✳️ تفاوت قصه و داستان

سال هاست که بین منتقدان و نویسندگان بر سر پیدا کردن واژه ی مناسب و جایگزین واژه ی «Story » مناقشه وجود دارد. بعضی نویسندگان مثل رضا براهنی و طرفدارانش کاربرد واژۀ «قصه» را می پسندند و برخی مانند میرصادقی و هوشنگ گلشیری، قائل به استفاده از واژۀ «داستان» هستند.
داستان ساخته و پرداختۀ ذهن فرد نویسنده است، اما قصه حاصل ذهنیت جمع است و خالق مشخصی ندارد.
هر چند داستان هم برداشتی از واقعیت های بیرونی است ولی از صافی ذهن، احساسات، عواطف و... نویسنده گذشته و موقعیت اجتماعی نویسنده هم در خلق این اثر بی تأثیر نیست.
قصه و داستان هر دو آثار روایی هستند و به نقل رویداد ها می پردازند، ولی آنچه داستان را از قصه جدا می کند روابط عٍلی است که بین رویدادهای مختلف آن برقرار است. در حالی که قصه بر اساس حوادث پشت سر هم که ممکن است رابطه علت و معلولی هم بر آن ها حاکم نباشد شکل می گیرد.
تفاوت های دیگری هم بین این دو وجود دارد:
قهرمانان قصه های کهن معمولا از یک الگوی مشخص پیروی می کنند که مرز خوبی و بدی کاملا مشخص است ولی در داستان شخصیت ها حالت فردیت دارند و سایه روشن وخاکستری هستند. تفاوت دیگر در ساختمان ادبی قصه و داستان است.
ساختمان ادبی قصه معمولاً ساده بوده و تنها در آن چهارچوب ها بیان می شده و جزئیات در آن راهی نداشته و توسط گوینده به آن اضافه می شده است. حال آنکه داستان اثری مکتوب است و دست نویسنده باز است تا آن گونه که می خواهد به جزئیات بپردازد.
قصه ها موقعیت زمانی و مکانی مشخصی ندارند.
اما در داستان ها حتی سوررئالیسم و فرا واقعی، می توان نشانه هایی دال بر وجود زمان و مکان پیدا کرد.

❇️ مطلب ارسالی از: بانو آستانه از گروه فارسی آسان

@molavi_asar_o_afkar
@ferdosesokhan