Xushnudbek.uz
Пандемия баҳонасида олий таълимда нималар ўзгариши керак?

Коронавирус пандемияси жуда кўп соҳаларда бўлгани каби таълим тизимида ҳам қотиб қолган стереотипларни парчалаб ташлади. "Бунинг иложи йўқ" дея қаршилик кўрсатилган кўп ишлар ўз-ўзидан амалга ошиб кетди.

Биргина онлайн ҳужжат қабул қилиш тизимини мисол келтириш мумкин. Бакалаврга ҳам, магистрга ҳам, коллеж-техникумлардан тортиб мактаб-лицейларга ҳам, ўқишни кўчиришу иккинчи мутахассисликка ҳам онлайн ҳужжат қабул қилинди. Айрим камчиликларни айтмаса, ҳеч бир муаммо бўлгани ҳам йўқ.

Хўш, шундай экан, яна бошқа масалаларни ҳам кўриб чиқиш пайти келмадимикин? Масалан, мен қуйидагиларни таклиф қиламан:

1️⃣ Мажбурий формани бекор қилиш — пандемия пайтида ҳамма уйда ўқияпти ва талабалар уйида исталган кийимида юришибди. Бундан келиб чиқадики, кийим талабанинг билимига таъсир ўтказадиган фактор эмас. Оқ кўйлак, қора шим, галстук ва узун пайпоқ кийса ақлли талаба ёки шуларни киймаса аҳмоқ талабага айланиб қолмаслигини ўз кўзимиз билан кўрдик. Эрталабдан эшикни тагида турволиб, галстуги йўқ ёки кўйлагининг ранги бошқача талабаларни тўхтатиб, тушунтириш хати олиб ўтирадиган маънавият замдеканларнинг иши ҳам таълим сифатига бирор фойдаси тегмаслигини тушундик.

Бас, шундай экан, бутун олий таълим тизимида мажбурий формани бекор қилсак нима бўлади? Нима ўзгаради? Ҳеч нарса!

Албатта, мажбурий формани бекор қилиш деганда, айримлар дарров кўрпани ўзига тортиб, ваҳимани бошламасин. Талабалар ҳаддидан ошмаслиги учун кийимга қўйилган айрим чекловлар барибир сақланиб қолади, бу барча жойда бор. Аммо бу чеклов мантиқий ва кичик бўлади ва талабада эркинлик кўпроқ бўлиши керак.

2️⃣ Мажбурий давоматни бекор қилиш — масофавий дарслар кўрсатиб турибдики, талаба жисмонан бирор дарсда бўлмаслиги жуда катта фожиа эмас. У мустақил ўзи ўрганиб, дарс материаллари билан танишиб, берилган мавзуни ўзлаштириши ҳам мумкин. Талабанинг бурнидан ип ўтказиб, аудиторияга мажбуран михлаб қўйиб, уни ўқитишга уриниш анчайин замондан орқада қолган методлардан эканлигини пандемия исботлаб қўйди. Аксинча мустақил таълимга катта урғу бериш, ўқитувчилар асосан тўғри йўналишни кўрсатиши лозимлиги, яъни талабага муайяан муаммонинг тайёр ечимини айтиш эмас, балки ўша муаммони қандай қилиб ечиш йўлларини ўргатиш кераклигини тушуняпмиз.

Хўш, шундай экан, нима учун олий таълим тизимида мажбурий давомат тизимини бекор қилмаймиз? Анъанавий ўқишлар бошлангандан кейин, ким истаса дарсга келсин, истамаса онлайн ўзи мустақил ўқисин, лекин асосийси оралиқ ва якуний назоратларни топширишига кўзи етса бўлди, десак нима бўлади? Таълим тизимимиз барбод бўладими? Ёки бирор фожиа рўй берадими? Ҳеч нарса бўл-май-ди!!! Бу ҳаммаси қуруқ гап, қуруқ сафсата.

3️⃣ Ҳафтасига беш кунлик ўқиш тизимига ўтиш — яна ўша юқоридаги гап. Талабалани мажбурлаб бутун ҳафта давомида университетда ушлаб ўтириш нотўғри ва эскирган метод. Бугунги замон бошқа, талаблар бошқа.

Масалан, барча олий таълим тизими беш кунлик режимга ўтса ва ўқув режаларини шунга мослаштирса, нима ўзгаради? Ёки талабаларимизнинг билими пасайиб кетадими (бундан ортиқ яна қаёққа пасайиши мумкин, ҳайронман)? Кимдир шу саволга аниқ, фактлар билан жавоб қайтара оладими? Аниқ ишонч билан айта оламанки, бу ҳам таълиминг тепасида турганларнинг асоссиз қўрқуви холос.

