🔺خیال‌پردازی جنسی و خشونت سیاسی
✍️ فاطمه موسوی ویایه، دکترای جامعه‌شناسی

🔸ده تیر ۱۴۰۰، تصاویری از مسجد و حسینیهٔ شیعیان هزاره ویران شده توسط طالبان، منتشر شد و فردی در توئیتر کنار عکس‌ها نوشت: « از دید طالبِ شمالی، اینجا مسجد نیست، «تقیه‌خانه» است و تقیه‌خانه، جایی است که شیعیان، عمل «چراغ‌گولی» را انجام می‌دهند. چراغ‌گولی یعنی زنان و مردان شیعه، شب جمع می‌شوند، چراغ را خاموش می‌کنند و هر کسی با دیگری می‌خوابد. شیعیان ایران و افغانستان، همگی حرامزاده‌اند چون حاصل چراغ‌گولی‌اند.»

🔸داستان «چراغ‌گولی» یکی از فانتزی‌های جنسی است که به شکل خیال‌پردازی یا عملی، در جوامع و فرهنگ‌های دیگر هم وجود داشته است. در غرب، با عنوان sexual swinging مطرح است (در فرهنگستان، معادل آن، تاخت‌زنی جنسی مصوب شده است). در تاریخ ایران هم، شواهدی یافت می‌شود. مشابه داستان «چراِغ‌گولی» را پناهی سمنانی در کتاب شاه عباس کبیر، مرد هزار چهره (۱۳۶۹) روایت می‌کند. به شاه خبر رسید در روستایی از گبرها در نزدیکی اصفهان، هر شب جمعه، زنان و مردان متاهل در بزرگترین خانهٔ روستا جمع می‌شوند و پس از شرابخواری، چراغ را می‌کُشند و در تاریکی، زن و مردِ بیگانه بهم می‌آمیزند. شاه عباس، با لباس مردم عادی و ناشناس، به روستا رفت و پس از مشاهدهٔ درستی خبر جاسوسان، دستور داد تمامی اهالی روستا از کبیر و صغیر را از دم تیغ گذراندند.

🔸در اواخرِ عصر پهلوی این فانتزی جنسی بارِ دیگر اما در شکل مدرن، موضوع شایعات شد. در سال ۱۳۵۵، به انقلابیون خبر رسید قدرتمندان فاسد پهلوی، هر شب جمعه در یک هتل، «کلید پارتی» برگزار می‌کنند. مردان با زنان و گاه دختران‌شان به پارتی می‌آیند و هر کدام اتاقی کرایه می‌کنند، آخر شب پس از شام و رقص و عیش و عشرت، زنان به اتاق برمی‌گردند و مردان، کلید خود را در ظرفی می‌ریزند و بهم می‌زنند. سپس تک به تک، قرعه برمی‌دارند و هر مردی، شب را در اتاقی به صبح می‌رساند که کلیدش را تصادفی برداشته است. این داستان، آنچنان معروف بود که برای مدتی، یکی از زنان انقلابی در نقش گدا در کنار کاخ سعدآباد می‌نشست تا بلکه نشانی از هتل پیدا کند و انقلابیون، این افراد فاجر را ترور کنند. در بحبوحهٔ انقلاب هم، مطلبی منتشر شد که در آن ادعا شده بود شاه و کارتر در دیدار یکدیگر، زنانشان را تعویض کرده‌اند! و این، فقط از عکسی مستفاد شده بود که زنان به سنت تشریفات دیدار رهبران که هنوز هم برقرار است، نه در کنار شوهرانشان که در کنار میزبان ایستاده بودند.

🔸 دربارهٔ فساد اخلاقی و جنسی میان گروه‌های اقلیت دینی چون بهائیان یا حلقهٔ دراویش نعمت‌اللهی نیز اتهامات مشابهی مطرح شده است. داستان چراغ خاموش‌کردن دربارهٔ روستاهایی که همهٔ اهالی آن از یک اقلیت دینی بودند نیز بازگو می‌شد. امروزه هم دربارهٔ فساد و فحشای حاصل از شبکه‌های اجتماعی و از گروه‌های مجازی می‌گویند که در آن، زوج‌های فاسد، با یکدیگر آشنا می شوند، برنامه‌های مهمانی شام یا تور مسافرتی می‌گذارند و زمان خواب، همسر خود را مبادله می‌کنند.

🔸 بیشتر از آنکه حقیقت تاریخی این روایت‌ها مهم باشد، ‌‌پیش‌فرض‌ها، علایقِ سرکوب شده و فانتزی‌های جنسیِ پرورانده شده در پسِ این داستان‌ها مهم است. شکی نیست در هر جامعه‌ای مواردی از کجروی‌های جنسی مانند تجاوز به کودکان، تجاوز به محارم و تاخت زنی جنسی رخ می‌دهد اما سوال اینجاست چرا شنوندگان درباره کل افراد یک جامعه فرهنگی چنین قضاوتی دارند و این داستان را با کمترین تردید باور می‌کنند؟ چرا شنوندگان با این روایت‌ها، درگیری ‌‌ذهنی شدیدی پیدا می‌کنند؟ چرا با اشتیاق برای دیگران نقل می‌کنند و آن را موضوع بحث و شوخی قرار می‌دهند؟ پاسخ به این سوالات برای درک زیستِ جنسی ما ایرانیان/ مسلمانان مهم است.

🔸به گمان من، در جوامع مسلمان، تمتع جنسی، همواره دغدغهٔ اصلی و مشغولیت ذهنی بوده است و دیگری و بیگانه‌ای که هم‌مذهب و هم‌مسلک نیست، همواره در مظان این اتهام است که خویشتن‌داری جنسی ندارد و به هرزگی و بی‌بندوباری دچار است. دین، خط قرمزی است که ورای آن، هر عمل غیراخلاقی مجاز است. مهم نبوده و نیست که این فساد جنسی در عالم واقع رخ می‌دهد یا نه، بلکه خیالپردازی جنسی دربارهٔ آنچه دیگریِ بی‌دین می‌تواند انجام دهد، دستمایهٔ خشونت علیه دیگری است. دیگری‌ای که چون هم‌مسلک ما نیست، پس ممکن نیست اخلاق‌مدار باشد و پاکدامنی و تعهد زناشویی را رعایت کند. چون به دین ما نیست، پس بی‌غیرت، فاسد، زناکار و حرام‌زاده است و برای صلاح خودش و حفظ پاکی جامعه، باید کنترل و سرکوب شود.

🔸همهٔ این جهد و خشونت برای پاک کردن و تهذیب اخلاقی جهان، از قرون وسطی تا طالبان بی‌ثمر مانده است. شاید چون مشکل جای دیگری است و نمی‌توان با ‌‌خیالاتِ زشتِ برآمده از عطش جنسی و تعصب دینی، جهانی بهتر ساخت.
@kherad_jensi