطرابی می‌کنم امّا که پروا می‌کند

❇️ منبع: شعرالعجم شبلی نعمانی، حصّه‌ی پنجم، با اندکی تصرّف و تلخیص.

❇️ مطلب ارسالی از: کانال « نقل معانی »

@molavi_asar_o_afkar
@ferdosesokhan