4️⃣ Конспект талаб қилиш — ортиқча изоҳ беришим шартмас, шунчаки ҳозир 2020 йил эканлигини эслатиб қўймоқчиман холос.

5️⃣ Ўқув йилини октябрь ойидан бошлаш — бу муаммоли масала эмас, шунчаки таклиф. Пандемия сабаб тест синовлари кечикиб ўтказилмоқда ва 1-курслар учун янги ўқув йили октябрь ойидан бошланадиган бўлди. Хориж тажрибасидан маълумки, академик ўқув йили одатда айнан октябрь ойидан бошланади. Бу кўп томондан қулай ва ўқув йилининг бундай юкламаси ҳам маъқул дея қабул қилинган. Шу сабабли бизда ҳам олий таълим муассасаларида барча курслар учун ўқув йилини октябрь ойидан бошласак зўр бўларди.

❓Сизда қандай таклифлар бор? Олий таълим тизимида таълим сифатига бевосита таъсир ўтказмайдиган яна қандай ортиқча талаб ва чекловларни олиб ташлаш ёки янги нарсалар қўшиш керак, деб ўйлайсиз?


👉 @xushnudbek 👈

1279 comments

Show 100 more comments
Самад
Менга юкоридаги курсатиб утилган таклифлар жуда маькул
Òzbegoyim
Tibbiyotchi bòlsangiz ham talabasiz,sabr qiling,qancha malakali shifokorlar òtib ketdi kasallikdan,òshalar ham tajribali edi,lekin kadallik ayamadi,shuning uchun sabr qiling,biron virus yuqtirib olishdan kòra,nazariyani òqib turishni,videoroliklar sohangizga mos kòrishni maslahat beraman
Jalgasov.P
Faqatgina 1-kurslarga emes 2-3-4-kurslarga ham oktabrdan o'qishni boshlashi lozim sababi 2020-yilning 2-semestri ham online tarzda bo'ldi bu esa talabalarning bilim saviyasi pasayishiga olib keldi birgina misol. Fizikadan Laboratoriya mashg'ulotlarini o'zbek tilida tooish eng dolzarb
masala. Talabalar online imtihonlarni Google va Skrinshotkar yordamida 4 5 baxolarga yopib ketishdi har bitta guruhdan perezdacha qolgan talabalar bitta ikkita. Online ta'limga hali tayyor emasligimiz shundan ayon. Agar o'qishni fevralda boshlaydigan bo'lsan biz 2-3-4-kurs talabalarining qo'y versiyasini kutib olamiz. Bu esa professor o'qituvchilarga birmuncha qiyinchilik turg'diradi. Offline ta'limda sal bilimi oastroq talabalat ham amaliy mashg'ulotlarda o'qituvchining qistovi bilan bo'lsa ham qatnashib
biliblm darajasini ancha yaxshilayotgan edi. Ammo online ta'lim boshlanib bu talabalar Google va Skrinshotlar qiroliga aylanishdi kalla esa " Пустой ". Shu fikrimni e'tiborsiz qoldirmang.
2
🌸
Assalomu alaykum
Kechirasiz-u men hech bir fikringizni ma'qullay olmayman. Men sizni juda hirmat qilaman. Òzingiz fikrlaringizni yana bir òylab kòring. Haqiqatan ham siz aytayotganlarga xalq tayyormi yoki...
👸👫💑ПРИНЦЕССА 👸👸👸MADINA ABDULLAYEVA🤩💖💝💞💏🏝🗽💒✈🛫🎉
Xushnudbek hama takllariz bizga yoqdi forma ham jonga tekkan har kuni 1hl holat forma qani bilm olshga hec qande ijoby tarafi yoq davomad ham wu 2 semestedan odatiy uqwg boriw bowlanadi deyapti hohlganlar borsn hozr kasallk maruza darsida avj oladi umuman olganda kerak talaba uzi ucun doim blm oladi majburlaw wart emass hc kimnii hohlaaganlar ucun ananaviy talm jory qlsn fevraldan
Ostwind
Xushnudbek aka, rostan ham online o'qishga bilim ololmaymiz. Oktabrdan barcha talabalar offlinega o'tishlari kerak. Yoki yozgi kanikulda ta'tilga chiqmasdan o'qishga borilmagan vaqt evaziga o'qishni davom ettirish kerak. Talabalar to'liq gigiyenaga amal qilishadi. Muhumi bilim olishimiz.
Mirzohid Abduxoliqov
© Ø B ! ®™
Supper kontraktni 56.7 balni pasaytrish kere bu yil tayyorlov kurslar bulgani yuq summasini ham pasaytrish kerak.
👎
🐼ᏢᎪΝᎠᎪ
Assalomu alaykum, biz online darsni ko'rdik xammasi xo'ja ko'rsinga. 5 qul barobar mas xamma xar xil, online darsga xali o'zbekiston tayyor mas, cheka qishliqlarda bolarni dars qilishga vaqti xam + interneti va telefoni xam yuq, bu achiq xaqiqar bazilarni uydagilari dars qilishga xam qo'ymaydi shunga. Uqish ochilsa uydan ketib o'qiyma deganlar xam bor

