در باب قرنطینه و کرونای دولت زدگی!

کسانی می گویند بازار آزاد اگر در تامین سیب زمینی و پیاز و خودرو و رایانه خوب عمل کند، از پس مهار ایپدمی ها مثل سارس و ابولا و کرونا بر نمی آید، اینجا باید دست به دامن دولت شد. می شود استدلال های خوبی آورد که چنین نیست و بازار اینجا هم بهتر می درخشد.

اما به طور خاص بد نیست به مورد خاص قرنطینه بپردازیم، کسانی می گویند برای جلوگیری از شیوع شدید یک بیماری، ناگزیر به محدود کردن شدید رفت و آمد افراد ایم که البته به سود همه است، ولی این نیازمند یک دولت قدرتمند است که بتواند در شرایط اضطراری و استثنایی این کار را انجام دهد، بعید است بتوان در با سازوکارهای بازار به این هدف رسید، وانگهی در بازار حرف از مبادله داوطلبانه و محدود نکردن آزادی افراد است، چطور می توان بدون درجاتی از زور کارهایی مثل قرنطینه کردن را انجام داد؟

اما قرنطینه به چه معناست؟ یعنی کسی که احتمال وجود بیماری در او هست و یحتمل در یک فضای جغرافیایی خاص تردد می کند، وارد فضایی دیگری که افراد سالم حضور دارند نشود. فرض کنیم این کار برای حمایت خود افراد لازم است و هر آدم معقولی این را می پذیرد که تماس با فرد مشکوک کار نادرستی است، پس حضور دولت و اعمال خشونت های احتمالی توجیه پیدا می کند؟ جواب منفی است!

ایراد از مشخص نبودن حقوق مالکیت است، اساسا در جامعه ای که حقوق مالکیت به خوبی مشخص شده باشد، قرنطینه موضوعیتی ندارد. اجازه دهید توضیح دهم، شما کاملا مختارید از دیدار افراد مشکوک در ملک شخصی خودتان سرباز بزنید، امر دولت یا حضور دیگری لازم نیست که شما نگران سلامت خود باشید، ملک شماست و هرکسی نمی تواند وارد آن شود. می توانید در محل کسب خود افرادی را که علایم بیماری دارند راه ندهید یا با شرایط خاص خدمت ارائه کنید و کالا بفروشید، زیرا می دانید که دست رد به سینه مشتری زدن البته بد است، ولی از آن بدتر سوء شهرت به خطرناک بودن محل کسب است. از این روست که انگیزه کافی دارید که در حد توان این اطمینان به مشتریان داده شود که خطری آنها را تهدید نمی کند، چیزی که در همین چند روز اخیر نشانه هایش را می بینیم.

اگر فرض کنیم تکلیف مالکیت همه جا به خوبی روشن است و به اصطلاح کار صاحب داشته باشد، همان منطقی که برای خانه و محل کسب شما حاکم است، بر قلمرو بزرگتری مثل کشور هم حاکم خواهد بود. نیازی به دولت و به اصطلاح قرنطینه نیست، خود افراد بهتر از هر کسی حواسشان به مایملکشان هست. اگر هم کسانی از روی نوع دوستی بخواهند درب هایشان را روی حتی بیماران بگشایند، البته حق آنهاست. برای درمان افراد، مراکز درمانی حتی در روزهای سخت دست اندرکارند و البته انتظار هم همین است، فرضمان معقول مان هم اینست که خود بیمار هم انسان است و علاقه ای به بیمار کردن خانواده و بقیه افراد پیرامون خود را ندارد.

آنچه آمد شاید رادیکال به نظر برسد و با وضع موجود فاصله داشته باشد، ولی استدلالی قدرتمند است که شاید ما را به فکر بیندازد از این کرونای دولت زدگی کمی فاصله بگیریم، ما قرن ها بدون دولت زندگی کرده ایم و کاری نیست که آدم ها نتوانند خودشان انجام دهند و حتما باید بر عهده مشتی بوروکرات سیاست زده نالایق گذاشته شود، والله اعلم.

http://bit.ly/2VncK8g

کانال راهبرد/امیرحسین خالقی
@RahbordChannel

12 comments

Show 1 more comment
جناب دکتر امری مثل واکسن ساختن انتشار واکسن اجبار برای واکسن این ها چب
ه؟
آن هم همین است، خود مقاله اصلی رهگشاست
اینجا بحث سر وجود Externality هست

