مفید و مختصر پیرامون ناسخ و منسوخ

🔹 ایرادی باطل
در ابتدا باید تلاش کرد که واضح فکر کرده و استدلال، استدلالی دقیق باشد؛ زمانی‌که ملحدی به ناسخ و منسوخ اعتراض کند، مشکل منطقی بسیار واضحی دارد، زیرا اگر ملحدی به دلیل ناسخ و منسوخ در قرآن کریم آن را کلام خداوند نداند، این چه چیزی را در اعتقاد او اثبات می‌کند و در بحث پیرامون وجود خالق چیزی به وی نمی‌رساند! بنابراین ملحدی که به «ناسخ و منسوخ» اعتراض می‌کند تا عدم وجود خدا را اثبات کند، یا آنکه دچار جنون شده، و یا آنکه تنها به دنبال تلبیس در مقابل مسلمانان است!

🔹 نسخ بازگشتن از یک اشتباه تشریعی نیست!
فرض کنیم که این سؤال از جانب کسی که به وجود خالق ایمان دارد مطرح شده، می‌گوییم که نسخ جای ایراد و اعتراضی ندارد و اشکالی به شارع نیست، بلکه نسخ تشریع بر اساس واقعیت و شرایط می‌باشد؛ مثلاً خداوند ازدواج با محارم را زمانی که ضرورت رفع شده، حرام قرار داده است و این تغییر حکم بر اساس واقع بوده است. همچنین احکام بنی‌اسرائیل به دلیل تجاوز و تعدی‌هایی که داشته‌اند، دارای سخت‌گیری‌هایی بود، اما زمانی‌که خداوند مسیح علیه السلام را مبعوث گرداند، همان‌گونه که در قرآن کریم آمده، در احکام به آنان تخفیف داده شد: {وَلِأُحِلَّ لَكُمْ بَعْضَ الَّذِي حُرِّمَ عَلَيْكُمْ} [آل عمران: 50]، یعنی: «تا پاره‌ای از چیزهائی را که بر شما حرام شده است، برایتان حلال کنم.»، و این نشان‌گر رحمت خداوند است.

نسخ بدان معنا نیست که خداوند متعال حکم اشتباهی را نازل کرده باشد، و سپس آن را با حکمی دیگر اصلاح کند، زیرا خداوند خود در سوره‌ی بقره (که سوره‌ای مدنی است) از نسخ سخن گفته، فرموده است: {مَا نَنْسَخْ مِنْ آيَةٍ أَوْ نُنْسِهَا نَأْتِ بِخَيْرٍ مِنْهَا أَوْ مِثْلِهَا أَلَمْ تَعْلَمْ أَنَّ اللَّهَ عَلَى كُلِّ شَيْءٍ قَدِيرٌ} [البقرة: 106]، یعنی: «هر حكمى را نسخ كنيم، يا آن را به فراموشى بسپاريم، بهتر از آن، يا مانندش را مى‌آوريم؛ مگر ندانستى كه خدا بر هر كارى تواناست؟»

جالب است که مشهورترین آیاتی که نسخ شده‌اند، بعد از این آیه نازل شده‌اند (نه آنکه پیش از آن نازل شده باشند) و از نظر ترتیب نزول زمانی چهار سوره بین آنها و بین سوره‌ی بقره فاصله است؛ پس وقتی‌که خداوند خود خبر از نسخ آیات داده و بعدها آیاتی را آورده و نسخی صورت گرفته باشد، نمی‌توان گفت که نسخ تراجع و بازگشتن از اشتباه است!

🔹 تشریع تدریجی احکام
گاهی نسخ به هدف تحریم تدریجی است و برای نمونه می‌توانیم به تحریم خمر اشاره کنیم؛ می‌دانیم طبیعت حال مردمی که مخاطب اولیه‌ی قرآن بوده‌اند، حرام‌شدن ناگهانی خمر را نمی‌پذیرفت و عرب به شراب‌خواری عادت داشت و آن را سهل و عادی می‌پنداشت و لازم است که به ممنوع‌سازی خمر در آمریکا، در سال 1920 به بعد اشاره کنیم که ممنوعیت‌اش دوامی نیاورد و با وضعیتی فجیع‌تر به حالت پیشین خود بازگشت!

به تدریجی قرآن کریم در تحریم خمر دارد، توجه کنید:
1) {وَمِن ثَمَرَاتِ النَّخِيلِ وَالْأَعْنَابِ تَتَّخِذُونَ مِنْهُ سَكَرًا وَرِزْقًا حَسَنًا} [النحل: 67]
2) {يَسْأَلُونَكَ عَنِ الْخَمْرِ وَالْمَيْسِرِ قُلْ فِيهِمَا إِثْمٌ كَبِيرٌ وَمَنَافِعُ لِلنَّاسِ وَإِثْمُهُمَا أَكْبَرُ مِنْ نَفْعِهِمَا} [البقرة: 219]
3) {يَاأَيُّهَا الَّذِينَ آمَنُوا لَا تَقْرَبُوا الصَّلَاةَ وَأَنْتُمْ سُكَارَى حَتَّى تَعْلَمُوا مَا تَقُولُونَ وَلَا جُنُبًا إِلَّا عَابِرِي سَبِيلٍ} [النساء: 43]
4) {يَاأَيُّهَا الَّذِينَ آمَنُوا إِنَّمَا الْخَمْرُ وَالْمَيْسِرُ وَالْأَنْصَابُ وَالْأَزْلَامُ رِجْسٌ مِنْ عَمَلِ الشَّيْطَانِ فَاجْتَنِبُوهُ لَعَلَّكُمْ تُفْلِحُونَ} [المائدة: 90]

مثالی دیگر که برای نسخ آمده و از جهت تخفیف در حکم بوده، قول خداوند است که فرموده: {إِنْ يَكُنْ مِنْكُمْ عِشْرُونَ صَابِرُونَ يَغْلِبُوا مِائَتَيْنِ وَإِنْ يَكُنْ مِنْكُمْ مِائَةٌ يَغْلِبُوا أَلْفًا مِنَ الَّذِينَ كَفَرُوا} [الأنفال: 65]، یعنی: «هرگاه بیست نفر شکیبا (و ورزیده و قویّ‌الایمان) از شما باشند بر دویست نفر غلبه می‌کنند، و اگر از شما صد نفر باشند بر هزار نفر از کافران غلبه می‌کنند.»

ادامه...
https://bit.ly/2KoGlJE
✾•┈┈••✦❀✦••┈┈•✾
@no_atheism
(رد شبهات ملحدین)

1 comment

باعرض سلام وخسته نباشید
برسرمسئله ناسخ ومنسوخ بین علما اختلاف هست که برخی برآن معتقدند وبرخی دیگر بدان اعتقادی ندارند که پرفسور مصطفی زلمی درکتبی قطور مفصلا بدان پرداخته است وخود قایل بدان نیست ودلایل خودرانیز مفصلا بیان نموده است.