Xulas xatolar ko'p faqat yechim bita uqishni oktabir oydan boshlash kerak

Nimaga! Agar xamma online uqishni bitkazsa xamma dup bulib chiqadi shundoxam duplar yetarli
👸👫💑ПРИНЦЕССА 👸👸👸MADINA ABDULLAYEVA🤩💖💝💞💏🏝🗽💒✈🛫🎉
Men 100 foiz quwilaman zur masala kutarbsz
Maxammatqulov Alijon
Assalomualeykum Shu fikirlarizga qóshildik biz talabalar, men bir kinda birmarta kirib darsga qatnashgandim aslida darsimiz 3 para shunga óqituvchilar nb qóygan bundoq óylab kórsak mavzular berilgan men Shu mavzuni tortib olganman vs mustaqil ózlashtiryapman hardoim on lay in bólishim shartmasku shunga bir kamentariy bildiring
YOᑌᖇ ᗪᗩᗪ
Kontrakt tolov masalasi OTMlarning eng nozik nuqtasi menimcha.Sababi har gal tolov qilish uchun yugur yugur yangi hujjatlar va keti uzilmas navbatda turish kerak.Bundan ham yomoni tolov qilingach kerakli summa tushmagani yoki kam tushgani boshqa birovga otib ketib qolgani odamni eziltiradi.Buni orniga har bir talaba uchun alohida kartochka ochilib 4 yoki 6 yil bir xil hisob raqamda yurish va shu hisob raqamga doimiy tolovni qilish hammasini osonlashtiradi.Xohlasa click orqali hohlasi paynet orqali hisob raqamini toldiradi
1
M X
1-kurska studentlar qattiq tayorgorlik bilan oqishga kirib boradi ularga nespets fanlarni 1-2- kurslarda orgatadi ularni olib tashlap 5 kunlik oqish qilib har kuni 2 paradan oz spetslarini o'tish kerak. Hozir 6 kun oqiydi 3 paradan ne spets fanlarni 1,2 kursda otadi va studentlar oqishga degan qiziqishi shu ikki yilda pasayadi va 3-4 kurslarda spetslarni otishga hesham qiziqishi qolmaydi.
Komila Ikromova
Stipendiyani eski holiga qaytarish kerak
Mirzohid Abduxoliqov
DIYORBEK
Assalomu alaykum Xushnudbek aka yaxshimisiz men abituriyentman shu yil maktabni bitirdim ammo bundan 6 oy oldin hamma repetitorlar ishini to‘xtatdi natijada hamma abituriyentlar tayyorlana olmay qoldi. Oldingi yillari bitirganlar hich bo‘lmaganda bir yil tayyorlanishdi . Shunga sizdan bir yordam so‘ramoqchi edim superkontrakt miqdorini 4 yilga bo‘lib to‘lash mavzusini ko‘tarsangiz axir davlat baribir shu pulni oladiku mayli agar sal qimmatroq bo‘lsa ham. Sizni yordamingiz bilan o‘tgan yili ancha abituriyentlarga oson bo‘lgan edi Hich bo‘lmasa shu yil bitirganlarga shu imkoniyatni berishsin Hich bo‘lmasa sirtqi yo‘nalishdagilarga berishsin Iltimos Xushnudbek aka ushbu masalani bir ko‘taring aniq bilamanki bu ko‘pchilikni qiynayotgan masala Oldindan katta rahmat Allohim ishlarizga rivoj bersin martabangiz baland bo‘lsin Shu yerdagilar ham fikrimga qo‘shilsa kk
Repititorlar faqat bu yil bitirganlar uchun to'xtadimi?
Бобонов Б
Assalomu alaykum Xushnudbek aka yaxshimisiz?
Aka 8- kuni imtixonga komentari qilmadiz.Shu un hozzirgi mavzuyingizga taluqli bumagan savol bermoqchiman
Aka men harbiy imtiyozga ega abiturntman. InshaAlloh
151.1 ball oldim.Yo'nalishim yuridik fuqarolik tanlaganman. 1- yunaliw qilib
Xalqaroga,davlat huquqga topwirgan askarlarniki bn meni balim o'ynalmaydimi,yani ular tanlagan 1- yunaliw un uziga javob beradimi,men uzimni yunaliwimgami