. بازار پسته با بازار ماسک فرق داره. من اگه بخوام پسته بخرم میرم میخرم اگر بخوام بفروشم میفروشم. بازار ماسک ولی معنی نداره. من اگر ماسک نخرم و کرونا داشته باشم دیگران هم بهش آلوده میشن. اصلا مدلهای قرنطینه و مانیتور توسط اقتصاددانها تو آمریکا تهیه میشه. اقتصاددانها با در نظر گرفتن هزینه ی بیماری و اپیدمی و هزینه ی کنترل و قرنطینه و استفاده از POMDP

و ابزار تصمیم گیری مارکوو هزینه ی نهایی رو بر اجتماع مینیمم میکنن و مشخصا میکنن کجا باید قرنطینه بشه و کجا مانیتور بشه و کجا دخالتی نباشه. اپیدمی مساله امنیتی و اجتماعیه و مثل جنگ میمونه. ارتش خصوصی سازی نمیشه
به طور کلی ، واقعیت این است: چپ جهانی رادیکال و البته فرزندان خلفشان در ایران قبل از ۵۷ و ایران کنونی در کل شکست خورده اند . و این شکست به نقطه مقابل مربوط نمی شود بلکه به تناقضات و عدم توانایی خوددرمانی در درون خودش است. برعکس دنیای آزاد و آزادی که خودش ، خودش را ترمیم تغییر و بهبود می بخشد
مگر مالکیت خصوصی با موجودیت دولت و نقش آفرینی و قدرت دولت در تضاد است؟
به جز آنارشیستم که الان مصداق ندارد همه جای دنیا صاحب دولت است و اتفاقا در کشورهایی که بازار آزاد برقرار است دولت ها هم قوی ترند.
اینکه دولت در هر کار فضولی نکند و کوچک شود و وظایفش محدود کاملا منطقی. مالکیت محترم منطقی اما اینکه می فرمایید
" خود افراد بهتر از هر کسی حواسشان به مایملکشان هست"
احتمالا در هر سطحی و برای همگان نافذ نیست.
الان کدام از ما پزشک هستیم و چقدر اطلاعات دقیق داریم که همین بیماری چجوری منتقل می شود؟
جز این است که اطلاعات درست و استاندارد را از یک سیستم متمرکز و مسئول طلب می کنیم؟
و ان که مسئوال است و قوی همان دولت است. ما به او وکالت داده ایم که کارهایی که خودمان نمی رسیم انجام دهیم به نمایندگی از ما انجام دهد.
و پذیرفته ایم که ان سیستم بهتر از خود ما مصلحت ما را تشخیص می دهد
کدام از ما دو هفته پیش می دانستیم که قرار است در قم چه اتفاقی بیفتد؟ اگر دولت مسئول قوی عمل می کرد با محدود کردن ازادی های اهالی یک شهر احتمالا خیر یک کشور را تضمین می کرد. که در نهایت به سود همه واز جمله اهالی قم می بود.
الان در تهران می شود رای گیری کرد که شهر قرئطیه بشود یا نه؟
خوب این تصمیم کار یک نهاد قوی و حرفه ای و مسئوال است که اعتماد ما رواز قبل به دست اورده. اسمش هم دولت. حالا لزوما نه حسن روحانی ;)
به نظر می‌رسه پیش فرض این مقاله رفتار منطقی بازیگران بازار باشه. تا جایی که من اطلاع دارم یافته های علمی نشان از محدودیت های رفتاری داره که در مواقع بحرانی میتونن به شکست بازار منتهی بشن. به نظر میرسه از جنبه هایی بشه شرایط بیماری های واگیردار رو در رده شرایط بحرانی دونست
اینقدر این متن احمقانه است که با اینکه یک پاراگراف در نقدش نوشته بودم به این نتیجه رسیدم برای چنین فروض احمقانه ای نیاز به استدلال نیست. کاش شمایی که رشته اصلی و تخصصیت مدیریته اینقدر در اقتصاد سرک نکشی ،حتی کسانی مانند روتبارد هم از چنین متنی در قبر به خود میلرزند
Mehdi
اینقدر این متن احمقانه است که با اینکه یک پاراگراف در نقدش نوشته بودم به این نتیجه رسیدم برای چنین فروض احمقانه ای نیاز به استدلال نیست. کاش شمایی که رشته اصلی و تخصصیت مدیریته اینقدر در اقتصاد سرک نکشی ،حتی کسانی مانند روتبارد هم از چنین متنی در قبر به خود میلرزند
توهین شما را نشنیده می گیرم. عجیب است که کسی دست به قلم شود، ولی لینک پای نوشته که استدلال ها از آن گرفته شده است را نخوانده باشد! احتمالا رابرت مورفی بیش از یک آدم ناشناس از ایران نگران در قبر لرزیدن رتبارد باشد، عجالتا کار خوبی که می توانید انجام دهید بعد از معرفی خودتان، تکمیل آن به اصطلاح نقد و فرستادن آن است