Aytuvoring aka iloji bulsa,bilganlar bulsa ham aytsin.iltimos,oldindan raxmat
Jonibek Xo'jaqulov
Yana bir taklif bermoqchi edim, talabalarni 4 ta fandan qarzdorlari qayta topshirishga qoyilmaydi talabalar safidan chiqariladi degan qaror chiqqanidan buyon. Bizning talabalar kopi bn 3 ta fandan qarzdor boladigan bolib qolishdi? NEGADIR. fanidan talabalar qarzdorlikka qoldirilsa, BOSHLIQ lar tarafidan majburlanishi shartmas.
Алижанова
Mirjalol Ms
Kredit sestemasida o’qishni yulga qo’yish kerak, eng asosiysi talabalarga o’qish xuddi repitetor kabi pul to’lab o’qiladigan joy ekanligini va agar pul to’lab ilm olmasdan yursa faqat o’zini aldashini tushuntirish kerak
Siz yoki meni bunga qurbimiz yetishi mumkin. Ammo jamiyatda hamma bir xil sharoitda yashamaydi
Shaydobek Razzakov
Online darslarga tayyormasmiz deydiganlar 20 yildan keyin ham tayyor bulishmidi
1
👸👫💑ПРИНЦЕССА 👸👸👸MADINA ABDULLAYEVA🤩💖💝💞💏🏝🗽💒✈🛫🎉
5 kunlk oqw yahwi oktyabrdan bowlansa ham zor szni taklflariz inobatga olinb amalga owsn bu yl
1
Elmurodov Elbek
Хушнудбек доим узига хос карашлари бн ажралиб турган блогерлардан, у киши истаса куп нарсага таъсир хам килаолади. Лн мани фикрим форма булиши кк. Бунга бир неча сабаблар келтираман: 1бизни халк хали бунака узгаришларга тулик тайор эмас. Яни бой ва камбагал шунаканги тафовут пайдо буладики асти куяверасиз. Бойлар камбагаллар алохида алохида булиниб узига хос карашлар бошланади кучлилар кучсизлар устидан гегемонить килади. Кизлар эса узи шундок хам зурга йопйурган жойларини умуман капкатта одамларни олдида хам бекитмайдиган булиб жуда хам ачинарли холга келади. 2сабаб психологик. Хеч уйлаб курганмисизлар нега шифокорлар, милиция, военныйлар ут учирувчилар формада юради? Бу албатта психологтк таъсир утказиш ун. Форма кийганда инсон узи билмаган холда жавобгарлиги ортади, фикр теранлашади, узига ишонч пайдо булади ва хоказо.
Кейинги масала бу укув йилини 1 октябрдан килинмши? Уйлашимча кур курона кучирмачилик илиниши нотугри. Нега айнан октябрь. Балким 1 январдан килиниш кк дур? Хуллас тайинли асос булиши кк. Гарб нима килса шу ривожланиш экан деб кетидан кайтаришимиз шарт эмас.
Колган масаларга келсак ха, тугри бунга туликлигича кушиламан. Олий таълим бу ихтийорий укиш истаса келади истаса конспект йозади истаса онлайн узгаради истаса уйида ухласин истаса кучага чикиб кушимча иш кисин бу хар бир инсонни уз шахсий фикридан келиб чикади.
Бу мавзуга узок гапирса булади. Мени фикрим асосийси сифатли укиш булсин бор мехрини шидатини кушиб устозлар таълим берсин.
Мафтуна Нортоева
Assalomu alaykum Xushnudbek barcha fikrlaringiz to'g'ri yana bir masala OTM lardagi karrupsiyani holati masalasini ham olg'a surish kerak men OTM ga kirish imtihonlaridagi holatni emas balki sessiya paytidagi holatlarni aytayabman chunki bu ilm olish istagidagi talabalarga hohlaydimi yo'qmi juda katta to'sqinlik qilmoqda shu masalani ham ko'rib chiqsangiz.
Show next 100 comments